เจ็บคอจนเสียงหาย: ทำความเข้าใจภาวะกล่องเสียงและหลอดคออักเสบ

เสียงหาย คอแห้ง เจ็บคอแบบนี้คือภาวะกล่องเสียงและหลอดคออักเสบหรือเปล่า

หลายคนคงเคยมีประสบการณ์ตื่นเช้ามาแล้วพบว่าตัวเองไม่มีเสียง พูดแล้วเจ็บคอ หรือมีอาการเสียงแหบแห้งผิดปกติ ซึ่งอาการเหล่านี้มักเป็นสัญญาณเตือนว่าเกิดภาวะกล่องเสียงและหลอดคออักเสบขึ้นแล้ว โดยส่วนใหญ่เรามักพบอาการนี้ตามหลังการเป็นหวัดหรือการใช้เสียงที่หนักเกินไปจนเยื่อบุบริเวณคอและกล่องเสียงเกิดการบวมตัว

กลไกความผิดปกติที่เกิดขึ้นกับคอของเรา

กล่องเสียงหรือ Larynx ของคนเราทำหน้าที่เป็นทางผ่านของลมและเป็นที่อยู่ของเส้นเสียง เมื่อเกิดการอักเสบ ไม่ว่าจะจากเชื้อไวรัสหรือการระคายเคือง เยื่อบุบริเวณนี้จะเกิดอาการบวมแดง ทำให้เส้นเสียงขยับตัวได้ไม่ดีเหมือนปกติ จึงเป็นเหตุผลว่าทำไมเราถึงรู้สึกเจ็บคอและเสียงเปลี่ยนไปในที่สุด

สาเหตุหลักที่ทำให้คออักเสบ

• การติดเชื้อไวรัส: เป็นสาเหตุพบบ่อยที่สุด มักมาพร้อมกับอาการหวัดหรือไข้หวัดใหญ่
• การใช้เสียงมากเกินไป: เช่น การตะโกน การร้องเพลง หรือการพูดต่อเนื่องเป็นเวลานานจนเส้นเสียงล้า
• การระคายเคืองจากสารเคมี: เช่น ควันบุหรี่ มลภาวะทางอากาศ หรือแม้แต่กรดไหลย้อนที่ขึ้นมาถึงบริเวณคอ

วิธีดูแลตัวเองเบื้องต้นเมื่อเริ่มเจ็บคอและเสียงเริ่มแหบ

หากอาการเพิ่งเริ่มต้น การดูแลตัวเองอย่างถูกวิธีจะช่วยให้เยื่อบุคอและกล่องเสียงฟื้นตัวได้เร็วขึ้น ดังนี้

• การพักใช้เสียง: วิธีนี้สำคัญที่สุด คือการงดพูดชั่วคราวเพื่อลดการกระทบกระแทกของเส้นเสียง
• จิบน้ำเปล่าบ่อยๆ: การจิบน้ำอุณหภูมิห้องจะช่วยเพิ่มความชุ่มชื้นให้เยื่อบุที่อักเสบอยู่
• เลี่ยงปัจจัยกระตุ้น: หลีกเลี่ยงควันบุหรี่ ฝุ่นละออง หรืออาหารรสจัดที่จะไปซ้ำเติมการอักเสบ
• กลั้วคอด้วยน้ำเกลือ: ช่วยลดความหนืดของเสมหะและบรรเทาอาการเจ็บคอได้ดี

กินยาบรรเทาอาการอย่างไรให้ปลอดภัย

สำหรับการใช้ยาแก้ปวดเพื่อลดอาการอักเสบ สามารถใช้ยาในกลุ่มพาราเซตามอลได้ตามน้ำหนักตัว แต่ควรหลีกเลี่ยงการซื้อยาปฏิชีวนะหรือยาฆ่าเชื้อมากินเองโดยเด็ดขาด เพราะส่วนใหญ่ของภาวะนี้เกิดจากไวรัส การกินยาฆ่าเชื้อจึงไม่มีผลในการรักษาแถมยังเพิ่มความเสี่ยงเรื่องดื้อยาในอนาคต

อาการแบบไหนที่ต้องรีบไปพบแพทย์ทันที

แม้ภาวะกล่องเสียงและหลอดคออักเสบจะหายเองได้ แต่หากพบอาการเหล่านี้ไม่ควรนิ่งนอนใจ

• หายใจลำบาก หรือมีเสียงดังขณะหายใจเข้า
• กลืนน้ำลายหรืออาหารลำบากมากจนไม่สามารถกินอะไรได้เลย
• มีไข้สูงติดต่อกันเกิน 3 วัน หรืออาการเจ็บคอไม่ดีขึ้นหลังผ่านไป 1 สัปดาห์
• ไอเป็นเลือดหรือมีก้อนเนื้อผิดปกติในลำคอ

การเข้าใจกลไกของร่างกายและการดูแลตัวเองอย่างถูกวิธี จะช่วยให้คุณผ่านช่วงที่เสียงหายหรือเจ็บคอไปได้โดยไม่เกิดภาวะแทรกซ้อนที่รุนแรง