ปัสสาวะแสบขัดแก้เบื้องต้นอย่างไรดี? แนวทางดูแลตัวเองง่ายๆ ก่อนไปพบแพทย์

ตื่นมาเข้าห้องน้ำแล้วแสบขัด ปัญหาชวนหงุดหงิดที่ผู้หญิงและผู้ชายต้องเจอ

เวลาที่เข้าห้องน้ำแล้วรู้สึกเจ็บแปล๊บ ขัด หรือแสบตรงปลายท่อปัสสาวะ เชื่อว่าหลายคนคงรู้สึกกังวลและไม่อยากลุกไปเข้าห้องน้ำอีกเลย อาการปัสสาวะแสบขัดนี้เป็นสัญญาณเตือนจากร่างกายว่าระบบทางเดินปัสสาวะกำลังประท้วง อาจเกิดจากการติดเชื้ออักเสบในกระเพาะปัสสาวะ นิ่ว หรือการระคายเคืองต่างๆ ซึ่งในฐานะหมอที่ตรวจคนไข้ด้วยอาการนี้อยู่บ่อยๆ วันนี้เราจะมาคุยกันถึงวิธีดูแลตัวเองเบื้องต้น เพื่อช่วยบรรเทาอาการทรมานนี้ก่อนที่จะได้มาตรวจรักษาจริงจังที่คลินิก

ดื่มน้ำเปล่าให้มากๆ เพื่อช่วยชะล้างแบคทีเรียตัวร้าย

วิธีที่ง่ายที่สุดและได้ผลดีที่สุดในการรับมือกับอาการปัสสาวะแสบขัด คือการเพิ่มปริมาณการดื่มน้ำเปล่าให้มากกว่าปกติ โดยควรจิบน้ำสะอาดตลอดทั้งวันให้ได้ประมาณ 2 ถึง 3 ลิตร การดื่มน้ำมากๆ จะช่วยเจือจางน้ำปัสสาวะให้มีความเค็มน้อยลง เวลาขับถ่ายจึงไม่แสบขัด และที่สำคัญคือกระแสน้ำจะช่วยขับไล่เชื้อโรคหรือแบคทีเรียที่เกาะอยู่ตามผนังทางเดินปัสสาวะให้ออกไปจากร่างกายได้เร็วขึ้น เปรียบเสมือนการเปิดน้ำล้างท่อระบายน้ำให้สะอาดนั่นเอง

ปรับพฤติกรรมการเข้าห้องน้ำและเลิกนิสัยอั้นปัสสาวะเด็ดขาด

หลายคนชอบอั้นปัสสาวะเพราะติดงาน ดูซีรีส์เพลิน หรือขี้เกียจลุกตอนดึก นิสัยนี้แหละคือตัวการหลักที่ทำให้แบคทีเรียแบ่งตัวเพิ่มจำนวนในกระเพาะปัสสาวะจนเกิดการอักเสบ เมื่อรู้สึกปวดปัสสาวะควรไปเข้าห้องน้ำทันที และหลังจากทำธุระเสร็จเรียบร้อย ผู้หญิงควรฝึกเช็ดทำความสะอาดจากด้านหน้าไปด้านหลังทุกครั้ง เพื่อป้องกันไม่ให้แบคทีเรียจากบริเวณรอบท่อปัสสาวะเลื่อนเข้าไปซ้ำเติมอาการให้อักเสบหนักขึ้นไปอีก

หลีกเลี่ยงอาหารและเครื่องดื่มที่กระตุ้นให้อาการแสบขัดแย่ลง

ช่วงที่มีอาการระคายเคืองในระบบทางเดินปัสสาวะ อาหารและเครื่องดื่มบางประเภทอาจเข้าไปกระตุ้นทำให้เยื่อบุผนังกระเพาะปัสสาวะยิ่งอักเสบและแสบมากกว่าเดิม ควรงดหรือลดสิ่งเหล่านี้ชั่วคราว:

• เครื่องดื่มที่มีคาเฟอีน: กาแฟ ชา และน้ำอัดลม เพราะคาเฟอีนมีฤทธิ์ขับปัสสาวะและทำให้กระเพาะปัสสาวะระคายเคือง
• แอลกอฮอล์ทุกชนิด: ทำให้ร่างกายขาดน้ำและกระตุ้นการอักเสบ
• อาหารรสจัดและของหมักดอง: ความเผ็ดและความเค็มจัดสามารถขับออกมาทางปัสสาวะแล้วทำให้แสบกว่าเดิม

บรรเทาอาการปวดเบื้องต้นด้วยการประคบอุ่นและการใช้ยา

หากมีอาการปวดเกร็งบริเวณท้องน้อยร่วมด้วย การใช้กระเป๋าน้ำร้อนประคบบริเวณท้องน้อยครั้งละ 15 ถึง 20 นาที จะช่วยให้กล้ามเนื้ออุ้งเชิงกรานคลายตัวและลดอาการเกร็งปวดลงได้ ส่วนในเรื่องของการทานยา หากมีอาการปวดมากร่วมด้วย สามารถทานยาแก้ปวดพาราเซตามอลเพื่อบรรเทาอาการเบื้องต้นได้ แต่ต้องระวังการซื้อยาปฏิชีวนะหรือยาฆ่าเชื้อมาทานเอง เพราะหากใช้ไม่ถูกขนาดหรือผิดประเภท อาจทำให้เชื้อดื้อยาและรักษาหายยากขึ้นในระยะยาว

อาการแบบไหนที่ปล่อยไว้ไม่ได้และต้องรีบมาพบแพทย์ทันที?

แม้ว่าการปฏิบัติตัวเบื้องต้นจะช่วยบรรเทาอาการให้ทุเลาลงได้ แต่มีสัญญาณเตือนบางอย่างที่บอกว่าอาการของคุณอาจไม่ใช่แค่กระเพาะปัสสาวะอักเสบทั่วไป หากมีอาการเหล่านี้ร่วมด้วย ควรมาพบแพทย์เพื่อตรวจปัสสาวะและรับยาปฏิชีวนะที่ตรงกับโรคทันที:

• มีไข้สูงหนาวสั่น ซึ่งอาจบ่งบอกว่าการติดเชื้อลามไปถึงกรวยไตแล้ว
• ปวดหลังส่วนล่างหรือปวดเอวอย่างรุนแรง
• มีเลือดปนมากับปัสสาวะอย่างเห็นได้ชัด
• อาการปัสสาวะแสบขัดไม่ดีขึ้นเลยภายใน 48 ชั่วโมง แม้จะดูแลตัวเองเบื้องต้นแล้วก็ตาม