วัดความดันที่บ้านยังไม่ชัวร์? ทำไมหมอถึงแนะนำให้ใส่เครื่องวัดความดันโลหิตพกพาตลอด 24 ชั่วโมง

ทำไมความดันที่วัดในโรงพยาบาลถึงอาจเชื่อไม่ได้ร้อยเปอร์เซ็นต์

หลายคนคงเคยเจอประสบการณ์ที่พอเดินเข้าโรงพยาบาล เจอคุณหมอ เจอพยาบาล ความดันเจ้ากรรมก็พุ่งสูงปรี๊ดขึ้นมาทันที ทั้งที่อยู่ที่บ้านก็ปกติดี อาการนี้ทางการแพทย์เรียกว่าภาวะความดันโลหิตสูงจากความตื่นเต้นในสถานพยาบาล หรือ White Coat Hypertension ซึ่งเป็นโจทย์ใหญ่ที่ทำให้คุณหมอตัดสินใจให้ยาลดความดันได้ยาก เพราะเราไม่รู้เลยว่าตัวเลขที่สูงนั้นมาจากความเครียดชั่วคราว หรือเป็นโรคความดันโลหิตสูงจริงๆ กันแน่

การใช้เครื่องวัดความดันโลหิตพกพาตลอด 24 ชั่วโมง คืออะไร

การใช้เครื่องวัดความดันโลหิตพกพา หรือที่เรียกว่า ABPM (Ambulatory Blood Pressure Monitoring) คือเครื่องมือขนาดเล็กที่ช่วยบันทึกค่าความดันของเราต่อเนื่องตลอดทั้งวันทั้งคืนขณะที่เราใช้ชีวิตตามปกติ ไม่ว่าจะเป็นตอนทำงาน เดินทาง ออกกำลังกาย หรือแม้แต่ตอนหลับ เครื่องจะทำหน้าที่วัดความดันเป็นระยะๆ ตามเวลาที่กำหนด ทำให้หมอเห็นภาพรวมว่าความดันของเราแกว่งอย่างไรในแต่ละช่วงเวลา

ใครบ้างที่ควรตรวจความดันแบบ 24 ชั่วโมง

ไม่ใช่ทุกคนที่จะต้องใส่เครื่องนี้ตรวจ แต่คุณหมอมักจะแนะนำให้ทำในกรณีต่อไปนี้:

• คนที่ค่าความดันที่บ้านกับที่โรงพยาบาลไม่เคยเท่ากันเลย
• คนที่สงสัยว่าอาจเป็นความดันโลหิตสูงซ่อนเร้น คืออยู่ที่โรงพยาบาลปกติ แต่จริงๆ แล้วความดันสูงตลอดเวลาโดยไม่รู้ตัว
• คนที่ทานยาลดความดันไปแล้ว แต่ค่าความดันยังดูไม่นิ่ง หรือยังควบคุมได้ไม่ดีพอ
• คนที่มีความเสี่ยงสูงหรือมีโรคประจำตัวอื่นๆ ที่ต้องการความแม่นยำของตัวเลขความดันเพื่อปรับแผนการรักษา

สิ่งที่ควรทำและข้อห้ามขณะใส่เครื่องตรวจ

เพื่อให้ได้ข้อมูลที่แม่นยำที่สุด หมอขอแนะนำวิธีปฏิบัติตัวง่ายๆ ดังนี้:

• ใช้ชีวิตประจำวันให้เป็นปกติที่สุด อย่าพยายามทำตัวให้กระฉับกระเฉงเกินไปหรืออยู่นิ่งจนเกินไป
• ขณะเครื่องกำลังทำงานวัดความดัน ขอให้วางแขนแนบลำตัว นิ่งๆ ไม่ขยับตัวหรือพูดคุย เพื่อให้ค่าที่ได้คลาดเคลื่อนน้อยที่สุด
• ห้ามถอดสายรัดแขนหรือปิดเครื่องเองเด็ดขาด เว้นแต่ในกรณีที่สายรัดแน่นจนเจ็บผิดปกติ
• จดบันทึกกิจกรรมในแต่ละวันสั้นๆ ว่าช่วงไหนทำอะไร ทานยาเวลาไหน หรือมีอาการผิดปกติอะไรเกิดขึ้น เพื่อให้หมอนำข้อมูลมาวิเคราะห์ร่วมกับผลความดัน

อ่านผลตรวจแล้วได้อะไรมากกว่าตัวเลข

สิ่งสำคัญที่สุดที่หมอต้องการเห็นจากเครื่องมือนี้ คือรูปแบบการเปลี่ยนแปลงของความดันโลหิตในเวลากลางคืน ซึ่งปกติแล้วตอนที่เรานอนหลับ ความดันควรจะลดลงประมาณ 10 ถึง 20 เปอร์เซ็นต์ แต่ถ้าเครื่องตรวจพบว่าความดันไม่ยอมลดลงในตอนกลางคืน หรือที่เรียกว่า Non-dipper นั่นอาจเป็นสัญญาณเตือนว่าเรามีความเสี่ยงต่อโรคหัวใจหรือหลอดเลือดมากกว่าคนทั่วไป การรู้เท่าทันข้อมูลชุดนี้จะช่วยให้หมอปรับยาได้ตรงจุด และช่วยป้องกันความเสี่ยงในอนาคตได้ดีขึ้นมากครับ