เมื่อเสียงรอบข้างเริ่มเลือนหาย: ทำความเข้าใจภาวะสูญเสียการได้ยินและหูหนวกถาวร

อาการสูญเสียการได้ยินหรือหูหนวกเกิดจากอะไรกันแน่

หลายคนมักเข้าใจว่าปัญหาการได้ยินเป็นเรื่องของผู้สูงอายุเท่านั้น แต่ในความเป็นจริงแล้วภาวะนี้เกิดขึ้นได้จากหลายสาเหตุ ตั้งแต่กรรมพันธุ์ การติดเชื้อในหูชั้นกลาง การได้รับเสียงดังเกินมาตรฐานติดต่อกันเป็นเวลานาน ไปจนถึงผลข้างเคียงจากยาบางชนิด เมื่อระบบการส่งผ่านเสียงหรือประสาทรับเสียงส่วนในหูเกิดความเสียหายขึ้น เสียงที่เคยได้ยินชัดเจนก็จะค่อยๆ เบาลง หรือเปลี่ยนเป็นเสียงอื้ออึงจนกระทบต่อการใช้ชีวิตประจำวัน

สัญญาณเตือนที่บอกว่าหูเริ่มมีปัญหา

การสังเกตตัวเองเป็นก้าวแรกที่สำคัญมาก หากเริ่มมีอาการต่อไปนี้ ควรหาเวลามาตรวจเช็คกับแพทย์เฉพาะทางหู คอ จมูก โดยเร็ว

• ต้องคอยเร่งเสียงโทรทัศน์หรือวิทยุให้ดังกว่าปกติจนคนรอบข้างทัก
• ฟังบทสนทนาในที่ที่มีเสียงรบกวนได้ยากขึ้น เช่น ร้านอาหารที่มีคนเยอะ
• รู้สึกเหมือนมีเสียงวิ้งๆ หรือเสียงหึ่งๆ ในหูตลอดเวลา
• ต้องให้คู่สนทนาพูดซ้ำบ่อยครั้งเพราะฟังไม่ชัด
• เริ่มแยกแยะเสียงพยัญชนะบางตัวไม่ได้ ทำให้เข้าใจคำพูดผิดเพี้ยนไป

ความแตกต่างระหว่างหูหนวกที่รักษาได้กับหูหนวกถาวร

โดยทั่วไปเราแบ่งการสูญเสียการได้ยินออกเป็นสองประเภทหลัก หากเป็นความผิดปกติของหูชั้นนอกหรือชั้นกลาง เช่น ขี้หูอุดตัน แก้วหูทะลุ หรือน้ำขังในหู มักจะเป็นภาวะชั่วคราวที่แก้ไขได้ด้วยยาหรือการผ่าตัด แต่หากปัญหาเกิดขึ้นกับประสาทรับเสียงหรือหูชั้นในที่ถูกทำลายไปแล้ว นั่นมักนำไปสู่ภาวะสูญเสียการได้ยินหรือหูหนวกถาวร ซึ่งในกรณีนี้การรักษาจะเป็นการฟื้นฟูสมรรถภาพเพื่อให้กลับมาสื่อสารได้อีกครั้ง

ทางออกและการดูแลตัวเองเมื่อการได้ยินลดลง

ในปัจจุบันเทคโนโลยีทางการแพทย์ก้าวหน้าไปมาก แม้ในกรณีที่สูญเสียการได้ยินถาวร เราก็ยังมีเครื่องมือช่วยฟังที่ทันสมัยหรือการผ่าตัดฝังประสาทหูเทียมที่ช่วยคืนโลกแห่งเสียงให้กับผู้ป่วยได้ สิ่งสำคัญที่สุดคือการเข้าพบแพทย์เพื่อวินิจฉัยหาสาเหตุที่แท้จริง เพราะยิ่งตรวจพบเร็วเท่าไหร่ การวางแผนฟื้นฟูหรือการป้องกันไม่ให้ประสาทหูเสื่อมไปมากกว่าเดิมก็จะทำได้ผลดียิ่งขึ้น

ป้องกันอย่างไรไม่ให้หูหนวกก่อนวัยอันควร

การถนอมการได้ยินเป็นเรื่องใกล้ตัวที่ทำได้ง่ายๆ เริ่มต้นจากการหลีกเลี่ยงการอยู่ในสภาพแวดล้อมที่มีเสียงดังเกิน 85 เดซิเบลเป็นเวลานาน หากจำเป็นต้องทำงานในที่เสียงดังควรใส่อุปกรณ์ป้องกันหู และหลีกเลี่ยงการใช้คอตตอนบัดแยงหูโดยไม่จำเป็น เพราะอาจทำให้ขี้หูอัดแน่นหรือแก้วหูบาดเจ็บได้ ที่สำคัญหากมีอาการหูอื้อฉับพลันหรือปวดหู อย่าปล่อยทิ้งไว้จนกลายเป็นปัญหาเรื้อรัง