คุณแม่ท้องกับอาหารทะเลดิบ: ทำไมความอยากถึงต้องระวังเป็นพิเศษ

ทำไมช่วงตั้งครรภ์ถึงต้องงดปลาดิบและของทะเลกึ่งสุกกึ่งดิบ

เวลาคุณแม่ตั้งครรภ์อยากทานซูชิ ซาชิมิ หรือยำกุ้งแช่น้ำปลาขึ้นมา มักจะมีคำถามจากคนรอบข้างหรือคุณหมอเสมอว่าทานได้ไหม ความจริงแล้วไม่ใช่แค่เรื่องความอยากอาหาร แต่เป็นเรื่องความปลอดภัยของลูกน้อยในครรภ์โดยตรง เพราะระบบภูมิคุ้มกันของคุณแม่ที่เปลี่ยนแปลงไปทำให้เสี่ยงต่อการติดเชื้อได้ง่ายกว่าคนปกติหลายเท่า

อันตรายที่มองไม่เห็นในอาหารทะเลดิบ

อาหารทะเลดิบมักเป็นแหล่งสะสมของเชื้อโรคและพยาธิที่แม้แต่การล้างทำความสะอาดอย่างดีก็อาจกำจัดออกไม่หมด โดยเฉพาะเชื้อแบคทีเรียที่ชื่อว่า ลิสทีเรีย (Listeria) ซึ่งน่ากลัวมากสำหรับคนท้อง

เชื้อลิสทีเรียกับความเสี่ยงที่น่ากังวล

เชื้อตัวนี้สามารถข้ามผ่านรกไปสู่ลูกน้อยได้โดยตรง แม้คุณแม่อาจมีอาการแค่ไข้ต่ำๆ หรือปวดเมื่อยคล้ายไข้หวัด แต่สำหรับทารกในครรภ์ เชื้อนี้อาจทำให้เกิดภาวะแท้ง การคลอดก่อนกำหนด หรือการติดเชื้อรุนแรงในเด็กแรกเกิดได้

พยาธิและปรสิตตัวร้ายในเนื้อปลา

นอกจากแบคทีเรียแล้ว ปลาดิบหรืออาหารทะเลดิบยังมีโอกาสปนเปื้อนพยาธิใบไม้ หรือพยาธิตัวจี๊ด ซึ่งจะแย่งสารอาหารของคุณแม่และอาจส่งผลกระทบต่อพัฒนาการของลูกน้อยได้โดยตรง การปรุงสุกด้วยความร้อนจนถึงจุดที่เชื้อโรคตายหมดจึงเป็นวิธีเดียวที่การันตีความปลอดภัยได้ร้อยเปอร์เซ็นต์

สารปรอทในอาหารทะเล: กินอย่างไรไม่ให้สะสม

การทานอาหารทะเลมีประโยชน์เพราะมีโอเมก้า 3 ที่ช่วยเรื่องพัฒนาการทางสมองของลูก แต่ต้องเลือกให้เป็น เพราะปลาทะเลบางชนิดมีสารปรอทสะสมอยู่สูง

• เลือกปลาที่มีปรอทต่ำ: เช่น ปลาแซลมอน ปลากะพง หรือปลาทู
• เลี่ยงปลาตัวใหญ่: ปลาฉลาม ปลาอินทรี หรือปลาดาบเงิน มักมีสารปรอทสะสมสูงจากการกินปลาตัวเล็กต่อเนื่องกันเป็นเวลานาน
• ปรุงให้สุกเสมอ: ความร้อนช่วยลดความเสี่ยงจากการปนเปื้อนเชื้อโรคได้ แต่ไม่ลดปริมาณปรอท ดังนั้นการเลือกชนิดปลาจึงสำคัญพอๆ กับการปรุงสุก

เมื่อไหร่ที่ต้องรีบไปพบคุณหมอหลังเผลอทานของดิบ

หากคุณแม่เผลอทานอาหารทะเลดิบเข้าไป ไม่ต้องตื่นตระหนกจนเกินไป แต่ให้เฝ้าสังเกตอาการผิดปกติอย่างใกล้ชิดในช่วง 1-2 สัปดาห์ถัดจากนี้ หากมีอาการดังต่อไปนี้ให้รีบไปพบแพทย์ทันที

• มีไข้สูง หนาวสั่น
• ปวดเมื่อยตามตัวรุนแรง
• ท้องเสีย คลื่นไส้ หรืออาเจียนผิดปกติ
• ลูกในท้องดิ้นน้อยลง หรือมีการเปลี่ยนแปลงของการเคลื่อนไหวที่ผิดสังเกต

หัวใจสำคัญของการดูแลสุขภาพแม่และลูกคือความรอบคอบ การงดอาหารดิบในช่วงเวลาสั้นๆ 9 เดือนเพื่อแลกกับความปลอดภัยของลูกน้อย ถือเป็นการลงทุนที่คุ้มค่าที่สุดในฐานะคนเป็นแม่