โรคติดเชื้อในอุ้งเชิงกราน: อาการปวดท้องน้อยที่ผู้หญิงไม่ควรปล่อยผ่าน

ช่วงนี้มีคนไข้หลายคนเดินเข้ามาปรึกษาด้วยอาการปวดหน่วงๆ ที่ท้องน้อย บางคนคิดว่าเป็นอาการปวดประจำเดือนธรรมดา แต่พอตรวจดูจริงๆ แล้วกลับพบว่าเป็น โรคติดเชื้อในอุ้งเชิงกราน ซึ่งเป็นภาวะที่ไม่อยากให้มองข้ามเลยครับ เพราะถ้าปล่อยไว้เรื้อรัง อาจสร้างปัญหาใหญ่ตามมาในระยะยาวได้ วันนี้ผมเลยอยากชวนคุยเรื่องนี้กันแบบสบายๆ เหมือนมานั่งคุยกันที่ห้องตรวจครับ

โรคติดเชื้อในอุ้งเชิงกราน คืออะไร เกิดขึ้นได้อย่างไร?

พูดให้เห็นภาพง่ายๆ โรคนี้คือการอักเสบติดเชื้อของอวัยวะภายในอุ้งเชิงกรานของผู้หญิงครับ ไล่ตั้งแต่ มดลูก ท่อนำไข่ ไปจนถึงรังไข่ โดยส่วนใหญ่แล้วเชื้อโรคจะเดินทางจากช่องคลอดหรือปากมดลูก ซึ่งมักจะมีสาเหตุมาจากโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์ เช่น หนองในหรือคลายมิเดีย ที่เล็ดลอดขึ้นไปด้านบน หรือบางครั้งก็เกิดจากความสมดุลของแบคทีเรียในช่องคลอดที่เปลี่ยนไป ทำให้เชื้อโรคฉวยโอกาสเดินทางเข้าไปสร้างปัญหาข้างในครับ

สัญญาณเตือนแบบไหน ที่แปลว่ามดลูกและปีกมดลูกกำลังประท้วง?

อาการของ โรคติดเชื้อในอุ้งเชิงกราน อาจจะไม่ได้รุนแรงเปรี้ยงปร้างในวันเดียว แต่อาจจะค่อยๆ ส่งสัญญาณเตือนที่เราชอบเผลอ มองข้าม ไป ลองเช็กดูนะครับว่ามีอาการเหล่านี้อยู่หรือเปล่า:

• ปวดหน่วงท้องน้อยหรืออุ้งเชิงกรานแบบเรื้อรัง: บางทีรู้สึกตึงๆ เจ็บลึกๆ ข้างใน
• ตกขาวเปลี่ยนไป: มีปริมาณมากผิดปกติ สีเหลืองหรือสีเขียว และมีกลิ่นแรง
• มีเลือดออกกะปริดกะปรอย: โดยเฉพาะเลือดออกหลังจากมีเพศสัมพันธ์หรือนอกรอบประจำเดือน
• เจ็บเวลามีเพศสัมพันธ์: รู้สึกเจ็บลึกๆ ในอุ้งเชิงกราน
• มีไข้ร่วมกับหนาวสั่น: ในรายที่มีการติดเชื้อเฉียบพลันและรุนแรง
• แสบขัดเวลาปัสสาวะ: เพราะอักเสบลามไปใกล้กับกระเพาะปัสสาวะ

ใครบ้างที่เสี่ยงเจอโรคนี้มากกว่าคนอื่น?

จากประสบการณ์ที่ตรวจคนไข้ กลุ่มที่มีโอกาสเจอ โรคติดเชื้อในอุ้งเชิงกราน ได้บ่อยจะมีพฤติกรรมหรือปัจจัยบางอย่างร่วมด้วยครับ เช่น มีู่นู่นหลายคนโดยไม่ใช้ถุงยางอนามัย มีประวัติเคยเป็นโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์มาก่อน หรือกลุ่มที่เพิ่งผ่านการทำหัตถการในโพรงมดลูก เช่น การใส่ห่วงอนามัยช่วงแรกๆ หรือการแท้งบุตร ซึ่งช่วงนั้นปากมดลูกจะเปิดกว้าง ทำให้เชื้อโรคแอบเข้าไปข้างในได้ง่ายขึ้นครับ

ปล่อยไว้ไม่รักษา จะเกิดอะไรขึ้นตามมา?

นี่คือสิ่งที่ผมมักจะเตือนคนไข้เสมอครับว่า อย่ารอให้หายเอง เพราะเชื้อโรคที่ลามไปที่ท่อนำไข่สามารถสร้างพังผืดท่อตันได้ ผลลัพธ์ที่ตามมาคือ อาการปวดท้องน้อยเรื้อรังที่รบกวนชีวิตประจำวัน เสี่ยงต่อการท้องนอกมดลูกในอนาคต หรือที่น่ากังวลที่สุดคือภาวะมีบุตรยาก เพราะไข่กับอสุจิไม่สามารถเดินทางมาเจอกกันได้นั่นเองครับ

วิธีรักษาและการดูแลตัวเองฉบับหมอแนะนำ

ข่าวดีคือ โรคติดเชื้อในอุ้งเชิงกราน สามารถรักษาให้หายขาดได้ด้วยยาปฏิชีวนะครับ สิ่งสำคัญที่สุดคือ หมอจะให้ยามากินหรือฉีด เราต้องกินยาให้ครบตามกำหนด ห้ามหยุดยาเองเด็ดขาดแม้ว่าอาการจะดีขึ้นแล้ว เพราะไม่อย่างนั้นเชื้อดื้อยาจะตามมา และในช่วงที่รักษานี้ ควรงดการมีเพศสัมพันธ์ชั่วคราวเพื่อให้เนื้อเยื่อภายในได้พักฟื้นและไม่รับเชื้อเพิ่มครับ

วิธีป้องกันง่ายๆ เพื่อไม่ให้กลับมาเป็นซ้ำ

การป้องกันที่ดีที่สุดคือการตัดไฟตั้งแต่ต้นลมครับ ใช้อถุงยางอนามัยทุกครั้งที่มีเพศสัมพันธ์ หมอแนะนำให้ตรวจภายในและตรวจคัดกรองโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์เป็นประจำทุกปี แม้จะไม่มีอาการผิดปกติก็ตาม และที่สำคัญคือ หากเริ่มมีอาการปวดหน่วงท้องน้อยหรือตกขาวผิดปกติ ควรรีบมาพบแพทย์ตั้งแต่เนิ่นๆ อย่าปล่อยให้เรื้อรังจนลุกลามใหญ่โตเลยนะครับ