คุณพ่อคุณแม่มือใหม่ต้องรู้: รับมืออย่างไรเมื่อทารกแรกเกิดตัวร้อนมีไข้

ลูกน้อยตัวร้อนกี่องศาถึงเรียกว่ามีไข้

สำหรับทารกที่เพิ่งคลอดออกมาได้ไม่กี่วันหรือกี่สัปดาห์ การที่ลูกตัวร้อนขึ้นมาถือเป็นเรื่องที่ทำให้พ่อแม่กังวลใจได้มากครับ ทางการแพทย์เราถือว่าเด็กที่มีอุณหภูมิร่างกายตั้งแต่ 37.5 องศาเซลเซียสขึ้นไปถือว่าเริ่มมีไข้ และหากวัดได้สูงกว่า 38 องศาเซลเซียส นี่คือสัญญาณเตือนที่สำคัญมาก โดยเฉพาะในเด็กแรกเกิดที่ระบบภูมิคุ้มกันยังไม่แข็งแรงพอ การที่ลูกตัวร้อนอาจไม่ได้เกิดจากการติดเชื้อเสมอไป แต่อาจเกิดจากสภาพแวดล้อม เช่น อากาศร้อนเกินไปหรือห่อตัวลูกหนาเกินไปได้เช่นกัน

วิธีวัดไข้ลูกให้แม่นยำที่สุด

การสัมผัสด้วยหลังมือที่หน้าผากเป็นการกะประมาณที่คลาดเคลื่อนง่าย ผมแนะนำให้ใช้เทอร์โมมิเตอร์ดิจิทัลวัดทางรักแร้หรือทางทวารหนักจะแม่นยำที่สุด หากเป็นทารกแรกเกิดที่อายุต่ำกว่า 1 เดือน การวัดทางทวารหนักถือเป็นมาตรฐานทองคำ แต่หากไม่สะดวก การวัดที่รักแร้ก็ใช้ได้ครับ แต่ต้องระวังเรื่องตำแหน่งที่วางเทอร์โมมิเตอร์ให้แนบสนิทกับผิวหนังจริงๆ และที่สำคัญคืออย่าลืมหักลบค่าตามคำแนะนำของเครื่องมือแต่ละรุ่นด้วย

เมื่อไหร่ที่การดูแลที่บ้านไม่เพียงพอและต้องรีบไปโรงพยาบาล

ในทารกแรกเกิด (อายุน้อยกว่า 28 วัน) หากมีไข้สูงเกิน 38 องศาเซลเซียส ขอให้คุณพ่อคุณแม่พาไปพบหมอโดยเร็วที่สุดโดยไม่ต้องรอสังเกตอาการนาน เพราะทารกวัยนี้มีความเสี่ยงในการติดเชื้อในกระแสเลือดหรือภาวะแทรกซ้อนรุนแรงได้รวดเร็ว อาการที่ต้องรีบไปพบแพทย์ทันที ได้แก่

• ลูกซึมลงมาก ไม่ยอมดูดนม หรือดูดนมได้น้อยลงอย่างเห็นได้ชัด
• มีอาการหายใจหอบเหนื่อย หายใจแรงจนอกบุ๋ม หรือมีเสียงครืดคราด
• มีผื่นขึ้นตามตัว หรือมีอาการตัวเหลืองผิดปกติ
• ร้องไห้งอแงไม่หยุด หรือมีลักษณะดูอ่อนเพลียผิดปกติ

วิธีช่วยเช็ดตัวลดไข้ให้ลูกน้อยอย่างถูกวิธี

หากลูกยังมีอาการซึมไม่มาก การเช็ดตัวลดไข้เป็นวิธีที่ช่วยได้ดีครับ แนะนำให้ใช้ผ้าสะอาดชุบน้ำอุณหภูมิห้อง ไม่ควรใช้น้ำเย็นจัดหรือน้ำแข็ง เพราะจะทำให้ลูกหนาวสั่นและหลอดเลือดหดตัว ซึ่งจะยิ่งทำให้ไข้สูงขึ้นไปอีก ให้เช็ดตัวในลักษณะลูบเข้าหาหัวใจเพื่อช่วยระบายความร้อน และเน้นเช็ดตามข้อพับ ขาหนีบ และซอกคอ เมื่อเช็ดเสร็จแล้วให้ซับตัวให้แห้งและสวมเสื้อผ้าที่โปร่งสบาย

ข้อควรระวังเรื่องการให้ยาลดไข้กับเด็กทารก

ข้อนี้สำคัญที่สุดครับ ห้ามคุณพ่อคุณแม่ซื้อยาลดไข้ให้ลูกกินเองโดยเด็ดขาดหากยังไม่ได้ปรึกษาแพทย์ โดยเฉพาะทารกที่อายุต่ำกว่า 3 เดือน เพราะยาพาราเซตามอลสำหรับเด็กต้องคำนวณปริมาณตามน้ำหนักตัวอย่างแม่นยำ และยาบางชนิดอาจไม่เหมาะสมกับทารกแรกเกิด การใช้ยาผิดขนาดหรือผิดประเภทอาจส่งผลเสียต่อตับและไตของลูกได้ หากลูกมีไข้ สิ่งแรกที่ต้องทำไม่ใช่การป้อนยา แต่เป็นการหาสาเหตุร่วมกับการเช็ดตัวและพาไปตรวจกับกุมารแพทย์ครับ