วิธีดูแลตัวเองให้ห่างไกลจากไวรัสทางเดินหายใจ ที่ทำตามได้จริงในชีวิตประจำวัน

ทำไมช่วงนี้คนรอบตัวถึงป่วยกันบ่อยเหลือเกิน

หลายคนมักบ่นกับหมอที่คลินิกอยู่บ่อยๆ ว่า ช่วงนี้เดี๋ยวก็เป็นหวัด เดี๋ยวก็เจ็บคอ หรือบางคนก็ไอเรื้อรังไม่หายสักที ซึ่งไม่ใช่เรื่องแปลกครับ เพราะเชื้อไวรัสทางระบบทางเดินหายใจมีอยู่รอบตัวเราตลอดเวลา ไม่ว่าจะเป็นเชื้อไข้หวัดใหญ่ อาร์เอสวี (RSV) หรือโควิด-19 เชื้อเหล่านี้แพร่กระจายผ่านละอองฝอยจากการไอ จาม หรือแม้แต่การสัมผัสพื้นผิวที่ปนเปื้อนแล้วนำมาขยี้ตาหรือหยิบจับของกินเข้าปาก

ด่านหน้าสำคัญคือการล้างมือให้ถูกวิธี

การป้องกันการติดเชื้อไวรัสทางระบบทางเดินหายใจที่ได้ผลดีที่สุดและง่ายที่สุด คือการล้างมือให้บ่อยและถูกวิธี หลายคนล้างผ่านๆ แบบแค่โดนน้ำ แต่จริงๆ แล้วเชื้อไวรัสมีเกราะเป็นไขมันที่ถูกกำจัดได้ด้วยสบู่

• ล้างมือด้วยสบู่และน้ำสะอาดอย่างน้อย 20 วินาที
• เน้นถูบริเวณง่ามมือ หลังมือ และใต้ซอกเล็บ
• หากไม่สะดวกใช้น้ำ ให้เลือกใช้เจลแอลกอฮอล์ที่มีความเข้มข้นมากกว่า 70 เปอร์เซ็นต์ขึ้นไป

ปรับพฤติกรรมการใช้ชีวิตเพื่อสร้างเกราะป้องกันตัวเอง

นอกจากการรักษาความสะอาดแล้ว ร่างกายที่แข็งแรงคือภูมิคุ้มกันที่ดีที่สุด การที่เราติดเชื้อไวรัสได้ง่ายมักมีปัจจัยเรื่องความอ่อนแอของร่างกายเข้ามาเกี่ยวข้องด้วย

กินอย่างไรให้ภูมิคุ้มกันพร้อมสู้

เน้นอาหารที่ปรุงสุก สะอาด และมีสารอาหารครบ 5 หมู่ โดยเฉพาะวิตามินซีและวิตามินดีที่ช่วยเรื่องการทำงานของเม็ดเลือดขาวในการกำจัดเชื้อโรค ไม่จำเป็นต้องพึ่งอาหารเสริมราคาแพง แค่ทานผักใบเขียว ผลไม้สด และได้รับแสงแดดอ่อนๆ ในตอนเช้าก็เพียงพอแล้ว

จัดสรรเวลาพักผ่อนให้เพียงพอ

การอดนอนทำให้ระดับภูมิคุ้มกันตกลงอย่างน่าตกใจ เมื่อร่างกายไม่ได้ซ่อมแซมตัวเอง ความเสี่ยงในการรับเชื้อโรคที่อยู่รอบตัวก็จะเพิ่มขึ้นเป็นเงาตามตัว การนอนหลับวันละ 7-8 ชั่วโมงคือการลงทุนที่คุ้มค่าที่สุดในการป้องกันโรค

เมื่อไหร่ที่ควรเริ่มใส่หน้ากากอนามัย

เราไม่จำเป็นต้องใส่หน้ากากอนามัยตลอดเวลาในที่โล่งแจ้ง แต่ในพื้นที่ปิด พื้นที่ที่มีคนหนาแน่น หรือระบบระบายอากาศไม่ดี เช่น บนรถไฟฟ้าหรือในห้องประชุม การใส่หน้ากากอนามัยที่ปิดจมูกและปากได้สนิท ยังคงเป็นวิธีป้องกันการรับละอองฝอยจากผู้อื่นที่ได้ผลดีเยี่ยม การป้องกันการติดเชื้อไวรัสทางระบบทางเดินหายใจด้วยวิธีนี้ช่วยลดโอกาสที่เราจะสูดเอาเชื้อเข้าไปในทางเดินหายใจได้โดยตรง

สัญญาณเตือนที่บอกว่าเราควรไปพบแพทย์

หากดูแลตัวเองเบื้องต้นแล้วอาการไม่ดีขึ้น อย่ารอจนเกินไป โดยเฉพาะถ้ามีอาการเหล่านี้

• มีไข้สูงเกิน 38 องศาเซลเซียสติดต่อกันเกิน 3 วัน
• รู้สึกเหนื่อยหอบ หายใจไม่เต็มอิ่ม หรือแน่นหน้าอก
• ไอเรื้อรังจนเจ็บหน้าอกหรือมีเสมหะปนเลือด
• อาการเพลียมากจนกินข้าวไม่ได้หรือลุกเดินไม่ไหว

การป้องกันตัวเองไม่ใช่เรื่องยาก เพียงแค่ปรับพฤติกรรมเล็กๆ น้อยๆ และใส่ใจสุขอนามัยในทุกวัน ก็สามารถช่วยลดความเสี่ยงจากการติดเชื้อทางเดินหายใจลงได้มากแล้วครับ