เนื้องอกมดลูก ตัวการที่ทำให้มีลูกยากกว่าที่คิด

ทำไมเนื้องอกมดลูกถึงกลายเป็นอุปสรรคต่อการมีเจ้าตัวเล็ก

หลายคนที่มาปรึกษาหมอด้วยปัญหาเรื่องมีลูกยาก มักจะตกใจเมื่อทราบว่าสาเหตุมาจากเนื้องอกในมดลูก ทั้งที่บางคนแทบไม่มีอาการผิดปกติอะไรเลย เนื้องอกมดลูกเป็นก้อนเนื้อดีที่เกิดจากกล้ามเนื้อมดลูกเจริญเติบโตผิดปกติ ซึ่งตำแหน่งและขนาดของก้อนเนื้อนี่เองที่เป็นตัวตัดสินว่า มันจะขวางกั้นโอกาสในการตั้งครรภ์หรือไม่

ตำแหน่งไหนบ้างของเนื้องอกที่ขัดขวางการตั้งครรภ์

ไม่ใช่เนื้องอกทุกก้อนที่จะส่งผลต่อการมีบุตร แต่หากก้อนเนื้อไปอยู่ในจุดสำคัญ ก็อาจทำให้เกิดปัญหาได้ ดังนี้

• เนื้องอกที่เบียดโพรงมดลูก: ก้อนเนื้อที่โตเข้าหาโพรงมดลูกโดยตรง จะไปรบกวนการฝังตัวของตัวอ่อน ทำให้ตัวอ่อนเกาะไม่ได้ หรือหลุดไปง่ายๆ
• เนื้องอกที่ขวางท่อนำไข่: บางครั้งก้อนเนื้ออาจกดทับหรือบิดเบี้ยวทางผ่านของท่อนำไข่ ทำให้เชื้ออสุจิเดินทางไปเจอกับไข่ได้ยากขึ้น
• เนื้องอกที่ทำให้มดลูกผิดรูป: ก้อนเนื้อขนาดใหญ่จะเปลี่ยนรูปร่างและสภาพแวดล้อมภายในมดลูก ทำให้การบีบตัวของมดลูกผิดปกติ จนไม่เอื้อต่อการตั้งครรภ์

สัญญาณเตือนที่บอกว่าเราอาจมีเนื้องอกแอบซ่อนอยู่

ผู้หญิงหลายคนไม่มีอาการเลยจนกระทั่งไปตรวจสุขภาพถึงพบ แต่ถ้าเริ่มสังเกตเห็นอาการเหล่านี้ ควรเข้ามาปรึกษาหมอเพื่อตรวจเช็กให้แน่ใจ

• ประจำเดือนมามากผิดปกติ หรือมานานกว่า 7 วัน
• ปวดท้องประจำเดือนรุนแรงขึ้นเรื่อยๆ
• รู้สึกหน่วงๆ ท้องน้อย เหมือนมีอะไรถ่วงอยู่ตลอดเวลา
• ปัสสาวะบ่อยผิดปกติ เพราะก้อนเนื้องอกไปกดทับกระเพาะปัสสาวะ

วิธีจัดการเนื้องอกเพื่อเพิ่มโอกาสมีลูก

การรักษาไม่ได้หมายความว่าต้องผ่าตัดเสมอไป หมอจะประเมินจากความต้องการมีบุตร ขนาดของก้อน และผลกระทบที่เกิดขึ้น

การผ่าตัดเนื้องอกโดยเฉพาะ

หากก้อนเนื้องอกส่งผลต่อการฝังตัวของตัวอ่อนชัดเจน การผ่าตัดเอาเฉพาะก้อนออก (Myomectomy) เป็นทางเลือกที่ดีที่สุด เพื่อคืนพื้นที่ในโพรงมดลูกให้สมบูรณ์พร้อมสำหรับการตั้งครรภ์ ซึ่งปัจจุบันสามารถทำผ่านการส่องกล้องได้ แผลเล็กและฟื้นตัวไว

การใช้ยาช่วยปรับสภาพ

ในบางกรณีที่เนื้องอกไม่ใหญ่มากหรืออยู่ตำแหน่งที่ไม่เบียดโพรงมดลูก หมออาจเลือกใช้การรักษาด้วยยาเพื่อคุมขนาดของก้อน หรือใช้ร่วมกับการทำเด็กหลอดแก้ว (IVF) เพื่อเพิ่มโอกาสความสำเร็จให้สูงขึ้น

เตรียมตัวอย่างไรให้พร้อมสำหรับลูกน้อย

หากตรวจพบเนื้องอกมดลูก อย่าเพิ่งกังวลจนเกินไป สิ่งสำคัญที่สุดคือการตรวจประเมินกับแพทย์เฉพาะทางด้านผู้มีบุตรยาก เพื่อวางแผนว่าตำแหน่งเนื้องอกแบบเราจำเป็นต้องผ่าตัดออกก่อนหรือไม่ หรือสามารถเริ่มกระบวนการมีบุตรได้เลย การตรวจพบเร็วและวางแผนอย่างถูกต้อง จะช่วยให้โอกาสการมีลูกเป็นไปได้อย่างราบรื่นขึ้น