การติดเชื้อในกระแสเลือด: สัญญาณเตือนภัยที่ห้ามมองข้าม

การติดเชื้อในกระแสเลือดคืออะไร ทำไมถึงน่ากลัวขนาดนั้น

หลายคนอาจเคยได้ยินชื่อโรคนี้ผ่านหูมาบ้าง แต่เมื่อพูดถึงการติดเชื้อในกระแสเลือด หรือที่ทางการแพทย์เรียกว่า ภาวะติดเชื้อในกระแสเลือด (Sepsis) คนส่วนใหญ่มักนึกภาพไม่ออกว่ามันเริ่มต้นได้อย่างไร ความจริงแล้วภาวะนี้ไม่ใช่โรคที่เกิดขึ้นลอยๆ แต่เป็นปฏิกิริยาของร่างกายที่ตอบสนองต่อการติดเชื้ออย่างรุนแรงจนเกินควบคุม ร่างกายที่ควรจะสู้กับเชื้อโรคกลับหันมาทำร้ายอวัยวะภายในของตัวเองเสียเอง ส่งผลให้อวัยวะต่างๆ ทำงานล้มเหลวและเป็นอันตรายถึงชีวิตหากไม่ได้รับการรักษาอย่างทันท่วงที

จุดเริ่มต้นของการติดเชื้อ เริ่มมาจากจุดไหนได้บ้าง

เชื้อโรคสามารถเข้าสู่ร่างกายได้จากหลายช่องทาง ไม่ว่าจะเป็นทางแผลสด แผลผ่าตัด ทางเดินหายใจ ทางเดินปัสสาวะ หรือแม้แต่การติดเชื้อในช่องท้อง การติดเชื้อเหล่านี้หากร่างกายควบคุมไม่ได้ เชื้อจะลุกลามเข้าสู่กระแสเลือดและกระจายไปทั่วร่างกาย การที่เรารู้จุดกำเนิดการติดเชื้อเบื้องต้น จะช่วยให้สังเกตอาการผิดปกติได้เร็วขึ้น

สังเกตอาการเตือนภัยที่ร่างกายกำลังตะโกนบอกเรา

อาการของการติดเชื้อในกระแสเลือดอาจดูเหมือนไข้หวัดใหญ่ในระยะแรก แต่มีจุดสังเกตที่แตกต่างและรุนแรงกว่า ดังนี้

• มีไข้สูง หรือบางกรณีอาจมีอุณหภูมิร่างกายต่ำผิดปกติ
• หัวใจเต้นเร็วผิดปกติ
• หายใจหอบเหนื่อย หายใจเร็ว
• มีอาการสับสน กระสับกระส่าย หรือซึมลงอย่างเห็นได้ชัด
• ความดันโลหิตต่ำลง ซึ่งเป็นสัญญาณบ่งชี้ว่าระบบไหลเวียนเลือดเริ่มล้มเหลว

เมื่อไหร่ที่ต้องรีบไปพบแพทย์ทันที

หากคุณหรือคนใกล้ชิดมีอาการติดเชื้อเดิมอยู่แล้ว เช่น แผลอักเสบรุนแรง หรือป่วยหนักมาหลายวัน แล้วจู่ๆ มีอาการซึมลง สับสน หายใจหอบเหนื่อย หรือความดันตก ให้ถือว่าเป็นเหตุฉุกเฉินทางการแพทย์ที่ต้องรีบไปโรงพยาบาลโดยด่วนที่สุด อย่ารอให้ไข้ลดเองหรือรอดูอาการที่บ้านเด็ดขาด เพราะทุกนาทีที่ผ่านไปมีค่ามากในการรักษาชีวิต

ขั้นตอนการรักษาและดูแลจากมุมมองคุณหมอ

เมื่อผู้ป่วยมาถึงมือหมอ สิ่งแรกที่เราจะทำคือการกู้คืนระบบไหลเวียนเลือดและกำจัดแหล่งติดเชื้อ โดยมีหลักการสำคัญดังนี้

• การให้ยาปฏิชีวนะชนิดครอบคลุมเชื้ออย่างรวดเร็วที่สุด
• การให้น้ำเกลือทางหลอดเลือดดำเพื่อพยุงความดันโลหิต
• การเก็บตัวอย่างเลือดเพื่อเพาะหาเชื้อที่แน่ชัด เพื่อเปลี่ยนมาใช้ยาปฏิชีวนะที่จำเพาะเจาะจงมากขึ้น
• การรักษาประคับประคองอวัยวะที่ล้มเหลว เช่น การใช้เครื่องช่วยหายใจหรือเครื่องฟอกไตหากมีความจำเป็น

การป้องกันเพื่อลดความเสี่ยงที่ทำได้ตั้งแต่วันนี้

การป้องกันที่ดีที่สุดคือการดูแลสุขอนามัยพื้นฐาน ล้างมือให้สะอาด ปิดปากแผลให้มิดชิดเมื่อมีบาดแผล และที่สำคัญที่สุดคือเมื่อมีอาการเจ็บป่วยจากการติดเชื้อในเบื้องต้น อย่าซื้อยากินเองจนเกินจำเป็นหรือฝืนทนจนอาการหนัก หากติดเชื้อแล้วไม่หายภายใน 3-5 วัน หรืออาการแย่ลง ต้องรีบเข้ามาปรึกษาแพทย์เพื่อป้องกันไม่ให้เชื้อลุกลามจนเข้าสู่กระแสเลือด