เมื่อการติดเชื้อลุกลามจนไตพัง: สัญญาณอันตรายที่ต้องรู้ทัน

ทำไมการติดเชื้อในร่างกายถึงส่งผลกระทบต่อไต

หลายคนอาจสงสัยว่าอาการป่วยเพียงเล็กน้อย ทำไมถึงมีโอกาสลุกลามจนไปถึงขั้นไตวายได้ จริงๆ แล้วร่างกายเรามีระบบป้องกันตนเองที่ซับซ้อน แต่เมื่อเชื้อโรคเข้าสู่กระแสเลือดหรือเกิดการอักเสบอย่างรุนแรง ระบบการทำงานของอวัยวะภายในจะถูกรบกวน ไตซึ่งทำหน้าที่เหมือนตัวกรองของเสียในร่างกายจึงตกเป็นเป้าหมายแรกๆ ที่ได้รับผลกระทบจากสารพิษที่เชื้อโรคปล่อยออกมา รวมถึงภาวะความดันโลหิตต่ำจากการตอบสนองของร่างกายที่ทำให้เลือดไปเลี้ยงไตได้ไม่เพียงพอ

ภาวะแทรกซ้อนทางไตจากการติดเชื้อลุกลาม มีกลไกอย่างไร

เมื่อเกิดภาวะติดเชื้อในกระแสเลือดหรือภาวะเซพซิส ร่างกายจะเกิดการอักเสบทั่วทั้งตัว เลือดจะไปรวมตัวกันอยู่ที่บริเวณที่อักเสบมากเกินไป ทำให้ปริมาณเลือดที่จะไหลเวียนไปฟอกที่ไตลดน้อยลง นอกจากนี้สารที่เกิดจากการทำลายของเซลล์ในร่างกายอาจเข้าไปอุดตันในท่อไตเล็กๆ ทำให้ไตทำงานหนักขึ้นและเกิดภาวะไตวายเฉียบพลันตามมาในที่สุด

สังเกตอาการเตือนเมื่อไตเริ่มมีปัญหา

ภาวะไตเริ่มทำงานผิดปกติจากอาการติดเชื้อมักส่งสัญญาณผ่านความเปลี่ยนแปลงของร่างกายที่สังเกตได้ดังนี้

• ปัสสาวะน้อยลงอย่างผิดปกติ หรือปัสสาวะไม่ออกเลยแม้จะดื่มน้ำเพียงพอ
• มีอาการบวมตามเท้า ข้อเท้า หรือใบหน้า
• รู้สึกอ่อนเพลีย คลื่นไส้ อาเจียน และเบื่ออาหาร
• หายใจหอบเหนื่อย ซึ่งอาจเป็นผลมาจากของเสียคั่งในเลือด
• ความดันโลหิตเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว

ใครบ้างที่เสี่ยงต่อภาวะนี้มากกว่าคนอื่น

ไม่ใช่ทุกคนที่มีอาการติดเชื้อแล้วจะลงไต แต่กลุ่มคนต่อไปนี้คือกลุ่มที่ต้องเฝ้าระวังเป็นพิเศษ

• ผู้สูงอายุที่มีระบบภูมิคุ้มกันถดถอย
• ผู้ที่มีโรคประจำตัวอย่างเบาหวาน หรือโรคความดันโลหิตสูง ซึ่งส่งผลให้หลอดเลือดที่ไตเปราะบางอยู่แล้ว
• ผู้ป่วยที่มีภาวะไตเสื่อมหรือเป็นโรคไตเรื้อรังมาก่อน
• ผู้ที่ได้รับยากดภูมิคุ้มกันหรือมีประวัติเคยติดเชื้อรุนแรงมาก่อน

ขั้นตอนการรักษาและการดูแลเมื่อเกิดภาวะไตแทรกซ้อน

การรักษาในกรณีนี้หัวใจสำคัญคือการกำจัดต้นตอของการติดเชื้อให้เร็วที่สุด แพทย์จะพิจารณาใช้ยาปฏิชีวนะที่ตรงกับชนิดของเชื้อร่วมกับการให้สารน้ำเพื่อรักษาระดับความดันโลหิตให้ไตได้รับเลือดเพียงพอ หากอาการรุนแรงจนไตไม่สามารถขับของเสียได้เอง แพทย์อาจจำเป็นต้องพิจารณาเรื่องการฟอกเลือดชั่วคราวเพื่อรอให้ไตฟื้นตัวกลับมาทำงานได้อีกครั้ง

เมื่อไหร่ที่ต้องรีบไปพบแพทย์ทันที

หากคุณหรือคนใกล้ชิดมีไข้สูงร่วมกับอาการปัสสาวะไม่ออก หรือมีอาการซึมลง สับสน หายใจเร็วและลึก ให้รีบเข้าห้องฉุกเฉินโดยเร็วที่สุด เพราะภาวะไตวายจากอาการติดเชื้อนั้นเป็นสภาวะที่วินาทีมีค่า การเข้าถึงการรักษาที่รวดเร็วคือโอกาสทองในการรักษาชีวิตและช่วยให้ไตกลับมาทำงานได้เป็นปกติ