วิธีจัดการเสมหะและจัดท่าให้ลูกน้อยหายใจคล่อง ตัวช่วยแม่มือใหม่

เสียงครืดคราดในอกลูกน้อย เกิดจากอะไร

เวลาเห็นลูกมีน้ำมูกหรือเสมหะแล้วหายใจไม่สะดวก พ่อแม่หลายคนมักรู้สึกกังวลจนนอนไม่หลับ เสียงครืดคราดที่ได้ยินนั้น จริงๆ แล้วเกิดจากเยื่อบุทางเดินหายใจของเด็กผลิตเมือกออกมามากกว่าปกติเพื่อดักจับสิ่งแปลกปลอม แต่ด้วยความที่หลอดลมของทารกยังเล็กมาก เสมหะเพียงนิดเดียวก็ขวางทางเดินหายใจจนทำให้ลูกหายใจลำบากได้

เทคนิคช่วยลูกขับเสมหะด้วยการเคาะปอด

การเคาะปอดช่วยให้เสมหะที่เหนียวข้นหลุดออกจากผนังหลอดลมและเคลื่อนตัวออกมาได้ง่ายขึ้น โดยมีขั้นตอนง่ายๆ ที่ทำเองได้ที่บ้าน

• จัดท่าให้ลูกนอนคว่ำหรือนอนตะแคง โดยใช้หมอนรองช่วงหน้าอกและสะโพกเพื่อให้ศีรษะต่ำกว่าลำตัวเล็กน้อย
• ห่อมือให้เป็นรูปถ้วย (ลักษณะคล้ายอุ้งมือ) แล้วเคาะเบาๆ บริเวณหลังของลูก ตามตำแหน่งของปอด
• จังหวะในการเคาะควรสม่ำเสมอและนุ่มนวล หลีกเลี่ยงการเคาะบริเวณกระดูกสันหลังโดยตรง
• ควรทำช่วงก่อนมื้อนมหรือหลังมื้อนมอย่างน้อย 1-2 ชั่วโมง เพื่อป้องกันลูกแหวะนมออกมา

จัดท่านอนอย่างไรให้ลูกหายใจสะดวกที่สุด

การปรับเปลี่ยนท่าทางเล็กน้อยมีผลอย่างมากต่อการระบายอากาศของทารก โดยเฉพาะเมื่อลูกมีอาการคัดจมูกหรือมีเสมหะ

• หนุนศีรษะให้สูงขึ้นเล็กน้อยด้วยหมอนนุ่มๆ หรือใช้ผ้าพับรองใต้ที่นอน เพื่อช่วยให้เสมหะไม่ไหลย้อนกลับลงไปในลำคอ
• จับลูกนอนตะแคงสลับข้างไปมา เพื่อช่วยให้ปอดขยายตัวได้เต็มที่และป้องกันไม่ให้เสมหะคั่งค้างในจุดใดจุดหนึ่งนานเกินไป
• หลีกเลี่ยงการให้ลูกนอนราบสนิทขณะที่มีน้ำมูกหรือเสมหะเยอะ เพราะจะทำให้ลูกรู้สึกอึดอัดและหายใจลำบากมากขึ้น

วิธีล้างจมูกตัวช่วยสำคัญที่พ่อแม่ต้องทำเป็น

หากลูกมีน้ำมูกเหนียวข้น การล้างจมูกด้วยน้ำเกลือปราศจากเชื้อถือเป็นวิธีที่ดีที่สุดในการเปิดทางเดินหายใจ

• ใช้ไซริงค์ขนาดเล็กที่มีปลายหุ้มซิลิโคน เพื่อป้องกันการระคายเคืองในโพรงจมูก
• ค่อยๆ ฉีดน้ำเกลือเข้าไปในรูจมูกทีละน้อยในจังหวะที่ลูกกลั้นหายใจ เพื่อให้น้ำเกลือพาน้ำมูกไหลออกมาทางรูจมูกอีกข้างหนึ่ง
• ระมัดระวังไม่ฉีดแรงเกินไปเพราะอาจทำให้น้ำเกลือไหลลงคอหรือสำลักได้

อาการแบบไหนที่ลูกต้องการหมอมากกว่าการดูแลที่บ้าน

การจัดการเสมหะที่บ้านช่วยได้มาก แต่หากลูกมีสัญญาณอันตรายเหล่านี้ พ่อแม่ไม่ควรนิ่งนอนใจและควรพาไปพบแพทย์เพื่อตรวจดูอาการอย่างละเอียด

• ลูกหายใจหอบเหนื่อย ปีกจมูกบาน หรือชายโครงบุ๋มทุกครั้งที่หายใจ
• ริมฝีปากหรือปลายนิ้วเริ่มมีสีเขียวคล้ำ
• มีไข้สูงร่วมด้วย หรือลูกดูซึมลง ไม่ยอมกินนมหรือน้ำ
• มีเสียงหายใจดังวี๊ดต่อเนื่อง หรือเสียงหายใจดังครืดคราดจนรบกวนการนอนอย่างรุนแรง