หัวใจคนเป็นพ่อแม่: เมื่อลูกน้อยป่วยหนัก จิตใจเราต้องเผชิญกับอะไรบ้าง

เวลาลูกไม่สบาย ไม่ว่าจะเป็นไข้หวัดธรรมดาหรือท้องเสีย พ่อแม่ก็แทบจะกินไม่ได้นอนไม่หลับอยู่แล้ว แต่ถ้าวันหนึ่งโชคร้าย ลูกเกิดป่วยหนักจนต้องนอนโรงพยาบาล หรือต้องเข้าห้องไอซียู ความรู้สึกของคนเป็นพ่อเป็นแม่มันเหมือนโลกทั้งใบพังทลายลงมาตรงหน้า ในฐานะหมอที่ยืนอยู่ข้างเตียงคนไข้และคอยกุมมือพ่อแม่ในยามวิกฤต ผมเห็นรอยแผลในใจที่ซ่อนอยู่ข้างในความเข้มแข็งมานักต่อนักแล้ว

เมื่อความตกใจและไม่เชื่อหูตัวเองเข้าจู่โจมในวินาทีแรก

ช่วงเวลาที่หมอเดินไปบอกข่าวว่าอาการของลูกน่าเป็นห่วงและต้องดูแลอย่างใกล้ชิด ปฏิกิริยาแรกที่พบได้บ่อยที่สุดคืออาการช็อก สมองมันจะตื้อ คิดอะไรไม่ออก เหมือนหูดับไปชั่วขณะ หลายคนพยายามปฏิเสธความจริงในใจ คิดว่านี่มันไม่ใช่เรื่องจริง ลูกเรายังวิ่งเล่นอยู่เมื่อวานนี้เอง อาการมึนงงและไม่ยอมรับความจริงนี้เป็นกลไกป้องกันจิตใจตามธรรมชาติ เพื่อไม่ให้เราสติหลุดไปในวินาทีที่ได้ยินข่าวร้าย

ความรู้สึกผิดที่คอยกัดกินใจ: ฉันทำอะไรพลาดไปหรือเปล่า

พอล่วงเข้าวันที่สองหรือวันที่สาม ความตกใจเริ่มเปลี่ยนเป็นคำถามนับร้อยนับพันที่วิ่งวนอยู่ในหัว พ่อแม่ส่วนใหญ่มักจะโทษตัวเอง ทำไมถึงไม่สังเกตอาการให้เร็วกว่านี้ ทำไมถึงปล่อยให้ลูกตากฝน ทำไมถึงเลือกพาไปโรงพยาบาลช้าไป ความรู้สึกผิดนี้มันหนักอึ้งเสียยิ่งกว่าความเหนื่อยล้าทางร่างกายเสียอีก ทั้งที่ในความเป็นจริง โรคภัยไข้เจ็บหลายอย่างเกิดขึ้นได้จากเชื้อโรคหรือความผิดปกติของร่างกายที่ไม่มีใครอยากให้เกิดและไม่มีใครป้องกันได้ร้อยเปอร์เซ็นต์

ความเครียดสะสมและความกลัวที่เกาะกินในทุกวินาที

การเฝ้าดูหน้าจอมอนิเตอร์ที่ส่งเสียงติ๊ดๆ การเห็นสายน้ำเกลือระโยงระยางเต็มแขนเล็กๆ ของลูก ทำให้ระบบประสาทของพ่อแม่ตื่นตัวตลอดเวลา เราจะนอนหลับไม่สนิท สะดุ้งตื่นทุกครั้งที่ได้ยินเสียงเตือนจากเครื่องมือแพทย์ ความกลัวอนาคตข้างหน้า ความกลัวการสูญเสีย ทำให้พลังงานชีวิตลดลงอย่างรวดเร็ว จนบางครั้งเกิดภาวะซึมเศร้าเฉียบพลันโดยไม่รู้ตัว

วิธีดูแลจิตใจตัวเองเพื่อให้มีแรงยืนหยัดสู้ไปพร้อมกับลูก

การเป็นเสาหลักให้ลูกในวันที่เขาป่วยหนักเป็นเรื่องที่ต้องใช้พลังใจมหาศาล แต่เราจะดูแลใครไม่ได้เลยถ้าตัวเราเองพังทลายลงเสียก่อน สิ่งสำคัญที่สุดคือการยอมรับว่าความรู้สึกกลัว เสียใจ และเหนื่อยล้า เป็นเรื่องปกติที่เกิดขึ้นได้กับทุกคน ไม่จำเป็นต้องฝืนทำตัวเข้มแข็งตลอดเวลา การอนุญาตให้ตัวเองได้ร้องไห้ระบายออกมาบ้าง หรือการผลัดเปลี่ยนเวรกับคนในครอบครัวเพื่อไปอาบน้ำนอนหลับสักสองสามชั่วโมง ไม่ใช่เรื่องเห็นแก่ตัว แต่มันคือการชาร์จแบตเตอรี่ให้เรามีเรี่ยวแรงกลับมาดูแลดวงใจของเราต่อได้

เปิดใจสื่อสารกับทีมแพทย์และขอความช่วยเหลือจากคนรอบข้าง

ความไม่รู้คือเชื้อเพลิงชั้นดีที่คอยเผา 19 ใจความกังวลของเรา การพูดคุยซักถามอาการกับคุณหมอและพยาบาลตรงๆ ขอให้คุณหมออธิบายแผนการรักษาด้วยภาษาที่เข้าใจง่าย จะช่วยลดความหวาดระแวงลงได้มาก นอกจากนี้ อย่าปิดกั้นความช่วยเหลือจากปู่ย่าตายายหรือเพื่อนสนิท ใครหยิบยื่นความช่วยเหลืออะไรมาให้ เช่น ซื้อข้าวมาส่ง หรือช่วยสลับเฝ้าไข้ ให้รับไว้ด้วยความเต็มใจ เพราะในยามวิกฤต เราไม่อาจแบกรับทุกอย่างไว้คนเดียวได้ทั้งหมด