กินปลาแซลมอนดิบบ่อยๆ เสี่ยงภูมิคุ้มกันมีปัญหาจริงหรือ?

ทำไมช่วงนี้คนถึงกังวลเรื่องการทานปลาแซลมอนดิบ

หลายคนมักเดินเข้ามาปรึกษาหมอที่คลินิกด้วยความกังวลว่า การทานปลาแซลมอนดิบเป็นประจำอาจส่งผลเสียต่อร่างกาย โดยเฉพาะเรื่องความเสี่ยงต่อระบบภูมิคุ้มกันบก ซึ่งจริงๆ แล้วความเสี่ยงที่น่ากังวลที่สุดไม่ใช่การที่แซลมอนไปทำลายภูมิคุ้มกันโดยตรง แต่เป็นเรื่องของสิ่งแปลกปลอมที่อาจปนเปื้อนมากับเนื้อปลาสดมากกว่าครับ

เจ้าพยาธิและเชื้อแบคทีเรียที่แอบแฝงมากับความสด

ปลาแซลมอนดิบที่ไม่ได้ผ่านกระบวนการจัดการที่สะอาดและได้มาตรฐาน อาจเป็นแหล่งสะสมของเชื้อโรคหลายชนิดที่ส่งผลกระทบต่อร่างกายได้โดยตรง ดังนี้

• พยาธิตัวตืดในปลา (Fish Tapeworm): มักพบในปลาที่ไม่ได้ผ่านการแช่แข็งที่อุณหภูมิต่ำเพียงพอ เพื่อทำลายตัวอ่อนพยาธิก่อนนำมาบริโภค
• เชื้อแบคทีเรียก่อโรค: เช่น วิบริโอ (Vibrio) หรือ ลิสทีเรีย (Listeria) ซึ่งเชื้อเหล่านี้สามารถทำให้เกิดอาการท้องร่วงรุนแรงหรือติดเชื้อในกระแสเลือดได้

เมื่อร่างกายต้องสู้กับสิ่งแปลกปลอมซ้ำๆ ระบบภูมิคุ้มกันจะเป็นอย่างไร

การที่คนเราได้รับเชื้อโรคหรือสารพิษจากการทานอาหารดิบอยู่บ่อยครั้ง ร่างกายจำเป็นต้องส่งเม็ดเลือดขาวและระบบภูมิคุ้มกันออกมาจัดการกับผู้บุกรุกเหล่านี้ตลอดเวลา หากได้รับเชื้อในปริมาณมากหรือได้รับซ้ำๆ อาจทำให้ระบบภูมิคุ้มกันทำงานหนักจนเกินพอดี หรือเกิดการอักเสบเรื้อรังในระบบทางเดินอาหาร ซึ่งเมื่อระบบภายในแปรปรวน ความแข็งแรงของภูมิต้านทานโดยรวมก็จะลดลงตามไปด้วยครับ

สัญญาณเตือนว่าร่างกายรับมือไม่ไหว

หากคุณเป็นคนที่ทานอาหารดิบเป็นประจำ แล้วเริ่มมีอาการเหล่านี้ ควรลองสังเกตตัวเองดูครับ

• มีอาการท้องเสียเรื้อรัง หรือปวดท้องโดยหาสาเหตุไม่ได้
• รู้สึกอ่อนเพลีย เหนื่อยง่าย ทั้งที่พักผ่อนเพียงพอ
• ป่วยบ่อย หรือเป็นหวัดง่ายกว่าปกติ
• มีผื่นคันตามผิวหนังโดยไม่มีสาเหตุแน่ชัด

ทางสายกลางและการเลือกทานให้ปลอดภัย

ไม่ได้แปลว่าห้ามทานปลาแซลมอนดิบตลอดไป แต่หมอแนะนำให้เลือกแหล่งที่มาที่เชื่อถือได้และผ่านกระบวนการแช่แข็งตามมาตรฐานเพื่อฆ่าเชื้อและพยาธิ (Sashimi Grade) รวมถึงต้องพิจารณาสภาพร่างกายของตัวเองด้วย หากใครที่มีโรคประจำตัวเกี่ยวกับระบบภูมิคุ้มกันหรือร่างกายอยู่ในสภาวะอ่อนแอ ควรหลีกเลี่ยงการทานอาหารดิบทุกชนิดไปก่อน เพื่อลดภาระการทำงานหนักของร่างกายครับ