เมื่อลูกป่วยแล้วนอนไม่หลับ: เข้าใจภาวะความผิดปกติของการนอนหลับในเด็กป่วย

ทำไมลูกถึงนอนยากเวลาไม่สบาย

คุณพ่อคุณแม่หลายท่านคงเคยเจอสถานการณ์ที่ลูกน้อยกำลังป่วย ไม่ว่าจะเป็นไข้หวัด ไอ หรือมีอาการเจ็บป่วยเรื้อรัง แล้วการเข้านอนกลายเป็นเรื่องใหญ่ ลูกหลับๆ ตื่นๆ ร้องไห้กวนใจตลอดทั้งคืน ซึ่งความจริงแล้ว ภาวะความผิดปกติของการนอนหลับในเด็กป่วย เป็นเรื่องที่เกิดขึ้นได้จากหลายปัจจัย ทั้งจากตัวโรคเองที่ไปรบกวนร่างกาย หรือจากความวิตกกังวลที่เด็กสะสมในช่วงที่เขารู้สึกไม่สบายตัว

สัญญาณเตือนว่าการนอนของลูกกำลังมีปัญหา

เราจะรู้ได้อย่างไรว่าลูกแค่ตื่นมางอแงตามประสาเด็กป่วย หรือเข้าข่ายภาวะการนอนผิดปกติ ลองสังเกตพฤติกรรมเหล่านี้ดูครับ

• หลับยากผิดปกติ ใช้เวลามากกว่า 30 นาทีในการกล่อมให้หลับ
• ตื่นขึ้นมากลางดึกบ่อยครั้งโดยไม่มีสาเหตุชัดเจน
• มีอาการกรน หายใจติดขัด หรือหยุดหายใจขณะหลับ
• ฝันร้ายบ่อย หรือมีอาการละเมอผวาจนตัวสั่น
• ตอนกลางวันลูกดูเพลีย หงุดหงิดง่าย หรือดูง่วงซึมตลอดเวลา

โรคประจำตัวมีผลอย่างไรต่อการนอนของเด็ก

เด็กที่มีโรคประจำตัวมักมีความเสี่ยงต่อภาวะนี้สูงกว่าเด็กทั่วไป ยกตัวอย่างเช่น เด็กที่เป็นโรคภูมิแพ้ทางเดินหายใจ มักจะมีอาการคัดจมูกทำให้นอนหลับไม่สนิท หรือเด็กที่มีปัญหาเรื่องทางเดินอาหาร ก็มักจะตื่นขึ้นมาด้วยอาการปวดท้องหรือกรดไหลย้อน การรักษาที่ต้นเหตุของโรคจึงเป็นกุญแจสำคัญที่สุดในการช่วยให้ลูกกลับมานอนหลับได้ตามปกติ

ปรับสภาพแวดล้อมในห้องนอนอย่างไรให้ลูกหลับสบายขึ้น

การจัดบรรยากาศในห้องนอนช่วยได้มากโดยไม่ต้องพึ่งยาครับ

• คุมอุณหภูมิห้องให้พอดี ไม่ร้อนหรือเย็นจนเกินไป
• จัดที่นอนให้โปร่ง หากลูกมีอาการคัดจมูก อาจใช้หมอนหนุนสูงขึ้นเล็กน้อยตามคำแนะนำของแพทย์
• งดกิจกรรมที่ใช้พลังงานเยอะหรือการดูหน้าจอแท็บเล็ตก่อนนอนอย่างน้อยหนึ่งชั่วโมง
• สร้างกิจวัตรก่อนนอนให้ชัดเจน เช่น การนิทานเบาๆ เพื่อให้ลูกรู้สึกผ่อนคลายและปลอดภัย

เมื่อไหร่ที่ควรพาไปพบคุณหมอ

หากคุณพ่อคุณแม่ลองปรับเปลี่ยนกิจวัตรแล้ว แต่อาการนอนไม่หลับของลูกยังไม่ดีขึ้น หรือพบว่าลูกมีอาการหยุดหายใจขณะหลับ (นอนกรนเสียงดังผิดปกติแล้วเงียบไปเป็นระยะ) หรือมีพฤติกรรมแปลกๆ ในขณะหลับที่รุนแรงขึ้น แนะนำว่าควรพามาปรึกษาแพทย์เฉพาะทางด้านกุมารเวช เพื่อประเมินว่ามีความจำเป็นต้องตรวจสุขภาพการนอนหลับ หรือต้องปรับเปลี่ยนแผนการรักษาโรคประจำตัวหรือไม่ เพราะการนอนที่มีคุณภาพ คือหัวใจสำคัญของการฟื้นตัวจากอาการป่วยของเด็กทุกคน