ปวดท้องบิดมวนแบบนี้ใช่พยาธิหรือเปล่า? รู้ทันอาการปวดท้องเฉียบพลันจากการติดเชื้อพยาธิ

ตื่นมาปวดท้องเกร็งแบบเฉียบพลัน เรื่องใกล้ตัวที่หลายคนคาดไม่ถึง

เวลาที่คนไข้เดินเข้ามาที่ห้องตรวจแล้วบอกว่าจู่ๆ ก็มีอาการปวดท้องรุนแรงขึ้นมาทันที ส่วนใหญ่เรามักจะนึกถึงโรคอาหารเป็นพิษ โรคกระเพาะ หรือไส้ติ่งอักเสบเป็นอันดับแรกๆ แต่รู้ไหมว่ายังมีอีกหนึ่งสาเหตุที่แอบแฝงอยู่ใกล้ตัวเรามากๆ และทำให้เกิดอาการปวดท้องเฉียบพลันจากการติดเชื้อได้เหมือนกัน นั่นก็คือเรื่องของพยาธิในลำไส้นั่นเองครับ

หลายคนมักคิดว่าเรื่องพยาธิเป็นเรื่องไกลตัว หรือคิดว่าเป็นโรคของเด็กๆ ในอดีต แต่ในความเป็นจริงแล้ว พฤติกรรมการกินอาหารของเราในปัจจุบัน ไม่ว่าจะเป็นอาหารสุกๆ ดิบๆ ยำแซลมอน กุ้งแช่น้ำปลา หรือแม้แต่ผักสดที่ไม่สะอาด ล้วนเป็นช่องทางให้เจ้าตัวแสบเหล่านี้หลุดเข้ามาอาศัยอยู่ในท้องของเราได้ทั้งนั้น

พยาธิทำไมถึงทำให้จู่ๆ ก็ปวดท้องขึ้นมาได้กะทันหัน?

เวลาที่พยาธิเข้าไปอยู่ในระบบทางเดินอาหารของเรา พวกมันไม่ได้แค่นิ่งนอนใจเกาะกินสารอาหารอย่างเดียว บางครั้งเจ้าตัวพยาธิเหล่านี้ ไม่ว่าจะเป็นพยาธิกลม พยาธิปากขอ หรือพยาธิ์ตัวตืด สามารถเคลื่อนตัวไปอุดตันตามจุดสำคัญต่างๆ ในลำไส้ เช่น บริเวณทาง อาการปวดท้องเฉียบพลันจากการติด เชื้อและสิ่งแปลกปลอมเหล่านี้ จึงกระตุ้นให้กล้ามเนื้อลำไส้เกิดการบีบเกร็งอย่างรุนแรงเพื่อขับสิ่งแปลกปลอมออกไป จนกลายเป็นอาการปวดท้องแบบเฉียบพลันที่ทรมานสุดๆ

เช็กสัญญาณเตือนแบบนี้แปลว่าพยาธิเริ่มอาละวาดแล้ว

อาการปวดท้องจากการติดเชื้อพยาธิไม่ได้มีแค่ความเจ็บปวดธรรมดา แต่จะมีลักษณะเฉพาะบางอย่างที่พอจะให้เราสังเกตได้ด้วยตัวเอง:

• ปวดบิดเป็นพักๆ: มักจะปวดเกร็งรอบสะดือแบบจี๊ดๆ เป็นช่วงๆ แล้วก็คลายสลับกันไป
• ท้องอืดท้องเฟ้อร่วมด้วย: รู้สึกเหมือนมีลมในท้องเยอะ แน่นอึดอัดตลอดเวลา
• คลื่นไส้เบื่ออาหาร: อยู่ดีๆ ก็รู้สึกพะอืดพะอม ไม่อยากกินอะไร ทั้งที่ปกติเป็นคนเจริญอาหาร
• ถ่ายอุจจาระผิดปกติ: บางคนอาจมีอาการท้องเสียสลับท้องผูก หรือสังเกตเห็นสิ่งแปลกปลอมคล้ายเส้น อาการปวดท้องเฉียบพลันจากการติด เชื้อบางชนิดอาจทำให้มีมูกเลือดปนมากับอุจจาระได้ด้วย

วิธีตรวจวินิจฉัยและการรักษาจากมุมมองหมอ

ถ้าคุณมีอาการปวดท้องเฉียบพลันและสงสัยว่าอาจจะมาจากเจ้าพยาธิเหล่านี้ สิ่งที่ดีที่สุดคือการมาพบแพทย์เพื่อตรวจอย่างละเอียดครับ แพทย์อาจจะต้องซักประวัติเรื่องการกินอาหาร การถ่ายอุจจาระ และส่งตรวจอุจจาระเพื่อหาไข่พยาธิหรือตัวพยาธิภายใต้กล้องจุลทรรศน์

ในแง่ของการรักษา หากตรวจพบว่ามีเชื้อพยาธิจริง แพทย์จะให้ยาถ่ายพยาธิที่ตรงกับชนิดของพยาธิที่เราได้รับมา ซึ่งข้อสำคัญคือ ห้ามไปหาซื้อยาตามร้านขายยามารับประทานเองส่งเดช เพราะพยาธิมีหลายชนิด และยาแต่ละตัวก็ใช้รักษาไม่เหมือนกัน การกินผิดประเภทยนอกจากจะไม่หายแล้ว ยังอาจทำให้พยาธิเคลื่อนตัวไปอุดตันในอวัยวะอื่นที่อันตรายกว่าเดิมได้

ปรับพฤติกรรมง่ายๆ ป้องกันพยาธิเข้าตัว

การป้องกันไม่ให้เกิด อาการปวดท้องเฉียบพลันจากการติด เชื้อพยาธิที่ดีที่สุด คือการใส่ใจกับสิ่งที่เรากินเข้าไปในทุกๆ มื้อครับ ยึดหลักสลึงเดียวคือ ร้อน ช้อนกลาง ล้างมือ ให้เป็นนิสัย:

• กินอาหารที่ปรุงสุกด้วยความร้อนสะอาด หลีกเลี่ยงเนื้อสัตว์ดิบๆ หรือกึ่งสุกกึ่งดิบ
• ล้างผักสดและผลไม้ให้สะอาดสะอ้านทุกครั้งก่อนนำมารับประทาน
• ดื่มน้ำสะอาดที่ผ่านการต้มสุกหรือกรองอย่างได้มาตรฐาน
• ล้างมือให้สะอาดด้วยสบู่ทุกครั้งก่อนกินอาหารและหลังเข้าห้องน้ำ

ท้ายที่สุดนี้ หากใครที่มีอาการปวดท้องรุนแรงเฉียบพลัน ไม่ว่าจะมาจากสาเหตุอะไรก็ตาม อย่าปล่อยทิ้งไว้จนทนไม่ไหว รีบมาพบแพทย์เพื่อให้วินิจฉัยและรักษาให้ตรงจุดจะปลอดภัยที่สุดครับ