เจ็บท้องตรงจุดแมคเบอร์นี สัญญาณเตือนที่ห้ามมองข้ามของไส้ติ่งอักเสบ

จุดแมคเบอร์นีอยู่ตรงไหน ทำไมหมอถึงให้ความสำคัญนัก

เวลาที่คนไข้เดินเข้ามาหาหมอด้วยอาการปวดท้อง หลายคนมักจะชี้บอกตำแหน่งไม่ได้ชัดเจน แต่ถ้าลองถามว่าปวดตรงไหนมากที่สุด แล้วคนไข้ใช้นิ้วจิ้มลงไปที่บริเวณท้องน้อยด้านขวาพอดี ตรงนี้แหละครับที่เราเรียกว่า ภาวะอาการกดเจ็บเฉพาะจุดบริเวณจุดแมคเบอร์นี

ในทางการแพทย์ จุดแมคเบอร์นี (McBurney's point) คือจุดสมมติบนหน้าท้องที่อยู่ห่างจากสะดือไปถึงกระดูกเชิงกรานด้านขวาประมาณหนึ่งในสามของระยะทางทั้งหมด ซึ่งตำแหน่งนี้มักเป็นจุดที่ไส้ติ่งวางตัวอยู่พอดี การที่กดลงไปตรงจุดนี้แล้วรู้สึกเจ็บจี๊ดขึ้นมา เป็นสัญญาณสำคัญที่ร่างกายกำลังส่งเสียงเตือนว่าไส้ติ่งอาจกำลังอักเสบอยู่

ทำไมอาการปวดถึงย้ายที่มาลงเอยตรงจุดนี้

คนไข้หลายรายเล่าให้ฟังว่า เริ่มแรกปวดตื้อๆ รอบสะดือเหมือนอาหารเป็นพิษ หรือรู้สึกมวนท้องไม่สบายตัว แล้วผ่านไปสักพักอาการปวดถึงค่อยๆ ย้ายลงมาที่ท้องน้อยด้านขวา กลไกของมันอธิบายง่ายๆ คือในช่วงแรก ไส้ติ่งที่เริ่มอักเสบจะส่งสัญญาณผ่านเส้นประสาทส่วนกลาง ทำให้เราปวดแบบบอกตำแหน่งไม่ชัดเจนบริเวณสะดือ แต่พอไส้ติ่งอักเสบมากขึ้นจนเริ่มระคายเคืองเยื่อบุช่องท้องที่อยู่ติดกัน อาการปวดจึงชัดเจนขึ้นและจำกัดวงอยู่ที่ตำแหน่งของไส้ติ่งโดยตรง

สังเกตอาการอย่างไรให้มั่นใจว่าไส้ติ่งอักเสบ

นอกจากการกดเจ็บแล้ว ยังมีวิธีสังเกตอาการเบื้องต้นที่หมอใช้ตรวจในห้องตรวจ ซึ่งคุณเองก็พอจะสังเกตได้ดังนี้

• อาการกดแล้วปล่อย (Rebound tenderness): เมื่อกดลึกลงไปบริเวณจุดแมคเบอร์นีแล้วปล่อยมือทันที คนไข้จะรู้สึกเจ็บแปล๊บมากขึ้นกว่าตอนที่กดลงไป
• การไอหรือขยับตัวแรงๆ: จะรู้สึกเจ็บเสียดที่ท้องน้อยด้านขวาชัดเจนขึ้น
• มีไข้ต่ำๆ ร่วมกับอาการคลื่นไส้ อาเจียน หรือเบื่ออาหาร

ถ้าเจ็บจุดนี้แล้วควรทำอย่างไรต่อไป

หากคุณเริ่มมีอาการปวดท้องน้อยด้านขวาแบบกดเจ็บตรงจุดแมคเบอร์นี สิ่งที่สำคัญที่สุดคือห้ามซื้อยาแก้ปวดหรือยาลดกรดมากินเองเพื่อยื้อเวลา เพราะถ้าไส้ติ่งเกิดแตกขึ้นมา เชื้อโรคจะกระจายไปทั่วช่องท้องจนกลายเป็นเรื่องใหญ่และรักษาได้ยากขึ้นกว่าเดิม

• งดน้ำและอาหารทันที เพราะถ้าต้องผ่าตัดฉุกเฉิน แพทย์จะสามารถวางยาสลบได้อย่างปลอดภัย
• รีบมาพบแพทย์เพื่อทำการตรวจร่างกายอย่างละเอียด
• หากผลการตรวจเลือดหรือการอัลตราซาวด์ยืนยันภาวะไส้ติ่งอักเสบ การผ่าตัดเอาไส้ติ่งออกเป็นวิธีมาตรฐานที่ปลอดภัยและทำให้คนไข้กลับมาใช้ชีวิตได้ปกติเร็วที่สุด

อย่ารอจนปวดทนไม่ไหว

อาการปวดท้องไม่ใช่เรื่องเล่นๆ โดยเฉพาะปวดท้องน้อยด้านขวา หากมีอาการกดเจ็บชัดเจนที่จุดแมคเบอร์นี การมาถึงโรงพยาบาลได้เร็วเท่าไหร่ โอกาสในการรักษาด้วยการผ่าตัดส่องกล้องหรือผ่าตัดเล็กก็จะมีมากขึ้นเท่านั้น อย่ารอจนอาการปวดมากขึ้นจนทนไม่ไหว หรือรอดูอาการจนกระทั่งไส้ติ่งแตก เพราะความปลอดภัยของคนไข้คือสิ่งที่สำคัญที่สุดครับ