ซิฟิลิสขึ้นสมองน่ากลัวแค่ไหน และวิธีสังเกตอาการก่อนสายเกินแก้

ทำไมเชื้อซิฟิลิสถึงไปไกลจนถึงระบบประสาท

หลายคนอาจเคยได้ยินเรื่องซิฟิลิสว่าเป็นโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์ที่รักษาได้ด้วยยาฉีดเพนิซิลลิน แต่สิ่งหนึ่งที่หมออยากเตือนคือ เชื้อนี้ไม่ใช่แค่เรื่องของผิวหนังหรือแผลภายนอก เพราะถ้าปล่อยไว้โดยไม่ได้รับการรักษาที่ถูกต้อง เชื้อแบคทีเรียตัวร้ายนี้สามารถเดินทางผ่านกระแสเลือดเข้าไปยึดครองพื้นที่ในระบบประสาทส่วนกลางได้ ซึ่งเราเรียกภาวะนี้ว่า Neurosyphilis หรือ ผลกระทบของซิฟิลิสต่อระบบประสาท ซึ่งอาจเกิดขึ้นได้ทุกช่วงเวลาตั้งแต่เพิ่งติดเชื้อไม่กี่สัปดาห์ไปจนถึงหลายสิบปีให้หลัง

สัญญาณเตือนที่ร่างกายพยายามบอกเรา

อาการของซิฟิลิสขึ้นสมองนั้นไม่ได้มาในรูปแบบเดียว แต่มันทำตัวเหมือนนักเลงที่สร้างปัญหาได้รอบทิศทาง โดยคนไข้มักจะมีอาการแสดงดังนี้:

• อาการปวดศีรษะรุนแรงผิดปกติ หรือมีอาการคอแข็งตึงร่วมด้วยคล้ายเยื่อหุ้มสมองอักเสบ
• การมองเห็นเริ่มผิดปกติ ตาพร่ามัว หรือรูม่านตาตอบสนองต่อแสงไม่เท่ากัน
• บุคลิกภาพเปลี่ยนไปจากเดิม มีอาการสับสน จำเรื่องราวไม่ได้ หรือมีพฤติกรรมแปลกๆ ที่ไม่เคยเป็นมาก่อน
• อาการแขนขาอ่อนแรง หรือการเดินการทรงตัวที่ผิดแปลกไปจากเดิม

ทำไมหมอถึงต้องให้ความสำคัญกับการเจาะน้ำไขสันหลัง

เวลาที่หมอสงสัยว่าคนไข้มี ผลกระทบของซิฟิลิสต่อระบบประสาท การตรวจเลือดเพียงอย่างเดียวอาจไม่เพียงพอ เราจำเป็นต้องตรวจหาเชื้อในน้ำไขสันหลังด้วยการเจาะหลัง เพื่อดูว่ามีเม็ดเลือดขาวหรือระดับโปรตีนที่สูงผิดปกติไหม การตรวจวิธีนี้ช่วยให้หมอวางแผนการรักษาได้แม่นยำที่สุด เพราะการรักษาซิฟิลิสระยะนี้ต้องใช้ยาปฏิชีวนะที่เข้มข้นและต่อเนื่องมากกว่าระยะเริ่มต้น

ถ้าเป็นแล้วรักษาหายไหม และต้องดูแลตัวเองอย่างไร

ข่าวดีคือซิฟิลิสขึ้นสมองสามารถรักษาให้หายได้ด้วยการให้ยาปฏิชีวนะทางหลอดเลือดดำอย่างต่อเนื่องตามคำสั่งหมอ แต่สิ่งที่หมอต้องย้ำเสมอคือ ยาจะช่วยหยุดยั้งการทำลายเซลล์ประสาทไม่ให้เสียหายเพิ่มขึ้น แต่ในส่วนที่เสียหายไปแล้วจากการอักเสบเรื้อรัง อาจจะไม่สามารถฟื้นตัวกลับมาได้เต็มร้อยเหมือนเดิม ดังนั้นการตรวจพบตั้งแต่เนิ่นๆ จึงเป็นหัวใจสำคัญที่สุด

ป้องกันดีกว่าแก้ด้วยการปรับพฤติกรรม

การป้องกัน ผลกระทบของซิฟิลิสต่อระบบประสาท ที่ได้ผลที่สุดคือการป้องกันการติดเชื้อตั้งแต่แรก ไม่ว่าจะเป็นการใช้ถุงยางอนามัยทุกครั้งที่มีเพศสัมพันธ์ การตรวจสุขภาพคัดกรองโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์เป็นประจำ หากรู้ตัวว่าเคยมีความเสี่ยงหรือมีอาการผิดปกติเกิดขึ้นแม้เพียงเล็กน้อย อย่าอายที่จะมาพบแพทย์เพื่อรับการตรวจวินิจฉัย เพราะการรีบรักษาตั้งแต่วันนี้ คือวิธีเดียวที่จะป้องกันไม่ให้เชื้อลุกลามไปทำลายสมองและระบบประสาทของท่านในอนาคต