โรคมะเร็งตับปฐมภูมิจากไวรัสตับอักเสบ: เมื่อตับอักเสบเรื้อรังกลายเป็นภัยเงียบที่ต้องระวัง

จากไวรัสตับอักเสบ สู่โรคมะเร็งตับปฐมภูมิจากไวรัสตับ ได้อย่างไร?

เวลาที่ตรวจเจอไวรัสตับอักเสบ B หรือ C หลายคนมักจะคิดว่าเป็นเรื่องไกลตัว หรือคิดแค่ว่าทานยาแล้วเดี๋ยวก็หาย แต่ความจริงที่หมอมักจะเจอและอยากเตือนคนไข้เสมอคือ เชื้อไวรัสกลุ่มนี้มีความสามารถพิเศษในการแอบซ่อนตัวและสร้างความเสียหายให้เนื้อเยื่อตับทีละน้อยแบบไม่แสดงอาการ

กระบวนการนี้ไม่ได้เกิดขึ้นชั่วข้ามคืนครับ แต่มันเกิดจากการที่ตับพยายามซ่อมแซมตัวเองซ้ำแล้วซ้ำเล่าจากการอักเสบเรื้อรัง นานวันเข้าเนื้อเยื่อตับปกติก็ถูกแทนที่ด้วยพังผืด จนกลายเป็นตับแข็ง และในที่สุดเซลล์ตับที่แบ่งตัวผิดปกติเหล่านี้ก็กลายร่างเป็นเนื้อร้าย นั่นคือจุดเริ่มต้นของโรคมะเร็งตับปฐมภูมิจากไวรัสตับที่พวกเรากังวลกัน

สัญญาณเตือนระยะแรกที่ตับกำลังส่งเสียงร้องขอความช่วยเหลือ

ปัญหาใหญ่ของโรคมะเร็งตับคือ ตับเป็นอวัยวะที่อดทนมาก ไม่มีเส้นประสาทรับความเจ็บปวดโดยตรงที่เนื้อตับ กว่าเราจะรู้ตัวว่ามีความผิดปกติ ก้อนเนื้อก็อาจจะมีขนาดใหญ่พอสมควรแล้ว ถึงกระนั้น หากสังเกตตัวเองให้ดี ร่างกายมักจะมีสัญญาณเตือนเล็กๆ น้อยๆ 108 อย่างที่ฟ้องว่าตับเริ่มทำงานไม่ไหว

• อ่อนเพลียเรื้อรัง นอนเท่าไหร่ก็ไม่พอ รู้สึกหมดแรงอย่างไร้สาเหตุ
• จุกเสียดแน่นท้องบริเวณชายโครงด้านขวา เบื่ออาหาร น้ำหนักลดฮวบโดยไม่ได้ตั้งใจ
• ตัวเหลือง ตาเหลือง หรือที่เรียกว่าดีซ่าน ปัสสาวะมีสีเข้มเหมือนชาเขียวเข้ม
• ท้องโตขึ้นอย่างรวดเร็วจากอาการบวมน้ำหรือมีน้ำในช่องท้อง

ใครบ้างที่เสี่ยงเป็นพิเศษและควรตรวจคัดกรองด่วน

ไม่ใช่ทุกคนที่เป็นไวรัสตับอักเสบแล้วจะเป็นมะเร็งตับเสมอไป แต่กลุ่มเสี่ยงสูงที่หมอแนะนำให้มาพบแพทย์เพื่ออัลตราซาวด์ตับและเจาะเลือดดูค่ามะเร็ง (AFP) ทุกๆ 6 เดือน ได้แก่ ผู้ที่เป็นพาหะไวรัสตับอักเสบ B หรือ C เรื้อรัง คนที่มีประวัติคนในครอบครัวเป็นมะเร็งตับ และผู้ที่มีภาวะตับแข็งจากสาเหตุใดก็ตาม

วิธีดูแลรักษาและการป้องกันไม่ให้ลุกลาม

ข่าวดีคือต่อให้ตรวจพบเชื้อไวรัส ก็ใช่ว่าจะต้องจบลงที่โรคมะเร็งเสมอไป การแพทย์สมัยนี้ก้าวหน้าไปมาก เรามีวิธีดูแลรักษาที่ช่วยตัดไฟตั้งแต่ต้นลมได้

การกินยาต้านไวรัสเพื่อตัดวงจรการอักเสบ

สำหรับผู้ที่มีเชื้อไวรัสแอคทีฟ แพทย์จะพิจารณาให้ยาต้านไวรัสระยะยาว เพื่อกดปริมาณไวรัสในเลือดให้อยู่ในระดับต่ำสุด ลดโอกาสที่เซลล์ตับจะถูกทำลายซ้ำๆ ซึ่งเป็นหัวใจสำคัญในการป้องกันไม่ให้ตับอักเสบเรื้อรังกล ายเป็นตับแข็งและมะเร็ง

การปรับเปลี่ยนวิถีชีวิตเพื่อแบ่งเบาภาระของตับ

เลิกพฤติกรรมทำร้ายตับ ไม่ว่าจะเป็นการดื่มแอลกอฮอล์ การกินยาหรืออาหารเสริมสมุนไพรเรี่ยราดที่ตับต้องเป็นคนเผาผลาญ และหันมาเน้นทานอาหารปรุงสุก สะอาด ครบ 5 หมู่ เพื่อให้ตับที่เหลืออยู่สามารถฟื้นฟูตัวเองได้เต็มที่