เจาะลึกอาการปวดเข่าที่ไม่ได้เกิดจากการใช้งานหนัก แต่มาจากโรคข้อสันหลังอักเสบยึดติด

ทำไมโรคข้อสันหลังถึงลามมาทำให้เราปวดเข่า

หลายคนมักเข้าใจว่าอาการปวดเข่าต้องเกิดจากการใช้งานหนัก เล่นกีฬา หรือความเสื่อมตามอายุเท่านั้น แต่ในฐานะหมอ ผมมักจะเจอคนไข้กลุ่มหนึ่งที่มาด้วยอาการปวดเข่าเรื้อรัง ซึ่งไม่ได้มีสาเหตุมาจากกระดูกหรือข้อที่เสื่อมไปตามวัย แต่เป็นผลพวงมาจากโรคที่ชื่อว่า ข้อสันหลังอักเสบยึดติด (Ankylosing Spondylitis) ซึ่งเป็นโรคแพ้ภูมิตัวเองชนิดหนึ่งที่ทำให้ร่างกายเกิดการอักเสบในจุดต่างๆ ไม่ใช่แค่ที่กระดูกสันหลังเท่านั้น แต่ยังลามมาถึงข้อต่อใหญ่ๆ เช่น ข้อเข่า หรือข้อเท้าได้ด้วย

ภาวะปวดเข่าจากโรคข้อสันหลังอักเสบยึดติด มีอาการอย่างไรที่น่าสังเกต

อาการปวดจากโรคนี้จะมีเอกลักษณ์ที่ต่างจากเข่าเสื่อมทั่วไปครับ คนไข้มักจะรู้สึกปวดตึงมากในช่วงเช้า หรือหลังจากที่อยู่นิ่งๆ เป็นเวลานาน พอได้ขยับตัวบ้างอาการถึงจะค่อยๆ ดีขึ้น นอกจากความปวดแล้ว บางครั้งจะสังเกตเห็นว่าข้อเข่ามีอาการบวม ร้อน หรือรู้สึกติดขัดเหมือนมีอะไรขวางอยู่ข้างใน ซึ่งอาการเหล่านี้มักเป็นๆ หายๆ ไม่ได้ปวดต่อเนื่องแบบเข่าเสื่อมที่มักจะปวดมากขึ้นเมื่อใช้งานหนัก

เมื่อไหร่ที่ควรสงสัยว่าอาการปวดเข่าเราไม่ใช่เรื่องธรรมดา

หากคุณมีอาการเหล่านี้ ควรเริ่มตั้งข้อสังเกตและปรึกษาแพทย์เฉพาะทางด้านข้อและรูมาติซั่ม:

• มีอาการปวดหลังเรื้อรังร่วมด้วย โดยเฉพาะปวดตอนกลางคืนหรือช่วงเช้ามืด
• อาการปวดเข่าไม่ได้เกิดจากอุบัติเหตุหรือการใช้งานหนัก
• มีประวัติคนในครอบครัวเป็นโรคเกี่ยวกับข้ออักเสบ หรือโรคสะเก็ดเงิน
• เคยมีอาการปวดส้นเท้าหรือเอ็นร้อยหวายอักเสบบ่อยๆ
• กินยาแก้ปวดธรรมดาแล้วอาการไม่ดีขึ้นเท่าที่ควร

การวินิจฉัยและการรักษาเพื่อหยุดการอักเสบ

การตรวจวินิจฉัยโรคนี้หมอจะดูตั้งแต่ประวัติการเจ็บป่วย การตรวจร่างกายอย่างละเอียด รวมถึงการส่งตรวจเลือดเพื่อดูค่าการอักเสบ และการเอกซเรย์หรือทำ MRI เพื่อดูลักษณะการอักเสบที่ข้อต่อส่วนล่าง การรักษาไม่ใช่แค่การกินยาแก้ปวดเพื่อลดอาการชั่วคราว แต่หัวใจสำคัญคือการใช้ยาปรับภูมิคุ้มกันเพื่อควบคุมไม่ให้โรคกำเริบ ซึ่งจะช่วยลดความเสียหายของข้อต่อในระยะยาวได้ดีที่สุด

ดูแลตัวเองอย่างไรเมื่อต้องอยู่กับโรคนี้ในระยะยาว

การปรับเปลี่ยนไลฟ์สไตล์เป็นส่วนสำคัญที่ขาดไม่ได้ แม้จะมีอาการปวดเข่าบ้างในบางช่วง แต่การออกกำลังกายที่เหมาะสม เช่น การว่ายน้ำ หรือการบริหารข้อต่อในท่าที่ไม่ลงน้ำหนักมากเกินไป จะช่วยคงความยืดหยุ่นของข้อและป้องกันไม่ให้ข้อติดแข็ง นอกจากนี้ การหมั่นสังเกตอาการตัวเองและมาพบแพทย์ตามนัดอย่างสม่ำเสมอ จะช่วยให้เราจัดการกับโรคนี้และใช้ชีวิตได้ใกล้เคียงคนปกติมากที่สุดครับ