ความเชื่อที่ผิดในการรักษาผื่นผ้าอ้อมด้วยภูมิปัญญาชาวบ้าน

เวลาที่เปิดผ้าอ้อมลูกน้อยแล้วเจอผื่นแดงๆ ขึ้นตามก้นหรือขาหนีบ หัวอกคนเป็นพ่อเป็นแม่คงรู้สึกไม่สบายใจเอามากๆ ด้วยความที่อยากให้ลูกหายเจ็บหายแสบไวๆ หลายครั้งเราจึงมักจะได้ยินคำแนะนำจากรุ่นปู่ย่าตายายหรือเพื่อนบ้าน ให้ลองใช้ภูมิปัญญาชาวบ้านสารพัดวิธี ทั้งแป้งตราโน้น น้ำมันมะพร้าว สมุนไพรพอก หรือแม้แต่แป้งผสมยาบางตัวที่บอกต่อกันมาว่าหายขาดแน่นอน

ในฐานะหมอเด็กที่ตรวจเจอเคสผื่นผ้าอ้อมอักเสบรุนแรงจากการรักษาผิดวิธีมานับไม่ถ้วน ต้องบอกเลยว่าความหวังดีเหล่านี้บางครั้งกลับกลายเป็นตัวการที่ทำให้ผื่นของลูกลุกลามหนักกว่าเดิม วันนี้เรามาคุยกันแบบเปิดอกถึงความเชื่อผิดๆ เหล่านี้ เพื่อปกป้องผิวบอบบางของเจ้าตัวเล็กกันดีกว่า

ความเชื่อเรื่องการโบกแป้งหนาๆ เพื่อให้ก้นลูกแห้งสนิท

คุณพ่อคุณแม่หลายคนคิดว่าความอับชื้นคือตัวการหลัก จึงจัดแจงโรยแป้งฝุ่นลงไปหนาๆ ทุกครั้งที่เปลี่ยนผ้าอ้อม ความจริงแล้วแป้งฝุ่นโดยเฉพาะเมื่อผสมกับเหงื่อและความเปียกชื้น จะจับตัวกันเป็นก้อนแป้งเหนียวๆ ที่ตามซอกผิวหนัง ซึ่งกลายเป็นแหล่งสะสมชั้นดีของแบคทีเรียและเชื้อรา นอกจากนี้ละอองแป้งยังเสี่ยงต่อการที่ลูกสูดดมเข้าไปในปอด ทำให้เกิดปัญหาทางเดินหายใจตามมาอีกด้วย

การใช้น้ำมันพืชหรือสมุนไพรสดพอกรักษาแผล

อีกหนึ่งวิธีที่พบบ่อยคือการใช้น้ำมันมะกอก น้ำมันมะพร้าว หรือแม้แต่ใบบดพอกสดๆ มาทาบริเวณที่เป็นผื่น ด้วยความเชื่อที่ว่าเป็นของธรรมชาติย่อมปลอดภัย แต่ในทางการแพทย์ ผิวของทารกที่มีอาการอักเสบหรือมีแผลถลอกนั้นมีความบอบบางมาก น้ำมันบางชนิดอาจเคลือบผิวจนความร้อนระบายออกไม่ได้ ยิ่งทำให้เกิดความอับชื้นเพิ่มขึ้น ส่วนสมุนไพรสดมีความเสี่ยงสูงมากที่จะกระตุ้นให้เกิดอาการแพ้รุนแรง หรือนำเอาเชื้อโรคเข้าสู่แผลเปิด ทำให้ผื่นผ้าอ้อมกลายเป็นการติดเชื้อแบคทีเรียซ้ำซ้อน

การใช้ยาสเตียรอยด์แรงๆ ซื้อเองตามร้านขายยา

บางบ้านเห็นลูกร้องกวนเพราะแสบแผล เลยไปร้านขายยาแล้วขอซื้อยาทาแก้ผื่นคันแรงๆ มาทาให้ลูกหายไวๆ ยาสเตียรอยด์กลุ่มที่มีความเข้มข้นสูงหากนำมาทาบริเวณก้นและขาหนีบของทารก ซึ่งเป็นจุดที่ผิวหนังบางและดูดซึมได้ดี จะส่งผลให้ผิวหนังฝ่อ เกิดรอยแตกลาย และที่อันตรายที่สุดคือตัวยาจะถูกดูดซึมเข้าสู่กระแสเลือด ส่งผลกระทบต่อฮอร์โมนในร่างกายของเด็กได้

วิธีดูแลผื่นผ้าอ้อมที่ถูกต้องและปลอดภัยที่สุด

การรักษาผื่นผ้าอ้อมไม่จำเป็นต้องใช้สูตรลับพิสดารอะไรเลย หัวใจสำคัญมีอยู่ไม่กี่ข้อที่พ่อแม่ทำได้เองที่บ้าน เริ่มจากการทำความสะอาดผิวบริเวณนั้นด้วยน้ำเปล่าสะอาด หลีกเลี่ยงสบู่ที่มีน้ำหอมแรงๆ ซับให้แห้งสนิทด้วยผ้าสะอาดแบบเบามือที่สุด ปล่อยให้ผิวได้สัมผัสอากาศโล่งๆ (Air time) สักพักก่อนใส่ผ้าอ้อมผืนใหม่ และหากจำเป็นต้องทาเคลือบผิวเพื่อป้องกันการเสียดสี ให้เลือกใช้ผลิตภัณฑ์ประเภท Zinc oxide เคลือบผิวแบบบางๆ ก็เพียงพอแล้ว

อาการแบบไหนที่ควรพาไปพบแพทย์เด็กทันที

หากดูแลเบื้องต้นแล้วผ่านมาสองสามวันอาการยังไม่ดีขึ้น หรือสังเกตเห็นว่าผื่นเริ่มลามเป็นวงกว้าง มีตุ่มหนอง มีแผลแตกมีน้ำเหลืองซึม หรือลูกมีไข้ร่วมด้วย แบบนี้ไม่ใช่ผื่นผ้าอ้อมธรรมดาแล้ว แนะนำให้รีบพามาพบแพทย์เพื่อตรวจวินิจฉัยและรับยาฆ่าเชื้อที่ตรงกับอาการจะปลอดภัยที่สุด