ติ่งเนื้อในลำไส้ใหญ่: ภัยเงียบที่อาจกลายเป็นมะเร็งหากปล่อยทิ้งไว้

หลายคนอาจตกใจเมื่อผลส่องกล้องพบ ติ่งเนื้อในลำไส้ใหญ่

เวลาที่คนไข้มาปรึกษาหมอเรื่องการถ่ายผิดปกติ หรือมาตรวจสุขภาพด้วยการส่องกล้องลำไส้ใหญ่ แล้วหมอพบว่ามีติ่งเนื้อขนาดเล็กเกิดขึ้นข้างใน หลายคนจะเริ่มกังวลว่านี่คือสัญญาณของโรคร้ายแรงหรือเปล่า หมออยากบอกก่อนว่าติ่งเนื้อส่วนใหญ่ไม่ได้เป็นมะเร็งในทันที แต่มันคือจุดเริ่มต้นเล็กๆ ที่หากเราไม่รีบกำจัดทิ้ง ก็อาจพัฒนาไปเป็นมะเร็งลำไส้ใหญ่ได้ในอนาคต

ติ่งเนื้อในลำไส้ใหญ่เกิดขึ้นได้อย่างไร

โดยปกติผนังลำไส้ใหญ่ของเราควรจะเรียบเนียน แต่เมื่อเซลล์บริเวณเยื่อบุลำไส้เกิดการแบ่งตัวผิดปกติจากการสะสมของปัจจัยเสี่ยงหลายอย่าง ทำให้เกิดเป็นก้อนเนื้อเล็กๆ นูนออกมา ก้อนเนื้อเหล่านี้มีได้หลายลักษณะ บางอันมีขั้วคล้ายเห็ด บางอันแบนราบไปกับผนังลำไส้ ซึ่งเราไม่สามารถรู้ได้เลยว่าติ่งไหนจะกลายพันธุ์เป็นมะเร็งได้บ้าง การตรวจพบและตัดออกตั้งแต่เนิ่นๆ จึงเป็นวิธีป้องกันมะเร็งที่ดีที่สุด

ใครบ้างที่เสี่ยงต่อการเกิดติ่งเนื้อ

แม้ว่าบางคนจะไม่มีอาการอะไรเลย แต่กลุ่มคนเหล่านี้ควรเฝ้าระวังเป็นพิเศษ:

• ผู้ที่มีอายุ 45-50 ปีขึ้นไป
• คนที่มีประวัติครอบครัวสายตรงเป็นมะเร็งลำไส้ใหญ่หรือติ่งเนื้อ
• คนที่ชอบทานอาหารไขมันสูง เนื้อแดง หรือของปิ้งย่างเป็นประจำ
• คนที่มีภาวะน้ำหนักเกินหรืออ้วน
• ผู้ที่สูบบุหรี่หรือดื่มแอลกอฮอล์เป็นประจำ
• คนที่มีโรคประจำตัวเกี่ยวกับลำไส้อักเสบเรื้อรัง

อาการแบบไหนที่เตือนว่าควรมาส่องกล้อง

ติ่งเนื้อในระยะเริ่มแรกมักไม่ส่งสัญญาณบอกเราเลย กว่าจะมีอาการที่ชัดเจนมักจะเป็นตอนที่ติ่งนั้นมีขนาดใหญ่ขึ้นหรือเริ่มมีความผิดปกติแล้ว สังเกตตัวเองได้จาก:

• นิสัยการขับถ่ายเปลี่ยนไป เช่น ท้องผูกสลับท้องเสียเรื้อรัง
• อุจจาระมีเลือดปน หรือมีมูกเลือดออกมาพร้อมการขับถ่าย
• ถ่ายลำบาก หรือถ่ายไม่สุดเหมือนมีอะไรขวางอยู่
• มีอาการปวดท้องหรืออึดอัดแน่นท้องโดยไม่ทราบสาเหตุ
• ซีดหรือเพลียจากการเสียเลือดเรื้อรังโดยไม่รู้ตัว

ตัดติ่งเนื้อออกแล้ว ต้องดูแลตัวเองอย่างไร

การตัดติ่งเนื้อระหว่างส่องกล้องเป็นเรื่องปกติและไม่ต้องพักฟื้นนาน หมอจะใช้เครื่องมือผ่านกล้องตัดติ่งออกแล้วจี้ไฟฟ้าเพื่อหยุดเลือด คนไข้ส่วนใหญ่กลับบ้านได้ทันที ข้อแนะนำคือในช่วง 1-2 วันแรก ควรทานอาหารอ่อนๆ งดอาหารรสจัด งดออกกำลังกายหนัก หรือยกของหนัก เพื่อป้องกันไม่ให้แผลที่เพิ่งตัดเกิดการระคายเคืองจนเลือดไหลซึมออกมา

ป้องกันอย่างไรไม่ให้ติ่งเนื้อกลับมาใหม่

การตรวจเจอและตัดออกไปแล้วไม่ได้แปลว่ามันจะไม่กลับมาอีก เราจึงควรปรับเปลี่ยนพฤติกรรมเพื่อลดความเสี่ยง:

• เน้นทานผักผลไม้และอาหารที่มีกากใยสูง เพื่อช่วยให้ลำไส้ทำงานปกติ
• ลดการทานเนื้อสัตว์แปรรูปและเนื้อแดงในปริมาณมาก
• ออกกำลังกายอย่างสม่ำเสมอเพื่อคุมน้ำหนัก
• หมั่นมาตรวจติดตามตามนัดของแพทย์อย่างเคร่งครัด เพราะติ่งเนื้อบางชนิดอาจโตขึ้นใหม่ได้ในอนาคต

หากคุณมีความกังวลหรือมีอาการขับถ่ายผิดปกติ อย่ารอจนถึงวันที่ก้อนเนื้อโตขึ้น การส่องกล้องตรวจลำไส้ใหญ่ในปัจจุบันไม่ได้น่ากลัวอย่างที่คิด และช่วยให้เราใช้ชีวิตได้อย่างมั่นใจโดยไม่ต้องกังวลเรื่องมะเร็งลำไส้ใหญ่ครับ