โรคต้อหินเฉียบพลัน ปวดหัวตาพร่ามัวแบบนี้... อย่าปล่อยไว้จนมืดบอด

ช่วงนี้มีคนไข้หลายคนเดินเข้ามาหาที่ห้องตรวจด้วยอาการปวดตาข้างเดียวรุนแรงจนปวดร้าวไปถึงขมับและท้ายทอย บางคนคลื่นไส้อาเจียนจนคิดว่าเป็นไมเกรนหรืออาหารเป็นพิษ แต่พอตรวจดูจริงๆ แล้วพบว่าเป็นภาวะความดันในลูกตาสูงขึ้นฉับพลัน ซึ่งนี่คือสัญญาณเตือนของโรคต้อหินเฉียบพลัน โรคทางตาที่ถือเป็นอุบัติเหตุทางการแพทย์และต้องได้รับการรักษาทันที เพราะถ้าช้าไปอาจทำให้สูญเสียการมองเห็นถาวรได้ในเวลาไม่กี่ชั่วโมง

ลูกตาของเราทำงานอย่างไร ทำไมความดันถึงพุ่งสูงจนน่ากลัว?

ในลูกตาของเราจะมีของเหลวใสที่เรียกว่า น้ำหล่อเลี้ยงลูกตา ซึ่งถูกสร้างขึ้นมาและไหลเวียนออกไปตามช่องทางระบายธรรมชาติเพื่อให้ลูกตาสมดุล แต่สำหรับคนที่โครงสร้างมุมตาแคบอยู่แล้ว (ซึ่งมักพบบ่อยในคนเอเชียและคนสายตาสั้นมากๆ) ช่องระบายน้ำนี้อาจเกิดการปิดกั้นขึ้นมาเฉียบพลัน เปรียบเสมือนท่อน้ำทิ้งในบ้านที่จู่ๆ ก็มีสิ่งอุดตันทำให้น้ำระบายออกไม่ได้ น้ำที่ผลิตเพิ่มขึ้นเรื่อยๆ จึงคั่งค้างอยู่ข้างใน ทำให้ความดันในลูกตาพุ่งสูงขึ้นอย่างรวดเร็วและไปกดทอดเส้นประสาทตาอย่างรุนแรง

สัญญาณเตือนภัยอันตราย อาการแบบไหนที่เรียกว่าฉุกเฉิน?

โรคนี้ไม่เหมือนต้อหินเรื้อรังที่ค่อยๆ คุกคามการมองเห็นแบบไม่รู้ตัว แต่โรคต้อหินเฉียบพลันจะมาแบบสายฟ้าแลบโดยมักจะมีอาการเหล่านี้ร่วมกัน

• ปวดตาอย่างรุนแรง และปวดร้าวลึกเข้าไปในเบ้าตา มักปวดลามไปซีกเดียวของศีรษะ
• ตามัวลงอย่างกะทันหัน มองเห็นไม่ชัดเจนเหมือนมีหมอกหนามาบัง
• มองเห็นแสงเป็นวงสีรุ้ง รอบดวงไฟ โดยเฉพาะเวลาที่มองไฟตอนกลางคืน
• ตาแดงก่ำ ตรงบริเวณรอบตาดำ
• คลื่นไส้และอาเจียน ร่วมกับอาการวิงเวียนศีรษะ จนทำให้หลายคนเข้าใจผิดคิดว่าเป็นโรคระบบทางเดินอาหาร

ปัจจัยอะไรบ้างที่ไปสะกิดให้โรคนี้กำเริบขึ้นมา?

ในคนที่มีความเสี่ยงคือมีมุมตาแคบอยู่เดิม มักมีตัวกระตุ้นที่ทำให้ม่านตาขยายออกแล้วไปปิดกั้นทางระบายน้ำ เช่น การอยู่ในที่มืดเป็นเวลานานๆ เพื่อดูหนังหรือเล่นโทรศัพท์มือถือ การมีความเครียด วิตกกังวล หรือแม้กระทั่งการใช้ยาบางชนิดที่มีฤทธิ์ทำให้ม่านตาขยายตัว ดังนั้น หากใครรู้ตัวว่ามีภาวะนี้ควรหลีกเลี่ยงการอยู่ในห้องมืดสนิทนานๆ และควรตรวจสุขภาพตากับจักษุแพทย์เป็นประจำ

วิธีรักษาจากแพทย์และการดูแลตัวเองเบื้องต้น

เมื่อมาถึงโรงพยาบาลด้วยอาการของโรคต้อหินเฉียบพลัน จักษุแพทย์จะต้องรีบลดความดันในลูกตาลงโดยเร็วที่สุดเพื่อรักษาเส้นประสาทตาไว้ การรักษาประกอบด้วยการใช้ยาหยอดตา ยาลดความดันลูกตาชนิดกินหรือฉีด เพื่อเปิดช่องระบายน้ำตา และเมื่ออาการทางตาดีขึ้นแล้ว แพทย์มักจะแนะนำให้ทำเลเซอร์หรือผ่าตัดเล็กเพื่อป้องกันไม่ให้เกิดอาการกำเริบซ้ำอีกในอนาคต

หากคุณหรือคนรอบข้างมีอาการปวดตารุนแรงร่วมกับตามัวและคลื่นไส้อาเจียน ขอให้ตระหนักไว้เลยว่านี่ไม่ใช่แค่อาการอ่อนเพลียธรรมดา แต่เป็นภาวะเร่งด่วนที่ต้องรีบพาไปพบจักษุแพทย์ทันที อย่ารอให้ถึงรุ่งเช้า เพราะดวงตาคู่สวยอาจจะไม่รอคุณขนาดนั้นครับ