ภาวะติดเชื้อในกระแสเลือดอย่างรุนแรง เรื่องใกล้ตัวที่ห้ามมองข้าม

ทำความเข้าใจก่อนว่าภาวะติดเชื้อในกระแสเลือดอย่างรุนแรง คืออะไร

เวลาได้ยินคำว่าติดเชื้อในกระแสเลือด หลายคนอาจจะนึกภาพไปถึงการติดเชื้อที่รุนแรงมากจนอาจเสียชีวิตได้ ซึ่งความเข้าใจนี้ถูกต้องเลยครับ ในทางการแพทย์เราเรียกภาวะนี้ว่า ภาวะพิษเหตุติดเชื้อ หรือ Sepsis ซึ่งไม่ได้หมายความว่าเชื้อโรคเข้าไปวิ่งอยู่ในเลือดเราเฉยๆ แต่หมายถึงร่างกายของเรากำลังตอบสนองต่อการติดเชื้อนั้นอย่างรุนแรงและผิดปกติ จนส่งผลกระทบไปทำลายอวัยวะสำคัญต่างๆ ของร่างกายตัวเอง

สัญญาณเตือนที่ร่างกายพยายามบอกเรา

ภาวะติดเชื้อในกระแสเลือดอย่างรุนแรง มักจะมาแบบไม่ทันตั้งตัว แต่อาการเหล่านี้คือจุดสังเกตสำคัญที่ควรรีบไปพบแพทย์ทันที:

• มีไข้สูงมาก หรือบางคนอาจจะมีอุณหภูมิร่างกายต่ำผิดปกติ
• หายใจเร็ว หอบเหนื่อย หรือรู้สึกเหมือนหายใจไม่ทั่วท้อง
• หัวใจเต้นเร็วผิดปกติ
• ความดันโลหิตเริ่มตก หน้ามืด เวียนศีรษะ
• ซึมลง สับสน หรือพูดจาไม่รู้เรื่อง
• ปัสสาวะน้อยลงอย่างเห็นได้ชัด

ต้นตอของการติดเชื้อมาจากไหนได้บ้าง

จริงๆ แล้วเชื้อโรคสามารถเข้าสู่ร่างกายได้จากหลายช่องทาง ซึ่งมักเริ่มจากการติดเชื้อเฉพาะที่ก่อนจะลุกลามใหญ่โต:

• ระบบทางเดินหายใจ เช่น ปอดอักเสบหรือปอดบวม
• ระบบทางเดินปัสสาวะ เช่น การติดเชื้อในกระเพาะปัสสาวะหรือกรวยไต
• ระบบทางเดินอาหาร เช่น ท้องเสียรุนแรง หรือไส้ติ่งอักเสบ
• แผลตามร่างกาย หรือการติดเชื้อที่ผิวหนังที่ลุกลามเข้าสู่กระแสเลือด

ทำไมต้องรีบไปโรงพยาบาลให้เร็วที่สุด

เวลาเป็นตัวแปรสำคัญที่สุดสำหรับภาวะนี้ครับ ยิ่งได้รับยาปฏิชีวนะที่ตรงกับเชื้อและได้รับการรักษาประคับประคองอวัยวะได้เร็วเท่าไหร่ โอกาสรอดชีวิตและโอกาสฟื้นตัวกลับมาปกติก็ยิ่งสูงขึ้นเท่านั้น เพราะหากปล่อยทิ้งไว้ ร่างกายจะเกิดภาวะอวัยวะล้มเหลวหลายระบบ ซึ่งการรักษาในขั้นนั้นจะยากและมีความเสี่ยงสูงขึ้นมาก

เราจะช่วยลดความเสี่ยงด้วยตัวเองได้อย่างไร

การป้องกันที่ดีที่สุดคือการดูแลสุขอนามัยพื้นฐาน เพื่อไม่ให้เชื้อโรคเข้าสู่ร่างกายตั้งแต่แรก:

• ล้างมือให้สะอาดและบ่อยครั้งเพื่อตัดวงจรเชื้อโรค
• ดูแลแผลตามร่างกายให้สะอาด อย่าปล่อยให้แผลสกปรกหรืออักเสบ
• ฉีดวัคซีนป้องกันโรคตามกำหนด โดยเฉพาะกลุ่มเสี่ยง เช่น ผู้สูงอายุ หรือผู้ที่มีโรคประจำตัว
• เมื่อป่วยหรือมีการติดเชื้อเล็กน้อย อย่าชะล่าใจ ควรพักผ่อนให้เพียงพอและสังเกตอาการอย่างใกล้ชิด