อุจจาระแบบไหนที่ร่างกายกำลังส่งสัญญาณเตือนว่าระบบทางเดินอาหารเริ่มมีปัญหา

เวลาเข้าห้องน้ำเสร็จ หลายคนอาจจะกดชักโครกไปเลยโดยไม่ได้มองว่าผลงานในโถส้วมหน้าตาเป็นอย่างไร แต่ในมุมมองของหมอแล้ว เจ้าก้อนอึนี่แหละคือพยานปากเอกที่บอกเรื่องราวสุขภาพข้างในท้องเราได้ดีที่สุด โดยเฉพาะใครที่เริ่มสังเกตเห็นว่าช่วงนี้ ลักษณะอุจจาระที่ผิดปกติซึ่งบ่ง ชี้โรคทางเดินอาหารเริ่มโผล่มาทักทายบ่อยขึ้น ไม่ว่าจะเป็นสีที่เปลี่ยนไป รูปร่างแปลกตา หรือความถี่ที่ผิดเพี้ยนไปจากเดิม วันนี้หมอเลยอยากชวนมาเช็กลิสต์กันชัดๆ ว่าอึแบบไหนที่ปล่อยไว้ไม่ได้แล้ว

อึเหลวเป็นน้ำหรือท้องเสียเรื้อรัง ปัญหาใหญ่ที่ซ่อนอยู่ลำไส้

ถ้าวันไหนกินของไม่สะอาดแล้วท้องเสีย ถ่ายเหลวเป็นน้ำวันสองวันแล้วหาย แบบนี้ถือว่าปกติเพราะร่างกายกำลังขับสารพิษออก แต่ถ้าอาการถ่ายเหลวนี้เป็นๆ หายๆ ต่อเนื่องกันเป็นสัปดาห์ หรือลากยาวเป็นเดือน นั่นแปลว่าระบบย่อยและการดูดซึมน้ำของลำไส้ใหญ่เริ่มมีปัญหาเรื้อรังแล้ว ภาวะนี้อาจเตือนภัยโรคสำไส้แปรปรวน โรคลำไส้อักเสบเรื้อรัง หรือแม้แต่การติดเชื้อบางชนิดที่ร่างกายกำจัดไม่หมด

ท้องผูก ก้อนแข็งเป็นเม็ดกระสุน และความทรมานในห้องน้ำ

ตรงกันข้ามกับพวกชอบวิ่งเข้าห้องน้ำ คนที่หลายวันถ่ายทีแถมเบ่งจนหน้าดำหน้าแดง ออกมาเป็นก้อนแข็งๆ แห้งๆ เหมือนขี้แพะหรือเม็ดกระสุน ก็เป็นสัญญาณเตือนอีกรูปแบบหนึ่ง ภาวะท้องผูกเรื้อรังไม่เพียงแต่นำไปสู่โรคริสีดวงทวารเท่านั้น แต่ยังทำให้ก้อนอุจจาระที่ตกค้างไปขูดผนังลำไส้ เกิดการระคายเคือง และเสี่ยงต่อการเกิดโรคถุงผนังลำไส้อักเสบในระยะยาวได้อีกด้วย

อึสีดำสนิทหรือมีเลือดปน สัญญาณอันตรายจากทางเดินอาหารส่วนบน

สีของอุจจาระบอกโรคได้ชัดเจนที่สุด ปกติแล้วอึควรมีสีน้ำตาลแก่ตามน้ำดี แต่ถ้าวันไหนสังเกตเห็นว่าอึกลายสีดำสนิทเหมือนยางมะตอย หรือมีกลิ่นเหม็นคาวรุนแรงผิดปกติ นั่นมักแปลว่ามีเลือดออกในทางเดินอาหารส่วนบน เช่น กระเพาะอาหารหรือลำไส้เล็กส่วนต้น เลือดที่ถูกย่อยผ่านน้ำย่อยมานานจึงเปลี่ยนเป็นสีดำ แต่ถ้าเป็นเลือดสดๆ แดงก่ำปนมากับอุจจาระ มักมาจากทางเดินอาหารส่วนล่าง เช่น ริดสีดวงหรือติ่งเนื้อในลำไส้ใหญ่

อึสีซีดขาวหรือเหลืองสว่างเหมือนดินน้ำมัน แปลว่าอะไร

หลายคนตกใจเมื่อเห็นอึตัวเองกลายเป็นสีเทา สีซีด หรือสีขาวเหมือนแป้ง นั่นหมายความว่าน้ำดีจากตับไม่สามารถไหลลงสู่ลำไส้ได้ตามปกติ ซึ่งอาจเกิดจากการอุดตันของท่อน้ำดี นิ่วในถุงน้ำดี หรือปัญหาที่ตับและตับอ่อน หากเจอแบบนี้ร่วมกับอาการตาเหลืองตัวเหลือง ควรรีบพบแพทย์โดยด่วนเพื่อตรวจการทำงานของตับอย่างละเอียด

มีเมือกใสหรือมูกเลือดปนมากับอึ ลำไส้อาจกำลังอักเสบติดเชื้อ

ตามปกติผนังลำไส้จะสร้างเมือกออกมาหล่อลื่นเล็กน้อยเพื่อให้ขับถ่ายง่าย แต่ถ้าเมื่อไหร่ที่เราเห็นเมือกใสๆ หรือมูกเลือดปนออกมาเคลือบก้อนอึหนาๆ นั่นแปลว่าเยื่อบุลำไส้กำลังเกิดการอักเสบ อาจเกิดจากการติดเชื้อแบคทีเรีย ไวรัส หรือโรคเรื้อรังอย่างลำไส้อักเสบชนิดไอดี (IBD) ที่ปล่อยทิ้งไว้ไม่ได้เด็ดขาด

เช็กตัวเองด่วน อาการแบบนี้ที่ควรไปพบแพทย์เพื่อตรวจส่องกล้อง

ถ้าอาการเปลี่ยนแปลงของอุจจาระที่เป็นอยู่ไม่ได้ดีขึ้นแม้จะปรับพฤติกรรมการกิน ดื่มน้ำ หรือเพิ่มไฟเบอร์แล้ว และยังมีอาการเหล่านี้ร่วมด้วย เช่น น้ำหนักลดฮวบโดยไม่ทราบสาเหตุ ปวดท้องเกร็งรุนแรงเรื้อรัง มีไข้ต่ำๆ ร่วมด้วย หรืออายุเกิน 50 ปีแล้วเพิ่งเริ่มมีอาการท้องผูกสลับท้องเสีย หมอแนะนำว่าควรมาตรวจวินิจฉัยเชิงลึก เช่น การส่องกล้องตรวจลำไส้ใหญ่ เพื่อความปลอดภัยและตัดไฟตั้งแต่ต้นลมดีที่สุดครับ