ภาวะมีบุตรยากและการเป็นหมันอันเป็นผลข้างเคียงจากการติดเชื้อ

เคยสงสัยไหมว่า การติดเชื้อเล็กๆ น้อยๆ ทำไมถึงส่งผลต่อการมีลูกในอนาคต

หลายครั้งที่คนไข้เดินเข้ามาปรึกษาเรื่องอยากมีบุตร แต่พอตรวจย้อนกลับไปกลับพบร่องรอยของการอักเสบหรือติดเชื้อในอดีต ซึ่งบางคนอาจจะจำไม่ได้ด้วยซ้ำว่าเคยเป็นโรคอะไรมาก่อน ภาวะมีบุตรยากและการเป็นหมันอันเป็นผลข้างเคียงจากการติดเชื้อไม่ใช่เรื่องไกลตัว และบ่อยครั้งที่เรามองข้ามไปเพราะอาการในช่วงที่ติดเชื้อครั้งแรกมันดูเหมือนหายดีแล้ว

เชื้อโรคตัวร้ายที่แอบเข้าไปทำลายระบบสืบพันธุ์

ร่างกายคนเรามีกลไกป้องกันตัวที่ยอดเยี่ยม แต่เชื้อโรคบางชนิดโดยเฉพาะกลุ่มที่ติดต่อทางเพศสัมพันธ์ หรือเชื้อที่ลุกลามจากอวัยวะอุ้งเชิงกราน สามารถสร้างความเสียหายแบบถาวรได้ โดยกระบวนการมักเริ่มจากการอักเสบแบบเรื้อรัง เมื่อเชื้อแบคทีเรียหรือไวรัสเข้าไปบุกรุก ร่างกายจะส่งเม็ดเลือดขาวไปจัดการ ซึ่งกระบวนการต่อสู้นี้เองที่ทิ้งรอยแผลเป็นหรือพังผืดไว้ภายใน

พังผืดในอุ้งเชิงกราน อุปสรรคสำคัญที่มองไม่เห็น

เมื่อเกิดการติดเชื้อในอุ้งเชิงกราน ท่อรังไข่ในผู้หญิงมักเป็นจุดที่ได้รับผลกระทบมากที่สุด เมื่อท่อรังไข่เกิดพังผืดเกาะตัว หรือเกิดการตีบตัน ไข่ที่ตกออกมาก็ไม่สามารถเดินทางไปพบกับอสุจิได้ หรือถ้าผสมกันได้แล้ว ตัวอ่อนก็อาจเดินทางมาฝังตัวที่มดลูกไม่ได้ กลายเป็นการท้องนอกมดลูกที่เป็นอันตรายถึงชีวิต นี่คือสาเหตุหลักที่ทำให้หลายคนไม่สามารถตั้งครรภ์ได้ตามธรรมชาติ

เชื้อโรคกับคุณภาพของสเปิร์มในคุณผู้ชาย

ไม่ใช่แค่ผู้หญิงที่ได้รับผลกระทบ การติดเชื้อในระบบทางเดินปัสสาวะหรืออัณฑะอักเสบในผู้ชายก็รุนแรงไม่แพ้กัน เชื้อโรคสามารถเข้าไปทำให้เกิดสภาวะอักเสบในท่อส่งอสุจิ ส่งผลให้เกิดการอุดตัน หรือแม้แต่การทำลายเซลล์ที่ทำหน้าที่ผลิตอสุจิโดยตรง ทำให้ปริมาณอสุจิลดลง รูปร่างผิดปกติ หรือว่ายน้ำได้ไม่ดีเท่าที่ควร

สัญญาณเตือนที่ห้ามละเลยก่อนจะสายเกินไป

• มีอาการปวดหน่วงท้องน้อยเรื้อรังโดยหาสาเหตุไม่ชัดเจน
• ตกขาวมีสีหรือกลิ่นผิดปกติบ่อยครั้ง
• มีไข้ร่วมกับอาการปวดแสบขณะปัสสาวะ
• อาการปวดบวมแดงบริเวณอัณฑะ

หากใครเคยมีประวัติอาการเหล่านี้ หรือมีพฤติกรรมเสี่ยง ควรรีบตรวจเช็กสุขภาพระบบสืบพันธุ์แต่เนิ่นๆ เพราะยิ่งพบเร็วเท่าไหร่ โอกาสในการรักษาและป้องกันความเสียหายถาวรย่อมมีมากขึ้นเท่านั้น

การป้องกันและการรักษาที่ต้นเหตุ

การป้องกันที่ดีที่สุดคือการมีเพศสัมพันธ์ที่ปลอดภัยและการรักษาสุขอนามัยที่ดี หากติดเชื้อควรรีบรักษาด้วยยาปฏิชีวนะให้ครบถ้วนตามแพทย์สั่ง อย่าซื้อยากินเองจนอาการแค่ทุเลาแต่เชื้อยังแฝงตัวอยู่ สำหรับคู่ที่กำลังวางแผนมีบุตรแล้วกังวลเรื่องนี้ การตรวจวิเคราะห์คุณภาพอสุจิและการตรวจความสมบูรณ์ของท่อรังไข่ด้วยการฉีดสี เป็นขั้นตอนสำคัญที่จะช่วยให้วางแผนครอบครัวได้อย่างมั่นใจยิ่งขึ้น