ก้มหน้าเล่นมือถือจนคอพับ: ระวังภัยเงียบจากภาวะกระดูกต้นคอเสื่อมทับเส้นประสาท

หลายคนที่มานั่งคุยกับหมอที่ห้องตรวจ มักจะบ่นด้วยอาการคล้ายๆ กันว่า เริ่มมีอาการปวดร้าวที่ต้นคอ ลามลงมาที่บ่า ไหล่ บางคนร้าวลงไปถึงแขนหรือปลายนิ้วจนรู้สึกชา หรือบางครั้งหยิบจับของแล้วไม่มีแรงเหมือนเคย อาการเหล่านี้ไม่ใช่แค่ความเมื่อยล้าจากการทำงานธรรมดา แต่มันคือสัญญาณเตือนภัยจากร่างกายที่กำลังบอกว่า เราอาจกำลังเผชิญกับภาวะกระดูกต้นคอเสื่อมทับเส้นประสาทเข้าให้แล้ว

กระดูกคอเสื่อมเกิดจากอะไร ทำไมถึงไปกดทับเส้นประสาทได้

ตามธรรมชาติแล้ว กระดูกสันหลังส่วนคอของเราจะมีหมอนรองกระดูกทำหน้าที่เหมือนโช้คอัพคอยรับน้ำหนักและช่วยให้คอขยับก้มเงย เอี้ยวซ้ายขวาได้อย่างนิ่มนวล แต่พอเราใช้งานคอมพิวเตอร์นานๆ ก้มหน้ามองสมาร์ตโฟนวันละหลายชั่วโมง หรืออายุที่มากขึ้น หมอนรองกระดูกเหล่านี้จะเริ่มสูญเสียความยืดหยุ่นและบางลงเรื่อยๆ

เมื่อหมอนรองกระดูกยุบตัวลง กระดูกสันหลังจึงต้องพยายามปรับตัวโดยการสร้างกระดูกงอกขึ้นมาเพื่อพยุงรับน้ำหนัก ความซวยคือเจ้างกระดูกงอกหรือหมอนรองกระดูกที่โป่งออกมาดันไปเบียดกับเส้นประสาทที่วิ่งผ่านบริเวณนั้นพอดี ผลลัพธ์ที่ได้จึงกลายเป็นอาการปวด ชา หรืออ่อนแรงที่สร้างความรำคาญใจในชีวิตประจำวันนั่นเอง

สัญญาณเตือนแบบไหนที่ฟ้องว่าเส้นประสาทเริ่มโดนกดทับ

อาการเริ่มต้นมักจะมาแบบเนิบๆ จนเราเผลอคิดว่าเป็นแค่ออฟฟิศซินโดรม แต่ถ้ามีอาการเหล่านี้ร่วมด้วย ให้เริ่มระวังตัวได้เลย

• ปวดตึงต้นคอเรื้อรัง หันคอได้ไม่สุดเหมือนเก่า
• มีอาการปวดแปล๊บหรือปวดร้าวเหมือนไฟช็อตวิ่งลงไปที่สะบัก ไหล่ แขน หรือมือ
• รู้สึกชาตามนิ้วมือ นิ้วก้อย นิ้วนาง หรือนิ้วโป้ง คล้ายเวลาเหน็บกิน
• กล้ามเนื้อแขนเริ่มฝ่อแรงตก ยกของไม่ค่อยขึ้น หรือติดเสื้อผ้าลำบาก

วิธีเช็กอาการเบื้องต้นด้วยตัวเองที่บ้าน

เวลามาหาหมอ เราจะมีท่าตรวจร่างกายเบื้องต้นเพื่อดูว่าเส้นประสาทส่วนไหนถูกกดทับ เช่น การลองเอียงคอไปข้างที่ปวดแล้วกดเบาๆ ถ้ามีอาการปวดร้าววิ่งลงแขนทันที นั่นแปลว่ามีความเสี่ยงสูง หรือการทดสอบความรู้สึกที่ปลายนิ้วว่ายังรับความรู้สึกได้ดีอยู่ไหม แต่ทางที่ดี หากเริ่มมีอาการชาลามลงแขน ควรมาให้แพทย์ตรวจวินิจฉัยด้วยการทำเอ็กซเรย์หรือเอกซเรย์คลื่นแม่เหล็กไฟฟ้าเพื่อให้เห็นภาพความเสียหายที่ชัดเจน

วิธีรักษาเมื่อกระดูกคอเสื่อมทับเส้นประสาทแล้ว

ข่าวดีคือ คนไข้ส่วนใหญ่ไม่ต้องถึงขั้นผ่าตัด การรักษาจะเริ่มจากการปรับพฤติกรรมและการใช้ยาร่วมด้วยเป็นหลัก

• การใช้ยา: แพทย์อาจพิจารณาให้ยากลุ่มลดการอักเสบของเส้นประสาท ยาคลายกล้ามเนื้อ หรือใช้วิตามินบำรุงปลายประสาทร่วมด้วย
• กายภาพบำบัด: เป็นหัวใจสำคัญ ช่วยลดปวดด้วยเครื่องมือทางกายภาพ การดึงคอเพื่อลดแรงกดทับ และการออกกำลังกายเสริมความแข็งแรงของกล้ามเนื้อคอ
• การผ่าตัด: จะใช้เป็นทางเลือกสุดท้ายสำหรับผู้ที่มีอาการรุนแรงมาก เช่น กล้ามเนื้ออ่อนแรงลงอย่างเห็นได้ชัด หรือมีปัญหาเรื่องการควบคุมการขับถ่าย ซึ่งแปลว่าเส้นประสาทไขสันหลังถูกกดทับอย่างรุนแรง

ปรับเปลี่ยนพฤติกรรมชีวิตประจำวันเพื่อไม่ให้โรคแย่ลง

การรักษาจะไม่ได้ผลเลยถ้าเรายังกลับไปทำพฤติกรรมเดิมๆ สิ่งที่ต้องทำคือการปรับท่านั่งทำงาน หน้าจอคอมพิวเตอร์ต้องอยู่ในระดับสายตาเพื่อไม่ต้องก้มหน้า สมาร์ตโฟนควรยกขึ้นมาให้อยู่ในระดับสายตาแทนการก้มมองต่ำ และควรลุกขึ้นยืดเหยียดกล้ามเนื้อคอทุกๆ 45 นาที เพื่อพักกล้ามเนื้อไม่ให้เกร็งตัวมากเกินไป