วิธีรับมือกับอาการผิวแห้งคันจากภูมิแพ้ผิวหนัง แบบฉบับหมอผิวหนัง

หลายคนที่เดินเข้ามาปรึกษาเรื่องผิวในห้องตรวจ มักจะมาด้วยอาการเกาจนผิวแดงช้ำ นอนไม่หลับเพราะความคันยิบๆ ตามข้อพับ แขนขา หรือใบหน้า อาการผิวแห้งคันจากภูมิแพ้ผิวหนังนี้ไม่ได้สร้างความรำคาญใจแค่เล็กน้อย แต่บางครั้งมันรบกวนการใช้ชีวิตประจำวันจนหมดความมั่นใจเลยทีเดียว

ทำไมผิวถึงแห้งและคันยุบยิบตลอดเวลา?

ถ้าจะให้อธิบายให้เห็นภาพง่ายๆ ผิวของคนที่เป็นโรคภูมิแพ้ผิวหนังจะมีเกราะป้องกันผิว (Skin Barrier) ที่อ่อนแอและสูญเสียความชุ่มชื้นได้ง่ายกว่าปกติ เปรียบเสมือนกำแพงอิฐที่มีปูนฉาบไม่ค่อยดี ทำให้ความชื้นระเหยออกไปได้ง่าย และเปิดช่องให้สารระคายเคือง เชื้อโรค หรือสารก่อภูมิแพ้ซึมเข้ามาทำร้ายผิวข้างในได้ง่ายขึ้น เมื่อผิวขาดน้ำและถูกกระตุ้น สมองก็จะส่งสัญญาณความคันออกมา ยิ่งเราเผลอเกา ผิวก็ยิ่งอักเสบและเสียหายหนักขึ้นไปอีก

เทคนิคเติมความชุ่มชื้นและล็อกน้ำไว้ในผิว

หัวใจสำคัญที่สุดในการดูแลผิวกลุ่มนี้คือการคืนความชุ่มชื้นกลับสู่ผิวให้เร็วที่สุด และต้องทำอย่างสม่ำเสมอ

เลือกมอยส์เจอไรเซอร์เนื้อเข้มข้นที่ใช่สำหรับผิวแพ้ง่าย

ลืมโลชั่นเนื้อเหลวบางเบาไปก่อน เพราะคนผิวแห้งจากภูมิแพ้ต้องการครีมข้นๆ หรือขี้ผึ้งที่มีส่วนผสมช่วยซ่อมแซมเกราะป้องกันผิว เช่น เซราไมด์ (Ceramides) หรือกลีเซอรีน ทาหลังอาบน้ำเสร็จภายใน 3 ถึง 5 นาทีตอนที่ตัวยังหมาดๆ นี่คือช่วงเวลาทองที่จะช่วยกักเก็บน้ำไว้ในผิวได้ดีที่สุด

ปรับอุณหภูมิและวิธีอาบน้ำเพื่อไม่ให้ผิวแห้งตึง

หลายคนชอบอาบน้ำอุ่นจัดเพราะรู้สึกสบายตัว แต่ความจริงคือน้ำอุ่นจะชะล้างน้ำมันธรรมชาติบนผิวออกไปจนหมด ทำให้ผิวแห้งและคันหนักกว่าเดิม แนะนำให้อาบน้ำอุณหภูมิปกติ ใช้สบู่หรือผลิตภัณฑ์ทำความสะอาดที่อ่อนโยน ไม่มีฟองมาก ไม่มีน้ำหอม และไม่อาบน้ำนานเกินไป

สิ่งที่ต้องระวังและหลีกเลี่ยงเพื่อตัดวงจรความคัน

การทาครีมอย่างเดียวอาจไม่พอ ถ้าเรายังไปสัมผัสกับตัวการที่กระตุ้นให้โรคกำเริบ

เสื้อผ้าและสิ่งรอบตัวที่สัมผัสผิวโดยตรง

หลีกเลี่ยงผ้าขนสัตว์หรือผ้าใยสังเคราะห์ที่ระคายเคืองผิว แนะนำให้ใส่เสื้อผ้าฝ้ายเนื้อนุ่ม ระบายอากาศได้ดี ซักผ้าด้วยน้ำยาซักผ้าสูตรอ่อนโยน และหลีกเลี่ยงผลิตภัณฑ์ที่มีน้ำหอมแรงๆ รวมถึงน้ำยาปรับผ้านุ่ม

สังเกตอาหารและสิ่งแวดล้อมรอบตัว

ฝุ่นละออง ไรฝุ่น หรือขนสัตว์เลี้ยง มักเป็นตัวกระตุ้นชั้นดี บางคนอาจมีอาการแพ้อาหารบางชนิดร่วมด้วย ลองสังเกตตัวเองว่าช่วงไหนที่ผื่นกำเริบเป็นพิเศษ เพื่อจะได้หลีกเลี่ยงสิ่งเร้าเหล่านั้นได้อย่างตรงจุด

อาการแบบไหนที่ควรพาผิวไปพบแพทย์ผิวหนัง

แม้ว่าการดูแลตัวเองเบื้องต้นจะช่วยได้มาก แต่ถ้ามีอาการเหล่านี้ แนะนำว่าควรมาให้แพทย์ตรวจประเมินอาการเพิ่มเติม

• มีรอยแดงอักเสบรุนแรง หรือมีน้ำเหลืองเยิ้ม ซึ่งอาจเกิดการติดเชื้อแบคทีเรียแทรกซ้อน
• อาการคันรุนแรงมากจนรบกวนการนอนหลับติดต่อกันหลายคืน
• ทามอยส์เจอไรเซอร์และดูแลเบื้องต้นแล้ว อาการไม่ดีขึ้นเลยภายใน 1-2 สัปดาห์

โรคภูมิแพ้ผิวหนังเป็นภาวะเรื้อรังที่ต้องอาศัยความเข้าใจและความใจเย็นในการดูแลผิวอย่างต่อเนื่อง การมีผิวที่แข็งแรงกลับคืนมาได้ ต้องอาศัยวินัยในการทาครีมและการหลีกเลี่ยงสิ่งกระตุ้น ค่อยๆ ปรับพฤติกรรมทีละน้อย ผิวก็จะค่อยๆ ดีขึ้นและแข็งแรงขึ้นอย่างแน่นอน