เจาะลึกวิธีเช็กโรคเกาต์ให้ชัวร์ ด้วยการดูดน้ำในข้อตรวจหาผลึกกรดยูริก

เวลาที่ตื่นมาแล้วเจออาการปวด บวม แดงร้อนที่นิ้วโป้งเท้าหรือข้อเท้าแบบฉับพลัน หลายคนมักจะนึกถึงโรคเกาต์เป็นอันดับแรก การเจาะเลือดตรวจหายูริกในร่างกายอาจเป็นสิ่งแรกที่คุ้นเคย แต่ในทางการแพทย์แล้ว การรู้แค่ว่ายูริกสูงอย่างเดียวอาจยังฟันธงไม่ได้ร้อยเปอร์เซ็นต์ว่านี่คือเกาต์ หมอจึงมักจะแนะนำวิธีตรวจที่แม่นยำที่สุดวิธีหนึ่ง นั่นคือการนำเข็มเข้าไปสะกิดดูดน้ำในข้อออกมาส่องกล้องดูผลึก เพื่อให้เรามั่นใจและรักษาได้อย่างตรงจุดที่สุด

ปวดข้อแบบนี้ใช่เกาต์ไหม ทำไมแค่เจาะเลือดอย่างเดียวถึงยังไม่พอ?

คนไข้หลายคนเดินเข้ามาหาหมอพร้อมกับใบตรวจเลือดที่โชว์ตัวเลขกรดยูริกสูงปรี๊ด แล้วถามด้วยความกังวลว่าตัวเองเป็นโรคเกาต์แล้วใช่ไหม ความจริงก็คือ คนที่ยูริกในเลือดสูงไม่ได้หมายความว่าจะต้องเป็นโรคเกาต์เสมอไป และในทางกลับกัน ช่วงที่ข้อกำลังอักเสบปวดบวมรุนแรง ค่ากรดยูริกในเลือดก็อาจจะอยู่ในเกณฑ์ปกติได้เช่นกัน นั่นจึงเป็นเหตุผลที่หมอจำเป็นต้องหาหลักฐานชิ้นสำคัญที่อยู่ในตัวข้ออักเสบนั้นจริงๆ ซึ่งก็คือเจ้าผลึกยูริกเจ้านายตัวร้ายที่แอบไปสะสมอยู่ข้างในข้อ

ขั้นตอนการดูดน้ำเลี้ยงข้อ เจ็บจริงไหมและต้องเตรียมตัวอย่างไรบ้าง?

ฟังชื่อแล้วอาจจะรู้สึกกลัวว่าการเอาเข็มไปจิ้มที่ข้อจะเจ็บมากหรือเปล่า หมออยากให้ลองจินตนาการถึงความรู้สึกเหมือนตอนไปฉีดยาหรือเจาะเลือดทั่วไปครับ ก่อนทำหมอจะฉีดยาชาเฉพาะที่บริเวณข้อที่มีอาการบวมให้ก่อน เพื่อให้คนไข้รู้สึกเจ็บน้อยที่สุดหรือแทบไม่รู้สึกเลย จากนั้นจะใช้เข็มขนาดเล็กค่อยๆ ดูดน้ำเลี้ยงข้อที่อักเสบออกมาเล็กน้อย ขั้นตอนทั้งหมดใช้เวลาไม่นาน ไม่ต้องนอนพักฟื้นที่โรงพยาบาล และสามารถกลับบ้านได้ทันทีหลังทำเสร็จ

ส่องกล้องดูผลึกกรดยูริก ความลับใต้กล้องจุลทรรศน์ที่บอกความจริง

หลังจากที่เราได้น้ำเลี้ยงข้อออกมาแล้ว น้ำตัวนี้จะถูกส่งต่อไปส่องใต้กล้องจุลทรรศน์พิเศษที่มีแสงโพลาไรซ์ (Polarized light microscope) ซึ่งเป็นวิธีมาตรฐานทองคำในการยืนยันโรคเกาต์ ถ้าเรามองเห็นผลึกรูปร่างเข็มเล็กๆ เรืองแสงอยู่ใต้กล้อง นั่นคือหลักฐานยืนยันร้อยเปอร์เซ็นต์ว่าอาการปวดบวมนั้นเกิดจากโรคเกาต์แน่ๆ ไม่ใช่โรคข้ออักเสบชนิดอื่น เช่น ข้ออักเสบจากการติดเชื้อหรือโรคข้อเสื่อมธรรมดา ทำให้เราวางแผนการกินยาขับกรดยูริกหรือยาลดอักเสบได้อย่างแม่นยำ

ข้อดีและเหตุผลที่หมอยืนยันว่าวิธีนี้คือคำตอบสุดท้าย

การวินิจฉัยโรคเกาต์ด้วยการดูดน้ำเลี้ยงข้อมาวิเคราะห์ผลึกกรดยูริกมีความสำคัญมาก เพราะมันช่วยตัดความสงสัยของโรคข้ออื่นๆ ออกไปได้หมดจด โรคข้ออักเสบบางชนิดมีอาการคล้ายเกาต์มาก แต่การรักษาต่างกันลิบลับ ถ้ากินยาผิดประเภทนอกจากจะไม่หายแล้ว อาการยังอาจแย่ลงไปอีก การรู้ผลที่แน่ชัดตั้งแต่วันแรกๆ ช่วยให้คนไข้ไม่ต้องทนเจ็บปวดเรื้อรัง และยังช่วยคุมระดับกรดยูริกได้อย่างถูกต้อง ลดโอกาสที่ข้อจะถูกทำลายจนผิดรูปในอนาคต