จุดแดงๆ เล็กๆ ที่ผิวหนัง แบบนี้คือจุดเลือดออกหรือเปล่า มาเช็กให้ชัวร์กัน

เวลาส่องกระจกแล้วบังเอิญเจอจุดแดงหรือจุดม่วงเล็กๆ ขึ้นตามแขน ขา หรือลำตัว หลายคนมักจะตกใจและนึกไปไกลว่าตัวเองเป็นโรคร้ายแรงอะไรหรือเปล่า ยิ่งพยายามใช้นิ้วกดลงไปแล้วสีของจุดนั้นไม่จางหายไปเหมือนผดผื่นทั่วไป ก็ยิ่งเพิ่มความกังวลเข้าไปใหญ่ ในฐานะหมอที่เจอคนไข้เดินเข้ามาปรึกษาเรื่องนี้บ่อยๆ วันนี้อยากชวนมาทำความเข้าใจเรื่องจุดเลือดออกตามผิวหนังกันแบบง่ายๆ ว่ามันเกิดจากอะไร และแบบไหนที่ควรระวังเป็นพิเศษ

วิธีเช็กง่ายๆ ว่าจุดที่เห็นเป็นผื่นแพ้หรือจุดเลือดออกจริงไหม

เวลาที่เราเจอผื่นหรือจุดสีแปลกๆ บนผิวหนัง การทดสอบขั้นพื้นฐานที่หมอใช้บ่อยและทุกคนทำเองได้ที่บ้านคือ การใช้นิ้วกดลงไปตรงๆ หรือใช้ก้นแก้วใสกดทับลงบนผิวบริเวณนั้นแล้วมองผ่านก้นแก้ว

• ถ้าเป็นผื่นแพ้หรือจุดอักเสบธรรมดา: เมื่อโดนกด สีแดงจะจางลงหรือหายไปชั่วคราวเพราะเลือดถูกบีบให้ไหลหลบไปจากบริเวณนั้น
• ถ้าเป็นจุดเลือดออก: เม็ดเลือดฝอยใต้ผิวหนังมีการแตกตัวและมีเลือดซึมออกมาขังอยู่ข้างนอกหลอดเลือดแล้ว ดังนั้น ต่อให้เราเอานิ้วกดหรือเอาแก้วกดลงไป สีแดงหรือสีม่วงนั้นก็จะไม่จางหายไปไหน ยังคงเห็นเป็นจุดชัดเจนเหมือนเดิม

ทำไมจู่ๆ ถึงมีเลือดออกใต้ผิวหนัง เกิดจากอะไรได้บ้าง

ใต้ผิวหนังของเราเต็มไปด้วยเส้นเลือดฝอยเส้นเล็กๆ มากมาย เปรียบเสมือนท่อส่งน้ำขนาดจิ๋วที่เปราะบางได้ง่าย สาเหตุที่ทำให้ท่อเหล่านี้รั่วหรือแตกจนเกิดเป็นจุดเลือดออก มีตั้งแต่เรื่องธรรมดาไปจนถึงภาวะที่ร่างกายส่งสัญญาณเตือน

อุบัติเหตุเล็กๆ ที่เราอาจลืมไป

การเกาแรงๆ การใส่เสื้อผ้าที่รัดแน่นจนเกินไป การถูกรัดด้วยสายวัดความดัน หรือแม้กระทั่งการยกของหนักแล้วกลั้นหายใจ ก็ทำให้เส้นเลือดฝอยใต้ผิวหนังแตกเป็นจุดเล็กๆ ได้ กลุ่มนี้มักจะหายไปเองได้ในไม่กี่วันโดยไม่มีอันตรายอะไร

เกล็ดเลือดต่ำหรือปัญหาการแข็งตัวของเลือด

เกล็ดเลือดทำหน้าที่เหมือนปูนฉาบอุดรอยรั่วของหลอดเลือด หากร่างกายมีจำนวนเกล็ดเลือดต่ำกว่าปกติ หรือการทำงานของระบบการแข็งตัวของเลือดผิดปกติ เลือดก็จะซึมออกมาตามผิวหนังได้ง่ายขึ้น ซึ่งมักจะมีอาการอื่นร่วมด้วย เช่น เลือดกำเดาไหลบ่อย หรือมีรอยฟกช้ำตามตัวง่ายโดยไม่รู้สาเหตุ

ผลข้างเคียงจากยาบางชนิด

คนที่กินยาละลายพละลายลิ่มเลือด หรือยาต้านการจับตัวของเกล็ดเลือดเป็นประจำ จะมีโอกาสเกิดจุดเลือดออกหรือรอยช้ำได้ง่ายกว่าคนทั่วไป เนื่องจากยาไปลดความสามารถในการแข็งตัวของเลือด หากพบอาการนี้ควรปรึกษาแพทย์ผู้ดูแลเพื่อปรับยา ไม่ควรหยุดยาเอง

อาการแบบไหนที่แปลว่าเริ่มไม่ปกติและควรไปพบแพทย์

จุดเลือดออกที่เกิดจากการกระแทกเบาๆ หรือเกาแรงมักจะค่อยๆ จางและหายไปเอง แต่ถ้ามีลักษณะเหล่านี้แนะนำให้มาพบแพทย์เพื่อตรวจหาสาเหตุที่แท้จริง

• จุดเลือดออกกระจายตัวเพิ่มขึ้นเรื่อยๆ อย่างรวดเร็วในเวลาอันสั้น
• มีเลือดออกผิดปกติร่วมด้วย เช่น เลือดออกตามไรฟัน เลือดกำเดาไหลไม่หยุด หรือประจำมามากกว่าปกติ
• มีไข้ร่วมกับมีจุดเลือดออกกระจายตามตัว
• มีอาการอ่อนเพลีย วิงเวียนศีรษะ ซีดเซียว หรือมีก้อนบวมตามต่อมน้ำเหลือง

ดูแลตัวเองอย่างไรดีเมื่อพบจุดเลือดออกที่ผิวหนัง

หากเพิ่งสังเกตเห็นจุดเลือดออกไม่มาก และไม่มีอาการผิดปกติอื่นๆ ร่วมด้วย สิ่งแรกที่ควรทำคือการสังเกตการณ์ หลีกเลี่ยงการแกะ เกา หรือนวดคลึงบริเวณนั้นแรงๆ พยายามสวมใส่เสื้อผ้าที่หลวมสบายไม่เสียดสีผิว และหากสงสัยว่าเกิดจากยาที่ใช้อยู่ ควรนำยามาปรึกษาแพทย์เพื่อความปลอดภัย แต่ถ้าไม่แน่ใจหรือกังวลใจ การมาพบแพทย์เพื่อให้คุณหมอตรวจร่างกายและเจาะเลือดตรวจความสมบูรณ์ของเม็ดเลือด จะช่วยให้สบายใจและได้รับการวินิจฉัยที่ถูกต้องที่สุด