เจาะลึก ผลข้างเคียงจากการฉีดวัคซีน ที่ควรรู้ก่อนไปรับวัคซีน

เข้าใจร่างกายก่อนไปฉีดวัคซีน

หลายคนมักมีความกังวลใจหลังจากจองคิวฉีดวัคซีนแล้วว่าจะเกิดอาการอย่างไรบ้าง หมออยากให้ทำความเข้าใจก่อนว่า ผลข้างเคียงจากการฉีดวัคซีน เป็นเรื่องปกติที่เกิดขึ้นได้ เพราะร่างกายกำลังเรียนรู้และตอบสนองเพื่อสร้างภูมิคุ้มกัน อาการเหล่านี้ไม่ใช่เรื่องน่าตกใจ แต่เป็นการยืนยันว่าวัคซีนกำลังกระตุ้นระบบป้องกันในตัวคุณให้ตื่นตัวขึ้นมาทำงาน

ช่วง 24-48 ชั่วโมงแรกหลังฉีดวัคซีน: สังเกตอาการอย่างไร

ในช่วง 1-2 วันแรกหลังจากได้รับวัคซีน คุณอาจรู้สึกอ่อนเพลีย ปวดเมื่อยตามเนื้อตัว หรือมีไข้ต่ำๆ ได้เป็นเรื่องธรรมดา อาการเหล่านี้มักหายได้เองภายในเวลาไม่กี่วัน สิ่งที่อยากให้ทำคือการพักผ่อนให้เพียงพอ ดื่มน้ำสะอาดให้มากๆ และสังเกตว่าอาการที่เป็นอยู่ส่งผลกระทบต่อการใช้ชีวิตประจำวันมากน้อยแค่ไหน

วิธีประคบเย็น-ประคบร้อน ลดอาการปวดตึงอย่างถูกวิธี

อาการปวด บวม หรือแดงบริเวณที่ฉีดเกิดขึ้นได้บ่อยที่สุด หมอแนะนำว่าในช่วง 24 ชั่วโมงแรก หากมีอาการบวมหรือปวดมาก สามารถใช้ผ้าห่อเจลเย็นประคบบริเวณรอบๆ แผลฉีดเพื่อลดการอักเสบ แต่หากผ่านไปเกิน 24 ชั่วโมงแล้วยังมีอาการตึงหรือปวดอยู่ การประคบอุ่นจะช่วยให้เลือดไหลเวียนดีขึ้นและลดความตึงเกร็งของกล้ามเนื้อได้ดีกว่า

กินยาแก้ปวดพาราเซตามอลอย่างไรให้ปลอดภัย

หากมีไข้หรือปวดเมื่อยมากจนทนไม่ไหว ยาพาราเซตามอลถือเป็นตัวเลือกอันดับแรกที่ปลอดภัยและหาได้ง่าย ข้อสำคัญคือต้องกินตามขนาดที่เหมาะสมกับน้ำหนักตัว หรือตามที่ฉลากระบุไว้ ไม่ควรกินยาถี่เกินไป และที่สำคัญคือต้องหยุดกินทันทีเมื่ออาการไข้หรืออาการปวดดีขึ้นแล้ว เพื่อป้องกันภาระของตับจากการได้รับยาเกินขนาด

ข้อควรระวังในการใช้ยาทาบรรเทาอาการปวดตึง

หลายคนชอบใช้ยาหม่องหรือเจลบรรเทาปวดทาบริเวณที่ฉีด หมออยากเตือนว่าให้หลีกเลี่ยงการนวดแรงๆ บริเวณแผลฉีดวัคซีน เพราะอาจทำให้เกิดการระคายเคืองหรือทำให้วัคซีนที่เพิ่งได้รับดูดซึมเร็วผิดปกติ หากต้องการใช้ยาทา ให้ทาเบาๆ เพียงบางๆ เพื่อให้ตัวยาซึมลงไปบรรเทาอาการเท่านั้น ไม่จำเป็นต้องนวดเฟ้นหรือใช้ความร้อนจัดประคบแช่ทิ้งไว้

อาการแบบไหนหลังฉีดวัคซีน ที่ต้องรีบไปพบแพทย์ทันที

ถึงแม้ผลข้างเคียงส่วนใหญ่จะไม่อันตราย แต่มีบางสัญญาณเตือนที่มองข้ามไม่ได้ หากคุณมีอาการต่อไปนี้ ควรไปพบแพทย์โดยเร็วที่สุด

• มีไข้สูงเกิน 39 องศาเซลเซียสและกินยาลดไข้แล้วอาการไม่ดีขึ้น
• เกิดผื่นคันตามตัว ปากบวม หน้าบวม หรือหายใจไม่ออก ซึ่งอาจเป็นสัญญาณของการแพ้วัคซีนรุนแรง
• อาการปวด บวม แดงบริเวณที่ฉีดขยายวงกว้างมากขึ้นและมีอาการปวดรุนแรงผิดปกติ
• มีอาการอ่อนแรงของแขนขา หรือพูดจาติดขัด สับสน ซึ่งเป็นอาการทางระบบประสาทที่ต้องรีบวินิจฉัย

สุดท้ายนี้ หมออยากให้ทุกคนมั่นใจว่าผลข้างเคียงที่เกิดขึ้นส่วนใหญ่เป็นเพียงกลไกปกติของร่างกาย การเตรียมตัวให้พร้อมและการสังเกตอาการอย่างใกล้ชิดจะช่วยให้คุณผ่านช่วงเวลานี้ไปได้อย่างสบายใจที่สุดครับ