ลูกแฝดร้องงอแง ถ่ายเป็นมูกเลือด: เรื่องจริงของอาการแพ้อาหารผ่านทางน้ำนมแม่ที่แม่มือใหม่ต้องรู้

ลูกกินนมแม่แท้ๆ ทำไมถึงมีผื่นขึ้นและถ่ายมีมูกเลือด?

เวลาคุณแม่สังเกตเห็นลูกน้อยวัยแบเบาะมีอาการผิดปกติ เช่น ผื่นแดงขึ้นตามตัว แวะแหวะนมบ่อย ร้องกวนอุหนอไม่ยอมหยุด หรือหนักเข้าคืออุจจาระมีมูกเลือดปน สิ่งแรกที่มักจะทำให้คุณแม่ตกใจและรู้สึกผิดคือ ฉันกินอะไรผิดสำแดงเข้าไปหรือเปล่า จนส่งผลกระทบผ่านน้ำนมไปสู่ลูกรัก

ในฐานะหมอเด็กที่ตรวจคนไข้กลุ่มนี้บ่อยๆ อยากบอกให้คุณแม่สบายใจก่อนว่า นี่ไม่ใช่ความผิดของน้ำนมแม่ น้ำนมแม่ยังคงเป็นอาหารที่ดีที่สุด แต่โปรตีนบางชนิดจากอาหารที่คุณแม่รับประทานเข้าไป สามารถเล็ดลอดผ่านระบบย่อยอาหารเข้าสู่กระแสเลือด และถูกขับออกมาทางน้ำนมได้ ซึ่งถ้าลูกน้อยมีระบบลำไส้ที่ยังพัฒนาไม่เต็มที่และมีความไวต่อโปรตีนนั้นๆ ก็จะแสดงอาการแพ้ออกมาให้เห็น

อาหารตัวร้ายอะไรบ้างที่มักแอบแฝงมาทางน้ำนมแม่

การแพ้อาหารผ่านทางน้ำนมแม่ไม่ได้เกิดขึ้นจากทุกอย่างที่เรากิน แต่ส่วนใหญ่จะมีตัวการหลักๆ ไม่กี่ชนิดที่ระบบภูมิคุ้มกันของเด็กทารกมักจะจำแนกผิดพลาดว่าเป็นสารแปลกปลอมอันตราย

นมวัวและผลิตภัณฑ์จากนม

ถือเป็นอันดับหนึ่งที่พบได้บ่อยที่สุด ไม่ว่าจะเป็นนมวัวสด เนย ชีส หรือแม้แต่ส่วนผสมของนมผงในเบเกอรี่ โปรตีนในนมวัวมีความซับซ้อนสูงและเป็นสาเหตุหลักของลำไส้อักเสบในทารก

ไข่ ถั่วเหลือง และอาหารทะเล

รองลงมาคือไข่ขาวและไข่แดง ถั่วเหลือง (รวมถึงเต้าหู้และซอสปรุงรสบางชนิด) แป้งสาลี หรืออาหารทะเลอย่างกุ้ง ปู ปลาบางชนิด ก็เป็นกลุ่มเสี่ยงที่ต้องระวังเป็นพิเศษในช่วงให้นมบุตร

สังเกตอย่างไรว่าลูกกำลังแพ้อาหารผ่านทางนม

อาการแพ้ไม่ได้แสดงออกทันทีหลังกินนมเสมอไป บางครั้งอาจใช้เวลาสะสมหลายชั่วโมงหรือเป็นวัน อาการที่สังเกตได้ชัดเจนแบ่งออกเป็นระบบหลักๆ ดังนี้

• ระบบทางเดินอาหาร: ลูกแหวะนมพุ่ง ท้องอืดแน่นร้องกวนโคลิก อุจจาระมีกลิ่นเหม็นเปรี้ยว มีมูกใสหรือมีเลือดปนออกมาในอุจจาระ ซึ่งเกิดจากการอักเสบของเยื่อบุลำไส้
• ทางผิวหนัง: มีผื่นแดงตามแก้ม ข้อพับ ผื่นลมพิษ หรือผิวแห้งคันอักเสบเรื้อรังที่ทาโลชั่นเท่าไหร่ก็ไม่หาย
• ระบบทางเดินหายใจ: หายใจมีเสียงครืดคราด คัดจมูกเรื้อรัง หรือจามบ่อยโดยไม่มีไข้ร่วมด้วย

วิธีดูแลตัวเองของคุณแม่และการปรับเปลี่ยนอาหาร

เมื่อพบว่าลูกมีอาการเข้าข่ายแพ้อาหารผ่านทางน้ำนมแม่ แนวทางหลักไม่ใช่การหย่านมแล้วเปลี่ยนไปใช้นมผงสูตรพิเศษทันที แต่เป็นการค้นหาและงดเว้นอาหารที่เป็นตัวปัญหาของคุณแม่เอง

เริ่มต้นด้วยการทำไดอารี่อาหาร บันทึกทุกสิ่งที่กินเข้าไปในแต่ละวันควบคู่ไปกับอาการของลูก หากสงสัยว่าแพ้นมวัว ให้คุณแม่ลองงดผลิตภัณฑ์จากนมวัวทุกชนิดอย่างเด็ดขาดเป็นเวลาประมาณ 2 สัปดาห์ หากอาการของลูกดีขึ้นอย่างเห็นได้ชัด เช่น อุจจาระกลับมาเป็นปกติ ผื่นยุบลง แปลว่าเรามาถูกทางแล้ว

เมื่อไหร่ที่ควรพาไปพบแพทย์เพื่อตรวจอย่างละเอียด

หากคุณแม่ลองงดอาหารกลุ่มเสี่ยงแล้วอาการของลูกยังไม่ดีขึ้น หรือมีอาการรุนแรง เช่น น้ำหนักตัวไม่เพิ่มขึ้นตามเกณฑ์ มีเลือดปนในอุจจาระจำนวนมาก ซึมลง หรือหายใจลำบาก ควรรีบพาลูกน้อยไปพบกุมารแพทย์ด้านโรคภูมิแพ้ทันที เพื่อทำการตรวจวินิจฉัยและวางแผนโภชนาการสำหรับคุณแม่ให้นมบุตรอย่างปลอดภัย เพื่อให้แม่และลูกยังคงได้รับสารอาหารที่ครบถ้วนและมีความสุขกับการให้นมต่อไป