เจาะน้ำไขสันหลังเพื่อวินิจฉัยโรค น่ากลัวอย่างที่คิดไหม?

เจาะน้ำไขสันหลังคืออะไร ทำไปเพื่ออะไรกันนะ

เวลาที่หมอแนะนำคนไข้ว่าจำเป็นต้องตรวจด้วยการเจาะน้ำไขสันหลัง หลายคนมักจะมีความกังวลเกิดขึ้นทันที เพราะชื่อดูน่ากลัวและฟังดูเจ็บตัว แต่จริงๆ แล้วนี่เป็นหนึ่งในวิธีที่แม่นยำที่สุดในการไขปริศนาของโรคทางระบบประสาทครับ น้ำไขสันหลังคือของเหลวใสที่ทำหน้าที่ปกป้องสมองและไขสันหลัง การตรวจนี้ช่วยให้เราเห็นความผิดปกติที่ซ่อนอยู่ข้างใน ตั้งแต่การติดเชื้อในเยื่อหุ้มสมอง โรคปลอกประสาทอักเสบ ไปจนถึงโรคที่มีความผิดปกติของโปรตีนในสมอง

เตรียมตัวก่อนตรวจอย่างไรให้มั่นใจที่สุด

ก่อนถึงวันนัด หมอจะให้ข้อมูลเรื่องการเตรียมตัวซึ่งไม่ยุ่งยากอย่างที่คิดครับ คนไข้ควรแจ้งประวัติการแพ้ยา โดยเฉพาะยาชา หรือแจ้งหากกำลังใช้ยาละลายลิ่มเลือดอยู่ เพราะเป็นจุดที่สำคัญมาก นอกจากนี้ไม่จำเป็นต้องอดอาหาร แต่อาจจะต้องมีการเซ็นใบยินยอมและพูดคุยเรื่องความกังวลใจกับทีมแพทย์เพื่อคลายความวิตกครับ

ขั้นตอนการเจาะน้ำไขสันหลัง เจ็บแค่ไหน

ในความเป็นจริง ขั้นตอนการเจาะไม่ได้เจ็บปวดอย่างที่หลายคนจินตนาการไว้ เพราะเราจะมีการฉีดยาชาเฉพาะที่บริเวณหลังให้ก่อน แพทย์จะให้คนไข้นอนตะแคงงอตัวเหมือนท่ากุ้ง เพื่อให้ช่องว่างระหว่างกระดูกสันหลังเปิดกว้างขึ้น จากนั้นจะสอดเข็มเล็กๆ เข้าไปในช่องว่างระหว่างกระดูกสันหลังเพื่อเก็บตัวอย่างน้ำไขสันหลังออกมา โดยรวมใช้เวลาเพียงไม่กี่นาที ความรู้สึกที่คนไข้ส่วนใหญ่อธิบายคือรู้สึกตึงๆ หรือหน่วงๆ มากกว่าความเจ็บปวดที่ทนไม่ได้ครับ

พักฟื้นตัวอย่างไรหลังเจาะเสร็จแล้ว

หลังทำเสร็จ หมอมักจะแนะนำให้นอนราบไปก่อนสักพักเพื่อลดโอกาสการเกิดอาการปวดหัวจากการที่ความดันน้ำไขสันหลังเปลี่ยนแปลงกะทันหัน ซึ่งเป็นอาการข้างเคียงที่พบได้บ่อยที่สุดแต่ก็หายเองได้ในไม่กี่วัน การดื่มน้ำมากๆ จะช่วยให้ร่างกายสร้างน้ำไขสันหลังกลับมาทดแทนได้เร็วขึ้น หากกลับบ้านไปแล้วมีอาการปวดศีรษะเวลาลุกขึ้นนั่งหรือยืน ให้ลองนอนราบแล้วอาการมักจะดีขึ้นครับ

ความเสี่ยงที่ควรรู้ก่อนตัดสินใจตรวจ

ทุกหัตถการทางการแพทย์ย่อมมีความเสี่ยงเสมอ แม้การเจาะน้ำไขสันหลังจะทำโดยแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ แต่ก็อาจมีโอกาสเกิดอาการปวดหลังบริเวณที่เจาะ หรือรอยฟกช้ำเล็กน้อย สิ่งที่สำคัญที่สุดคือการเฝ้าระวังอาการผิดปกติ เช่น มีไข้สูง ปวดหัวรุนแรงมาก หรือมีอาการชาที่ขาผิดปกติ ซึ่งหากมีอาการเหล่านี้ควรติดต่อหมอทันทีครับ