ห่มผ้าหนาหรือใส่เสื้อผ้าแน่นไป ทำไมร่างกายถึงระบายความร้อนไม่ออก?

ทำไมร่างกายถึงต้องการการระบายความร้อนอยู่ตลอดเวลา

ร่างกายมนุษย์มีกลไกควบคุมอุณหภูมิที่ยอดเยี่ยมคล้ายกับระบบแอร์ในบ้าน เมื่อใดที่เราทำกิจกรรมหรืออยู่ในสภาพแวดล้อมที่อุ่นขึ้น ร่างกายจะพยายามระบายความร้อนออกผ่านทางผิวหนัง ทั้งการแผ่รังสีความร้อนและการระเหยของเหงื่อ หากเราไปขัดขวางกลไกนี้ด้วยการห่อหุ้มร่างกายไว้แน่นเกินไป ความร้อนจะถูกกักเก็บอยู่ภายใน ส่งผลให้อุณหภูมิแกนกลางของร่างกายสูงขึ้นจนอาจเกิดปัญหาตามมาได้

สาเหตุและผลกระทบจากการห่มผ้าหนาหรือสวมเสื้อผ้าแน่นเกินไปต่อการสะสมความร้อน

การเลือกเสื้อผ้าที่หนาเกินความจำเป็นหรือการใส่เสื้อผ้าที่รัดรูปจนเกินไป ส่งผลโดยตรงต่อการไหลเวียนของอากาศรอบผิวหนัง เมื่ออากาศไม่สามารถถ่ายเทได้ ความร้อนที่ควรจะถูกปลดปล่อยออกมากลับถูกกักไว้ระหว่างชั้นผ้ากับผิวหนัง ผลที่ตามมาคือ

• เหงื่อระเหยได้ยากขึ้น ทำให้รู้สึกเหนียวตัวและอึดอัด
• อุณหภูมิผิวหนังสูงขึ้นอย่างรวดเร็ว ส่งผลให้ร่างกายต้องเร่งผลิตเหงื่อเพิ่มขึ้นเพื่อพยายามทำให้อุณหภูมิลดลง
• หากเป็นช่วงที่มีไข้ การห่มผ้าหนาจะยิ่งทำให้ไข้ไม่ลดลง แต่กลับทำให้ไข้สูงขึ้นกว่าเดิมเพราะความร้อนไม่มีทางไป

สัญญาณเตือนจากร่างกายเมื่อความร้อนถูกกักเก็บมากเกินไป

สังเกตได้ไม่ยากหากร่างกายเริ่มสะสมความร้อนมากเกินไป คุณอาจรู้สึกได้จากอาการดังต่อไปนี้

• รู้สึกอ่อนเพลีย วิงเวียนศีรษะ หรือมีอาการหน้ามืด
• ผิวหนังเริ่มแดงหรือร้อนจัดจากการพยายามขยายตัวของหลอดเลือดเพื่อระบายความร้อน
• มีเหงื่อออกมากผิดปกติจนเสื้อผ้าเปียกชุ่ม
• ในกรณีที่เป็นไข้ จะรู้สึกร้อนวูบวาบไม่สบายตัวตลอดเวลาแม้จะพยายามกินยาลดไข้แล้วก็ตาม

เลือกเสื้อผ้าและเครื่องนอนอย่างไรให้ระบายอากาศได้ดี

การปรับเปลี่ยนพฤติกรรมเพียงเล็กน้อยช่วยลดภาระของร่างกายได้มาก โดยเฉพาะในช่วงที่อากาศร้อนหรือช่วงที่มีอาการเจ็บป่วย

การเลือกเนื้อผ้าให้เหมาะกับสภาพอากาศ

ควรเลือกใช้ผ้าที่มีเส้นใยธรรมชาติ เช่น ผ้าฝ้าย หรือผ้าคอตตอน ซึ่งมีคุณสมบัติในการระบายอากาศได้ดีเยี่ยม ช่วยให้เหงื่อระเหยออกจากผิวหนังได้สะดวก หลีกเลี่ยงผ้าใยสังเคราะห์ที่มักกักเก็บความร้อนและความชื้นเอาไว้

ปรับระดับการห่มผ้าให้เหมาะสมตามสถานการณ์

หากมีไข้ ไม่ควรห่มผ้าห่มหนาเตอะจนเกินไป การใช้ผ้าห่มที่มีความหนาปานกลางหรือผ้าห่มเนื้อบางจะช่วยให้ร่างกายระบายความร้อนได้ดีกว่า และที่สำคัญที่สุดคือการเลือกเสื้อผ้าที่ไม่รัดแน่นจนเกินไป เพื่อเปิดโอกาสให้ลมสามารถพัดผ่านผิวหนังได้บ้างในระหว่างวัน