อุบัติเหตุและการป้องกันภัยในเด็กปฐมวัย: เรื่องใกล้ตัวที่พ่อแม่ต้องระวัง

ลูกวัยกำลังซน: ช่วงเวลาที่คาดไม่ถึงแต่ป้องกันได้

เวลาที่นั่งมองลูกน้อยวัยปฐมวัยคลาน เดิน หรือวิ่งสำรวจสิ่งรอบตัวด้วยความอยากรู้อยากเห็น เป็นช่วงเวลาที่น่ารักและน่าประทับใจสำหรับคนเป็นพ่อแม่ทุกคน แต่ในมุมมองของแพทย์แล้ว ช่วงวัยนี้ยังเป็นช่วงเวลาที่อันตรายที่สุดช่วงหนึ่งเช่นกัน เพราะเด็กๆ ยังไม่มีความสามารถในการประเมินความเสี่ยง แยกแยะไม่ได้ว่าอะไรอันตราย อะไรปลอดภัย บ้านที่เราคิดว่าปลอดภัยดีแล้ว อาจมีมุมโต๊ะแหลมๆ ปลั๊กไฟที่อยู่ต่ำ หรือห้องน้ำที่เผลอเปิดประตูทิ้งไว้ ซึ่งกลายเป็นจุดเกิดเหตุไม่คาดฝันได้ในพริบตาเดียว

อุบัติเหตุยอดฮิตในบ้านที่หมอเจอ,บ่อยและวิธีรับมือเบื้องต้น

จากการตรวจคนไข้เด็กที่ห้องฉุกเฉิน อุบัติเหตุส่วนใหญ่ไม่ได้เกิดขึ้นนอกบ้าน แต่เกิดขึ้นภายในพื้นที่ที่เราคุ้นเคยนี่เอง โดยแบ่งออกเป็นกลุ่มใหญ่ๆ ที่คุณพ่อแม่ต้องระวังเป็นพิเศษ

สำลักสิ่งแปลกปลอมติดคอ

เด็กวัยนี้มักจะหยิบทุกอย่างเข้าปากเพื่อสำรวจ ไม่ว่าจะเป็นเหรียญ เม็ดผลไม้ หรือของเล่นชิ้นเล็กๆ หากน้องสำลัก หน้าเขียว หายใจไม่ออก สิ่งสำคัญคือตั้งสติ ห้ามใช้นิ้วควานหาในปากเด็ดขาดเพราะอาจดันวัตถุให้ลงลึกกว่าเดิม สำหรับเด็กเล็กมีวิธีปฐมพยาบาลเฉพาะตามช่วงอายุ เช่น การตบหลังและกดหน้าอก และต้องรีบนำส่งโรงพยาบาลทันที

ตกเตียง ตกโซฟา และพลัดตกจากที่สูง

เมื่อเด็กเริ่มพลิกตัวหรือหัดเดิน อุบัติเหตุจากการพลัดตกเป็นเรื่องที่พบได้แทบทุกวัน หากลูกตกจากที่สูง สิ่งที่ต้องสังเกตคืออาการหลังเกิดเหตุ หากลูกร้องไห้งอแงทันที ยังตอบสนองดี ไม่มีอาพุ่งซิกแซก ซึม หรือมีเลือดออกทางจมูกหู ให้สังเกตอาการอย่างใกล้ชิด 24 ชั่วโมงแรก แต่ถ้ามีอาการซึม อาเจียน หรือหมดสติ แม้เพียงเสี้ยววินาที ต้องพาไปพบแพทย์เพื่อตรวจดูภาวะเลือดออกในสมอง

น้ำร้อนลวกและแผลไฟไหม้

อุบัติเหตุจากแกงร้อน น้ำชา หรือหม้อหุงข้าว เป็นแผลที่สร้างความเจ็บปวดและทิ้งรอยแผลเป็นให้เด็กๆ วิธีปฐมพยาบาลที่ถูกต้องคือ ให้นำบริเวณที่โดนความร้อนผ่านน้ำอุณหภูมิปกติอย่างน้อย 10 ถึง 15 นาที เพื่อลดความร้อนใต้ผิวหนัง ห้ามทายาสีฟัน น้ำปลา หรือยาหมอโบราณเด็ดขาด เพราะเสี่ยงต่อการติดเชื้อ

ปรับบ้านอย่างไรให้ปลอดภัยสำหรับเด็กวัยซน

การป้องกันย่อมดีกว่าการรักษาเสมอ การปรับสภาพแวดล้อมในบ้านให้เป็นมิตรกับเด็กปฐมวัย ช่วยลดอุบัติเหตุรุนแรงลงได้มาก

• เก็บของชิ้นเล็กให้พ้นมือ: แยกสิ่งของที่มีขนาดเล็กกว่ากำมือของเด็ก หรือของที่ถอดประกอบได้ ลงในกล่องเก็บของที่มีฝาปิดมิดชิด
• ติดอุปกรณ์กันกระแทก: มุมโต๊ะ ชั้นวางของ หรือขอบเตียง ควรติดโฟมกันกระแทกเพื่อป้องกันศีรษะเด็กกระแทกอย่างรุนแรง
• ล็อกปลั๊กไฟและเก็บสายไฟ: ใช้ฝาครอบปลั๊กไฟทุกจุดที่อยู่ในระดับที่เด็กเอื้อมถึง และเก็บสายไฟเครื่องใช้ไฟฟ้าให้เรียบร้อยไม่ให้เด็กดึงเล่น
• ปิดกั้นพื้นที่อันตราย: ติดตั้งประตูกั้นบริเวณบันได หรือห้องครัว เพื่อป้องกันไม่ให้เด็กเดินไปในจุดเสี่ยงตามลำพัง

สติและการเตรียมพร้อมคือเกราะป้องกันที่ดีที่สุดของลูก

ไม่มีพ่อแม่คนไหนสามารถเฝ้าระวังลูกได้ตลอด 24 ชั่วโมง อุบัติเหตุบางครั้งอาจเกิดขึ้นได้แม้เราจะระวังเต็มที่แล้ว สิ่งสำคัญคือการเตรียมบ้านให้ปลอดภัย สอนเด็กด้วยความเข้าใจตามวัย และที่สำคัญที่สุดคือการตั้งสติเมื่อเกิดเหตุการณ์ไม่คาดฝัน เพื่อให้สามารถปฐมพยาบาลเบื้องต้นได้อย่างถูกต้องและพาไปถึงมือแพทย์ได้อย่างทันท่วงที