โรคหลอดลมฝอยอักเสบเฉียบพลัน: เมื่อลูกน้อยหายใจหอบเหนื่อย หมออยากให้แม่เข้าใจ

ลูกเริ่มหายใจเร็วและมีเสียงวี้ด นั่นใช่โรคหลอดลมฝอยอักเสบเฉียบพลันหรือเปล่า

เวลาเห็นลูกเล็กๆ เริ่มมีอาการไข้หวัดนำมาก่อน แล้วตามด้วยอาการไอถี่ หายใจหอบเหนื่อย จนหน้าอกบุ๋มหรือมีเสียงวี้ดเวลาหายใจออก คุณพ่อคุณแม่หลายท่านมักจะกังวลใจมากครับ อาการเหล่านี้เป็นสัญญาณเตือนที่พบบ่อยของ โรคหลอดลมฝอยอักเสบเฉียบพลัน (Bronchiolitis) ซึ่งมักพบในเด็กอายุต่ำกว่า 2 ปี โดยเฉพาะในช่วงที่อากาศเปลี่ยนแปลงหรือมีการระบาดของไวรัส

หลอดลมฝอยอักเสบเฉียบพลัน เกิดจากอะไร ทำไมเด็กเล็กถึงเป็นกันบ่อย

สาเหตุหลักของโรคนี้เกิดจากการติดเชื้อไวรัส โดยตัวการสำคัญที่เจอได้บ่อยที่สุดคือไวรัสอาร์เอสวี (RSV) เมื่อเชื้อตัวนี้หลุดเข้าไปในปอดของเด็กเล็กๆ มันจะเข้าไปทำให้ทางเดินหายใจส่วนที่เล็กที่สุดที่เรียกว่า หลอดลมฝอย เกิดการบวมอักเสบ มีสารคัดหลั่งหรือเสมหะเหนียวๆ มาอุดกั้น ทำให้เด็กหายใจเข้าได้ปกติแต่หายใจออกลำบาก เพราะหลอดลมฝอยมีขนาดเล็กมากอยู่แล้วในเด็กเล็ก จึงเกิดการอุดตันได้ง่ายกว่าผู้ใหญ่ครับ

สัญญาณเตือนภัยที่บอกว่าลูกกำลังมีปัญหาการหายใจ

อาการเริ่มแรกมักดูเหมือนหวัดธรรมดา มีน้ำมูก ไอเบาๆ แต่หลังจากผ่านไป 2-3 วัน อาการอาจเปลี่ยนไป หากคุณสังเกตเห็นอาการเหล่านี้ ให้สันนิษฐานได้เลยว่าลูกอาจกำลังเผชิญกับภาวะหลอดลมฝอยอักเสบ:

• หายใจเร็วผิดปกติ หรือจังหวะการหายใจเปลี่ยนไป
• เวลาหายใจจะมีเสียงวี้ด (Wheezing) เหมือนนกหวีดเบาๆ ในอก
• ปีกจมูกบานเวลาหายใจ หรือซี่โครงบุ๋มเข้าเวลาหายใจเข้า
• ลูกดูเพลีย กินนมได้น้อยลง หรือดูดนมแล้วหยุดพักบ่อย
• บางรายอาจมีไข้ต่ำๆ ร่วมด้วย

วิธีดูแลลูกรักเมื่อป่วยเป็นหลอดลมฝอยอักเสบเฉียบพลัน

การรักษาโรคนี้ส่วนใหญ่เป็นการรักษาตามอาการครับ เนื่องจากเกิดจากเชื้อไวรัสยาปฏิชีวนะจึงไม่ได้ผล สิ่งที่คุณพ่อคุณแม่ช่วยได้มากที่สุดคือ:

• การล้างจมูก: ช่วยลดน้ำมูกที่จะลงไปอุดกั้นทางเดินหายใจ
• ให้ลูกจิบน้ำบ่อยๆ: เพื่อป้องกันภาวะขาดน้ำและช่วยให้เสมหะไม่เหนียวจนเกินไป
• จัดท่านอน: ให้ศีรษะสูงเล็กน้อยจะช่วยให้หายใจได้สะดวกขึ้น
• สังเกตอาการใกล้ชิด: ระวังอย่าให้ลูกอยู่ในที่ที่มีควันบุหรี่หรืออากาศถ่ายเทไม่สะดวก

อาการแบบไหนที่ต้องพาลูกไปพบคุณหมอทันที

แม้โรคนี้ส่วนใหญ่จะหายเองได้ภายใน 1-2 สัปดาห์ แต่ในเด็กบางคนอาจเกิดภาวะแทรกซ้อนรุนแรงได้ หากลูกมีอาการต่อไปนี้ ห้ามรอช้าครับ ให้รีบพาไปโรงพยาบาลทันที:

• หายใจหอบเหนื่อยจนริมฝีปากหรือเล็บเริ่มเขียวคล้ำ
• ลูกซึมลงมาก ปลุกตื่นยาก หรือไม่ยอมกินนมเลย
• มีภาวะขาดน้ำ เช่น ปัสสาวะน้อยลงมาก หรือไม่มีน้ำตาเวลาที่ร้องไห้
• หายใจลำบากจนหน้าอกบุ๋มชัดเจน หรือมีอาการเหนื่อยล้าจากการพยายามหายใจ

ความเข้าใจและการเฝ้าระวังอย่างใกล้ชิดของคุณพ่อคุณแม่คือหัวใจสำคัญของการดูแลเด็กเล็กที่ป่วยเป็นหลอดลมฝอยอักเสบเฉียบพลัน หากมีข้อสงสัยหรืออาการของลูกดูไม่ดีขึ้น การปรึกษาคุณหมอเพื่อประเมินทางเดินหายใจเป็นทางเลือกที่ปลอดภัยที่สุดครับ