โรคข้ออักเสบรูมาตอยด์บริเวณกระดูกสันหลังส่วนคอ: เมื่ออาการปวดคอไม่ใช่แค่เรื่องกล้ามเนื้อออฟฟิศซินโดรม

ตื่นมาแล้วคอแข็งหันไม่ได้ หรืออาการปวดคอเรื้อรังที่ซ่อนเร้นมากกว่าที่คิด

เวลาที่มีคนไข้เดินเข้ามาบ่นว่าปวดคอ หันซ้ายหันขวาไม่ค่อยได้ หมอมักจะได้ยินบ่อยๆ ว่าน่าจะเป็นเพราะนั่งหน้าจอคอมพิวเตอร์นานเกินไปจนเป็นออฟฟิศซินโดรม แต่ในความเป็นจริงแล้ว มีคนไข้หลายคนที่อาการปวดคอเรื้อรังไม่ได้มาจากกล้ามเนื้อตึงธรรมดา โดยเฉพาะคนที่มักจะมีอาการปวด บวม ตึงตามข้อต่อส่วนอื่นๆ ร่วมด้วย เช่น ข้อนิ้วมือ หรือข้อเข่า อาการปวดคอที่เป็นอยู่นั้นอาจกำลังเตือนภัยโรคที่ลึกซึ้งกว่านั้น นั่นคือ โรคข้ออักเสบรูมาตอยด์บริเวณกระดูกสันหลังส่วนคอ ซึ่งเป็นจุดที่หลายคนมักมองข้ามเพราะคิดว่าโรครูมาตอยด์มักเกิดกับข้อเล็กๆ ที่มือหรือเท้าเท่านั้น

ทำไมโรครูมาตอยด์ถึงลามมาสร้างปัญหาที่กระดูกคอของเราได้

หลายคนสงสัยว่าโรคข้ออักเสบรูมาตอยด์ซึ่งเป็นโรคภูมิคุ้มกันทำลายเนื้อเยื่อตัวเอง มันเดินทางมาที่กระดูกสันหลังส่วนคอได้อย่างไร ความจริงก็คือ บริเวณกระดูกคอของเราโดยเฉพาะข้อต่อช่วงบนสุด มีเยื่อหุ้มข้อต่อและเอ็นยึดกระดูกจำนวนมาก ซึ่งเนื้อเยื่อเหล่านี้ล้วนเป็นเป้าหมายที่ระบบภูมิคุ้มกันที่เข้าใจผิดจะเข้ามาโจมตี ทำให้เกิดการอักเสบเรื้อรัง เนื้อเยื่อรอบข้อต่อเริ่มหนาตัวขึ้น และค่อยๆ ทำลายกระดูกและข้อต่อในส่วนนั้นทีละน้อย จนทำให้ข้อต่อหลวม ไม่มั่นคง และอาจไปกดทับไขสันหลังที่อยู่ข้างๆ ซึ่งเป็นอันตรายที่ต้องระวังให้มาก

สัญญาณเตือนแบบไหนที่ฟ้องว่าข้อต่อกระดูกคอเริ่มมีปัญหา

การสังเกตอาการตัวเองเป็นสิ่งสำคัญมาก เพราะโรคนี้หากปล่อยไว้จนเกิดการกดทับเส้นประสาทหรือไขสันหลัง อาจส่งผลรุนแรงได้ ลองเช็กดูว่าอาการปวดคอที่เป็นอยู่มีลักษณะเหล่านี้ร่วมด้วยหรือไม่:

• อาการปวดตึงต้นคอช่วงเช้า: ตื่นนอนมาแล้วรู้สึกคอแข็งขยับไม่ได้นานเป็นชั่วโมง ดีขึ้นช่วงสายๆ หลังจากได้ขยับตัว
• ปวดร้าวลามไปท้ายทอยหรือศีรษะ: บางคนมีอาการปวดหัวตื้อๆ จากบริเวณท้ายทอยลามขึ้นมาขมับ
• รู้สึกเหมือนมีไฟฟ้าช็อต: เวลา ก้มหน้าคางชิดอก แล้วมีอาการชาหรือเสียวแปล๊บวิ่งลงไปที่แขนหรือลำตัว
• แขนขาไม่มีแรง: รู้สึกหยิบจับของไม่ถนัด เดินเซ ขาสั่น หรือรู้สึกว่ากำลังของกล้ามเนื้อลดลงอย่างเห็นได้ชัด

วิธีตรวจวินิจฉัยของแพทย์เพื่อให้เจอต้นตอที่แท้จริง

เมื่อหมอตรวจร่างกายเบื้องต้นแล้วพบความผิดปกติที่ชวนสงสัยว่าข้อต่อกระดูกคออาจถูกทำลายจากรูมาตอยด์ ขั้นตอนถัดไปคือการส่งตรวจเพิ่มเติมเพื่อความแม่นยำ เริ่มจากการเอกซเรย์กระดูกสันหลังส่วนคอในหลายๆ ท่า ทั้งท่าก้มและเงย เพื่อดูความมั่นคงและการเคลื่อน การเอกซเรย์กระดูกสันหลังส่วนคอ ในมุมมองพิเศษนี้จะช่วยให้เห็นว่าข้อต่อมีการเคลื่อนหลุดผิดตำแหน่งหรือไม่ นอกจากนี้ หมอมักจะส่งตรวจเอ็มอาร์ไอ (MRI) เพิ่มเติม เพื่อดูสภาพของเนื้อเยื่อ เส้นประสาท และไขสันหลังอย่างละเอียด รวมถึงการเจาะเลือดตรวจหาค่าการอักเสบและสารภูมิต้านทานเฉพาะโรค เพื่อยืนยันวินิจฉัยและวางแผนรักษาให้ตรงจุดที่สุด

วิธีดูแลรักษาและการปฏิบัติตัวเพื่อไม่ให้โรคลุกลาม

เป้าหมายหลักในการดูแลรักษาโรคนี้คือการควบคุมการอักเสบของโรค หยุดกระบวนการทำลายข้อต่อ และป้องกันไม่ให้ไขสันหลังได้รับอันตราย แนวทางดูแลประกอบด้วยการใช้ยาปรับการดำเนินโรค (DMARDs) และยาลดการอักเสบภายใต้การดูแลของแพทย์อย่างใกล้ชิด การทำกายภาพบำบัดเพื่อประคับประคองกล้ามเนื้อรอบคอโดยผู้เชี่ยวชาญ และในบางกรณีที่ข้อต่อไม่มั่นคงมากๆ หรือมีการกดทับไขสันหลังรุนแรง แพทย์ทางศัลยกรรมกระดูกและข้ออาจต้องพิจารณาเรื่องการผ่าตัดเพื่อเชื่อมข้อกระดูกคอให้มั่นคง ป้องกันอันตรายระยะยาวที่อาจเกิดขึ้นกับระบบประสาท