ลูกไม่ยอมกินผัก กินยาก เลือกกิน: แนวทางการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมการบริโภคอาหารในเด็กแบบเข้าใจง่าย

ช่วงนี้คุณพ่อคุณแม่หลายท่านมักจะกุมขมับกับปัญหาลูกน้อยไม่ยอมกินข้าวอมข้าว กินแต่เมนูเดิมๆ ซ้ำๆ หรือปฏิเสธผักผลไม้ทุกชนิดจนแทบไม่ได้สารอาหารครบถ้วน ปัญหานี้ไม่ใช่เรื่องเล็กเพราะพฤติกรรมการกินในวัยเด็กส่งผลโดยตรงต่อการเจริญเติบโตและสุขภาพในระยะยาว การที่เราจะบังคับ ขู่ หรือดุว่าเพื่อให้เด็กยอมกินมักไม่ได้ผลดีแถมยังสร้างความเครียดให้ทั้งสองฝ่าย วันนี้หมอมีแนวทางการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมการบริโภคอาหารในเด็กมาฝากกันครับ

เข้าใจธรรมชาติของเด็กก่อนเริ่มปรับพฤติกรรม

ก่อนอื่นเราต้องเข้าใจก่อนว่าช่วงวัยเด็ก โดยเฉพาะช่วงวัยเตาะแตะ มักจะมีช่วงเวลาที่เรียกว่าการเลือกกินหรือกลัวอาหารใหม่ๆ เป็นเรื่องธรรมชาติ พัฒนาการทางสมองและต่อมรับรสของเด็กยังแตกต่างจากผู้ใหญ่ อาหารที่มีรสขมเล็กน้อยอย่างผักสีเขียวอาจทำให้เด็กรับรู้รสชาติได้รุนแรงกว่าเรา การทำความเข้าใจจุดนี้จะช่วยให้เราใจเย็นลงและไม่ต้องใช้วิธีบังคับฝืนใจซึ่งอาจฝังใจเด็กไปจนโต

เทคนิคชวนลูกกินอาหารที่มีประโยชน์แบบไม่ต้องบังคับ

เปลี่ยนผักให้กลายเป็นเรื่องสนุกและน่ากิน

การเสิร์ฟผักต้มเละๆ จืดๆ บนจานมักไม่ดึงดูดใจเด็ก ลองเปลี่ยนวิธีด้วยการหั่นผักเป็นรูปทรงต่างๆ หรือแอบใส่ผักชิ้นเล็กๆ ลงไปในเมนูโปรดที่เด็กคุ้นเคย เช่น ข้าวผัด ไข่เจียว หรือซุป การใช้สีสันจากธรรมชาติมาช่วยแต่งแต้มจานอาหารจะช่วยกระตุ้นความอยากอาหารของเด็กได้ดีขึ้นมาก

ให้ลูกมีส่วนร่วมตั้งแต่ขั้นตอนเลือกซื้อ

เด็กๆ มักจะภูมิใจและอยากลองชิมอาหารที่ตนเองมีส่วนร่วมในการทำ ลองพาลูกเดินซูเปอร์มาร์เก็ตแล้วให้เขาเลือกผักผลไม้ด้วยตัวเอง หรือให้ช่วยล้างผัก เด็ดใบไม้ จัดจานง่ายๆ วิธีนี้จะสร้างความคุ้นเคยและลดความกลัวต่ออาหารแปลกใหม่ลงไปได้ครึ่งหนึ่งแล้ว

จัดระเบียบมื้ออาหารและสร้างบรรยากาศที่ดีบนโต๊ะอาหาร

บรรยากาศขณะกินข้าวมีความสำคัญไม่แพ้ตัวอาหารเอง ครอบครัวควรทานข้าวพร้อมหน้ากันเพื่อให้เด็กได้เรียนรู้พฤติกรรมการกินที่ดีจากผู้ใหญ่ หลีกเลี่ยงการเปิดหน้าจอโทรศัพท์ แท็บเล็ต หรือโทรทัศน์ในระหว่างมื้ออาหาร เพราะจะทำให้เด็กโฟกัสแต่หน้าจอและไม่รู้ตัวว่าอิ่มหรือกินอะไรเข้าไปบ้าง นอกจากนี้ไม่ควรใช้ขนมหวานหรือลูกอมเป็นรางวัลในการแลกกับการกินข้าวให้หมด เพราะจะทำให้เด็กเข้าใจผิดว่าอาหารมีประโยชน์เป็นสิ่งไม่น่ากินและขนมคือรางวัลสูงสุด

ความสม่ำเสมอและความใจเย็นคือหัวใจสำคัญ

การปรับเปลี่ยนพฤติกรรมเด็กไม่ใช่เรื่องที่จะเห็นผลได้ภายในวันเดียว เด็กบางคนอาจต้องลองชิมอาหารชนิดเดิมซ้ำๆ ถึงสิบครั้งหรือมากกว่านั้นจึงจะเริ่มยอมรับได้ หน้าที่ของเราคือการจัดเตรียมอาหารที่ดีมีประโยชน์ให้สม่ำเสมอ ไม่ตามใจทำเมนูแยกให้เด็กกินต่างหากเพียงเพราะเขาปฏิเสธอาหารหลัก หากลูกไม่ยอมกินมื้อนั้น ให้เก็บจานโดยไม่ต้องดุด่า และรอให้ถึงมื้อถัดไปโดยไม่ให้กินขนมจุบจิบระหว่างมื้อ เด็กจะเรียนรู้เองว่าหากไม่กินตามเวลาจะต้องรอจนถึงมื้อต่อไปครับ