อาการปวดแปล๊บและเสียงกรอบแกรบในข้อเข่า สัญญาณเตือนที่ไม่อยควรนิ่งนอนใจ

เวลาลุกขึ้นยืนแล้วได้ยินเสียงข้อเข่าดังกรอบแกรบ พร้อมกับอาการปวดแปล๊บเหมือนเข็มแทง บางคนอาจจะคิดว่าเป็นเรื่องธรรมดาของร่างกายที่เริ่มเสื่อมสภาพตามวัย แต่ในมุมมองของแพทย์แล้ว อาการเหล่านี้มักไม่ใช่เรื่องบังเอิญ และเป็นสัญญาณเตือนจากร่างกายว่าข้อเข่าข้างนั้นกำลังส่งเสียงขอความช่วยเหลือ

ในชีวิตประจำวัน เราใช้งานข้อเข่ากันอย่างหนักหน่วงโดยไม่รู้ตัว ไม่ว่าจะเป็นการเดินขึ้นบันได การนั่งยองๆ หรือแม้แต่น้ำหนักตัวที่กดทับลงมาทุกครั้งที่ก้าวเดิน เมื่อเวลาผ่านไป ผิวข้อต่อที่เคยเรียบลื่นและมีน้ำหล่อลื่นคอยช่วยลดแรงกระแทกเริ่มสึกหรอลง กระดูกอ่อนผิวข้อเริ่มบางลงจนทำให้เกิดการเสียดสีกันโดยตรง ซึ่งเป็นต้นเหตุของเสียงกรอบแกรบและอาการเจ็บแปล๊บจี๊ดขึ้นมาในข้อ

เสียงกรอบแกรบในเข่าแบบไหนที่อันตรายและควรระวัง

หลายคนมักสงสัยว่าเสียงข้อลั่นทั่วไปกับเสียงข้อเข่าเสื่อมต่างกันอย่างไร เสียงข้อลั่นที่เกิดจากการขยับตัวแล้วมีฟองอากาศแตกในข้อ มักจะไม่มีอาการเจ็บปวดร่วมด้วยและไม่ได้เกิดขึ้นทุกครั้งที่ขยับ แต่ถ้าเมื่อไหร่ก็ตามที่มีเสียงกรอบแกรบดังขึ้นทุกครั้งที่งอหรือเหยียดเข่า พร้อมกับความรู้สึกฝืดเคือง หรือมีอาการปวดแปล๊บแปลบปลาบร่วมด้วย นั่นแปลว่าผิวข้อเริ่มมีความขรุขระและมีการอักเสบภายในเกิดขึ้นแล้ว

เช็กตัวเองด่วน อาการปวดแปล๊บแบบนี้เกิดจากอะไรกันแน่

อาการปวดแปล๊บในเข่าไม่ได้มีสาเหตุมาจากข้อเข่าเสื่อมเพียงอย่างเดียว แต่ยังแบ่งออกได้จากหลายปัจจัยที่เราพบได้บ่อยในคนไข้ที่เข้ามาปรึกษาที่คลินิก ดังนี้

• ภาวะกระดูกอ่อนผิวข้อสึกหรอ: เกิดจากการใช้งานมานานหรือการรับน้ำหนักมากเกินไป ทำให้เวลาเคลื่อนไหวจะรู้สึกเจ็บจี๊ดขึ้นมาทันที
• หมอนรองกระดูกเข่าฉีกขาด: มักเกิดจากการบิดตัวกะทันหันหรือการเล่นกีฬา ทำให้มีอาการปวดแปล๊บและบางครั้งเข่าอาจจะมีอาการล็อกขยับไม่ได้
• ถุงน้ำในข้อเข่าอักเสบ: ทำให้เกิดความตึงและเจ็บแปล๊บเวลาขยับข้อเข่าร่วมกับมีอาการบวมร้อน

วิธีดูแลตัวเองเบื้องต้นเมื่อเริ่มมีอาการปวดเข่า

หากอาการยังไม่รุนแรงมากนัก การปรับพฤติกรรมในชีวิตประจำวันสามารถช่วยลดการสึกหรอและบรรเทาอาการปวดลงได้ เริ่มจากการหลีกเลี่ยงท่าทางที่ต้องพับเข่ามากๆ เช่น การนั่งพับเพียบ นั่งคุกเข่า หรือการนั่งยองๆ รวมถึงการควบคุมน้ำหนักตัวให้อยู่ในเกณฑ์ที่เหมาะสม เพื่อลดภาระการแบกรับน้ำหนักของข้อเข่าทั้งสองข้าง นอกจากนี้ การออกกำลังกายเสริมความแข็งแรงของกล้ามเนื้อต้นขาด้านหน้า เช่น การเกร็งขาเหยียดตรง ก็ช่วยพยุงข้อเข่าให้มั่นคงขึ้นได้เช่นกัน

สัญญาณเตือนแบบไหนที่ควรมาพบแพทย์ทันที

บางครั้งอาการปวดเข่าอาจไม่ใช่แค่เรื่องของการเสื่อมตามวัยทั่วไป หากคนไข้มีอาการเหล่านี้ร่วมด้วย ไม่ควรปล่อยทิ้งไว้จนเรื้อรัง

• เข่าบวมแดงร้อนอย่างเห็นได้ชัดและกดเจ็บมาก
• ไม่สามารถลงน้ำหนักที่ขาข้างนั้นได้เลยเพราะปวดแปล๊บตลอดเวลา
• มีอาการเข่าล็อก ขยับเหยียดหรือพับเข่าได้ไม่สุด
• มีไข้ร่วมกับอาการปวดบวมที่ข้อเข่า ซึ่งอาจเป็นสัญญาณของการติดเชื้อในข้อ

การปล่อยให้มีอาการปวดแปล๊บและเสียงกรอบแกรบในข้อเข่าไปเรื่อยๆ โดยไม่รักษา จะทำให้กระดูกอ่อนสึกหรอมากขึ้นจนถึงขั้นที่เรียกว่าข้อเข่าเสื่อมรุนแรง ซึ่งจะส่งผลกระทบต่อการเดินและการใช้ชีวิตประจำวันอย่างมาก หากเริ่มมีอาการเตือนเหล่านี้ แนะนำให้เข้ามาตรวจประเมินข้อเข่าอย่างละเอียด เพื่อรับการรักษาที่ตรงจุดและกลับมาเดินได้อย่างมั่นใจอีกครั้ง