ปัญหาการได้ยินและการรับ ภาวะเสียงสะท้อน: เมื่อเสียงก้องในหูทำให้เราเสียจังหวะ

ทำไมจู่ๆ ถึงได้ยินเสียงก้องสะท้อนในหัว

หลายคนเคยเจอปัญหานี้ครับ บางครั้งจังหวะที่เราพูดหรือหายใจเข้าออก ดันได้ยินเสียงตัวเองก้องสะท้อนอยู่ในหัวเหมือนพูดอยู่คนเดียวในถ้ำ หรือบางทีก็รู้สึกเหมือนหูอื้อจนแยกแยะทิศทางเสียงไม่ได้ อาการเหล่านี้ไม่ใช่เรื่องไกลตัว และมักทำให้ผู้ป่วยรู้สึกหงุดหงิดเสียบุคลิกในการพูดคุยกับคนรอบข้าง

กลไกการรับเสียงผิดปกติเกิดจากอะไรได้บ้าง

โดยปกติแล้วหูของเราจะมีกลไกควบคุมแรงดันผ่านท่อที่เชื่อมระหว่างหูชั้นกลางกับคอที่เรียกว่า ท่อปรับความดันหู (Eustachian tube) เมื่อใดที่ท่อนี้ทำงานผิดปกติ เช่น เปิดค้างไว้มากกว่าที่ควรจะเป็น หรือเกิดการอุดตันจากอาการภูมิแพ้หรือหวัด จะส่งผลโดยตรงต่อการปรับแรงดันอากาศ ทำให้การสั่นสะเทือนของแก้วหูเปลี่ยนไป เกิดเป็นภาวะเสียงสะท้อนขึ้นมา

ความผิดปกติของท่อปรับความดันหูแบบเปิดค้าง

ภาวะนี้คือตัวการสำคัญที่ทำให้เกิดเสียงสะท้อน โดยเฉพาะเวลาที่เราพูด หรือมีลมหายใจผ่านเข้าออก ท่อนี้ดันเปิดค้างอยู่ตลอดเวลา ทำให้เสียงจากช่องปากและจมูกส่งตรงเข้าสู่หูชั้นกลางได้มากกว่าปกติ ผลคือเราจะได้ยินเสียงตัวเองดังสะท้อนก้องกังวานอยู่ภายในหัวตลอดเวลา

ผลกระทบจากภูมิแพ้และหวัดเรื้อรัง

เมื่อเยื่อบุจมูกหรือคอเกิดการอักเสบ ท่อปรับความดันหูจะบวมจนตีบตัน สิ่งที่ตามมาคือความรู้สึกหูอื้อเหมือนมีน้ำอุดหู หรือได้ยินเสียงสะท้อนจากการที่แรงดันภายในหูชั้นกลางไม่เท่ากับแรงดันบรรยากาศภายนอก

สัญญาณเตือนที่บอกว่าควรมาพบหมอเพื่อตรวจละเอียด

หากอาการเหล่านี้เกิดขึ้นบ่อยจนกระทบต่อการใช้ชีวิตประจำวัน ไม่ควรปล่อยทิ้งไว้จนชิน เพราะอาจเป็นสัญญาณของโรคหูชั้นกลางหรือปัญหาทางระบบประสาทการรับเสียงได้ อาการที่ควรปรึกษาแพทย์มีดังนี้

• มีเสียงก้องสะท้อนรบกวนตลอดเวลาจนทำให้เสียสมาธิ
• เริ่มมีปัญหาในการฟังเสียงคนรอบข้างไม่ชัดเจน
• มีอาการวิงเวียนศีรษะร่วมด้วย หรือรู้สึกเหมือนทรงตัวไม่อยู่
• หูอื้อสลับกับได้ยินเสียงแหลมสูงในหู

การรักษาและการดูแลตัวเองในเบื้องต้น

แนวทางการรักษาขึ้นอยู่กับสาเหตุเป็นหลัก หากเกิดจากท่อปรับความดันหูเปิดค้าง หมออาจแนะนำให้พยายามดื่มน้ำบ่อยๆ เพื่อให้กล้ามเนื้อรอบคอทำงานปกติ หรือในบางรายอาจต้องพิจารณาใช้ยาพ่นจมูกเพื่อลดอาการบวมของเยื่อบุ หากมีภาวะภูมิแพ้ร่วมด้วย การควบคุมสภาพแวดล้อมเพื่อลดสารก่อภูมิแพ้คือหัวใจสำคัญที่ช่วยบรรเทาอาการสะท้อนในหูได้ดีที่สุด