คอเคล็ดสะบัดแรงจากอุบัติเหตุ: ทำไมตื่นมาอีกวันถึงหันคอไม่ได้เลย?

หลายคนคงเคยเจอเหตุการณ์ไม่คาดฝัน เช่น รถถูกชนท้ายเข้าอย่างจัง หรืออุบัติเหตุระหว่างเล่นกีฬา จนทำให้ศีรษะเกิดการสะบัดไปข้างหน้าและถอยหลังอย่างรวดเร็ว ในตอนนั้นอาจจะยังรู้สึกแค่ตกใจและมึนๆ แต่พอตื่นขึ้นมาในวันรุ่งขึ้น กลับพบว่าคอแข็งทื่อ หันซ้ายหันขวาไม่ได้เลยแถมปวดร้าวลงไปถึงบ่าและสะบัก อาการเหล่านี้ไม่ใช่แค่เคล็ดขัดยอกธรรมดา แต่เป็นสัญญาณของภาวะที่คอได้รับการกระแทกอย่างรุนแรง

อุบัติเหตุสะบัดคอแรงๆ เกิดอะไรขึ้นกับร่างกายของเราบ้าง?

ในทางการแพทย์ เราเรียกอาการนี้ว่าการบาดเจ็บจากการสะบัดของคอ เมื่อเกิดแรงกระแทกกระชาก กล้ามเนื้อ เอ็นยึดกระดูก และเส้นเอ็นรอบๆ กระดูกต้นคอจะต้องทำงานหนักเกินพิกัดเพื่อยึดศีรษะเอาไว้ ทำให้เกิดการฉีกขาดในระดับจุลภาค บางเคสอาจลามไปถึงหมอนรองกระดูกสันหลังหรือข้อต่อกระดูกคอที่ได้รับการกระทบกระแทก ร่างกายจึงตอบสนองด้วยการหดเกร็งกล้ามเนื้ออย่างรุนแรงเพื่อป้องกันไม่ให้กระดูกเคลื่อนตัวไปมากกว่านั้น ซึ่งนี่แหละคือสาเหตุที่ทำให้เรารู้สึกปวดและขยับคอไม่ได้ในเวลาต่อมา

ช่วงวันแรกๆ หลังเกิดเหตุ ควรรับมือและดูแลตัวเองอย่างไรดี?

ช่วง 24 ถึง 48 ชั่วโมงแรกหลังจากโดนกระแทก เป็นช่วงที่เนื้อเยื่อกำลังอักเสบและบวม สิ่งที่ควรทำอันดับแรกคือการพยายามพักการใช้งานคอ หลีกเลี่ยงการนวดแรงๆ หรือการดัดคอทันที เพราะอาจทำให้เส้นเอ็นที่กำลังอักเสบอยู่ฉีกขาดมากขึ้นไปอีก การประคบเย็นในช่วงนี้จะช่วยลดการบวมและบรรเทาอาการปวดตุๆ ได้ดีที่สุด โดยใช้น้ำแข็งประคบครั้งละ 15 ถึง 20 นาที สลับกับการใส่ปลอกคออ่อนชั่วคราวเพื่อช่วยพยุงกล้ามเนื้อไม่ให้ทำงานหนักเกินไป

วิธีประคบเย็น ประคบร้อน และการกินยาบรรเทาปวดที่ถูกต้อง

หลังจากพ้นช่วงสองวันแรกไปแล้ว อาการบวมจะเริ่มลดลง แต่จะถูกแทนที่ด้วยอาการตึงแข็งของกล้ามเนื้อ ช่วงนี้ให้เปลี่ยนมาใช้การประคบร้อนเพื่อช่วยคลายกล้ามเนื้อและเพิ่มการไหลเวียนของเลือด ส่วนในเรื่องของการกินยาแก้ปวด สามารถใช้ยากลุ่มพาราเซตามอลหรือยาต้านอักเสบที่ไม่ใช่สเตียรอยด์เพื่อบรรเทาอาการได้ แต่ควรปรึกษาเภสัชกรหรือแพทย์เพื่อความปลอดภัย โดยเฉพาะคนที่มีโรคประจำตัว เช่น โรคกระเพาะอาหารหรือโรคไต

สัญญาณเตือนแบบไหน ที่แปลว่าอาการปวดคอเริ่มอันตรายและต้องไปหาหมอ

โดยทั่วไปอาการปวดจากกล้ามเนื้ออักเสบเหล่านี้จะค่อยๆ ดีขึ้นภายในไม่กี่สัปดาห์ แต่ถ้ามีอาการเหล่านี้ร่วมด้วย ห้ามรอดูอาการเด็ดขาด ได้แก่ มีอาการชาหรืออ่อนแรงที่แขนและมือ ข้าวของหลุดมือบ่อย มีอาการปวดร้าวแปลบลงไปที่แขนเหมือนไฟช็อต หรือมีอาการวิงเวียนศีรษะ คลื่นไส้ หูอตาพร่ามัวร่วมด้วย อาการเหล่านี้อาจแปลว่าหมอนรองกระดูกไปกดทับเส้นประสาท หรือมีการบาดเจ็บที่รุนแรงกว่าที่คิด ซึ่งจำเป็นต้องได้รับการตรวจวินิจฉัยด้วยเอกซเรย์หรือตรวจด้วยคลื่นแม่เหล็กไฟฟ้าจากแพทย์เฉพาะทางทันที