นิ้วล็อกจากการไถหน้าจอมือถือบ่อยเกินไป: ภัยเงียบที่คนติดโซเชียลต้องระวัง

ทำไมนิ้วถึงล็อกหลังจากก้มหน้าไถมือถือนานๆ

หลายคนมักเข้าใจว่าภาวะนิ้วล็อกเกิดเฉพาะกับคนที่ต้องทำงานหนักใช้แรงมือเยอะๆ แต่ในปัจจุบัน หมอเจอคนไข้กลุ่มวัยทำงานและวัยรุ่นที่มาปรึกษาเรื่องนิ้วยึด นิ้วฝืด กันมากขึ้น สาเหตุหลักไม่ใช่การยกของหนัก แต่เกิดจากการใช้นิ้วโป้งกด ไถ หรือพิมพ์ข้อความบนหน้าจอสมาร์ทโฟนซ้ำๆ เป็นเวลานานหลายชั่วโมงต่อวัน

เมื่อเราเกร็งนิ้วทำท่าเดิมซ้ำๆ ปลอกหุ้มเส้นเอ็นที่ทำหน้าที่เป็นทางผ่านของเส้นเอ็นงอนิ้วจะเกิดการอักเสบและบวมขึ้น ส่งผลให้เส้นเอ็นที่ควรจะเลื่อนผ่านปลอกหุ้มได้สะดวกกลับติดขัด จนกลายเป็นอาการนิ้วล็อกในที่สุด

สัญญาณเตือนที่บอกว่านิ้วของคุณเริ่มมีปัญหา

ลองสังเกตตัวเองดูว่ามีอาการเหล่านี้หรือไม่ ซึ่งถือเป็นระยะเริ่มต้นที่ควรรีบปรับเปลี่ยนพฤติกรรมก่อนที่จะเป็นมากขึ้น:

• รู้สึกปวดเจ็บที่โคนนิ้ว โดยเฉพาะนิ้วโป้ง หรือนิ้วกลาง
• มีอาการนิ้วสะดุด หรือรู้สึกเหมือนมีอะไรกึกๆ อยู่ตรงโคนนิ้วเวลาเหยียดหรือพับนิ้ว
• ช่วงเช้าหลังตื่นนอนจะรู้สึกว่านิ้วมือตึงมาก หรือนิ้วล็อคจนต้องใช้อีกมือมาช่วยดึงออก
• นิ้วมีอาการบวม หรือกดแล้วรู้สึกเจ็บจี๊ดๆ

วิธีดูแลตัวเองเบื้องต้นเมื่อเริ่มรู้สึกปวดตึงนิ้ว

ถ้าอาการยังไม่รุนแรงถึงขั้นนิ้วล็อกค้าง หมอแนะนำให้เริ่มจากการพักการใช้งานทันทีและดูแลตัวเองด้วยวิธีง่ายๆ ดังนี้:

• ลดเวลาการใช้มือถือ: พยายามวางโทรศัพท์ให้บ่อยขึ้น หรือเปลี่ยนนิ้วที่ใช้กดหน้าจอเพื่อไม่ให้จุดเดิมรับภาระหนักเกินไป
• แช่น้ำอุ่น: การแช่นิ้วในน้ำอุ่นประมาณ 10-15 นาทีจะช่วยให้เส้นเอ็นคลายตัวและลดการยึดติดของเนื้อเยื่อได้
• ยืดเหยียดนิ้วมือ: ฝึกเหยียดนิ้วออกเบาๆ อย่าฝืนแรงจนเกินไปเพื่อให้เลือดไหลเวียนได้ดีขึ้น

เมื่อไหร่ที่อาการนิ้วล็อกควรถึงมือหมอ

หากลองพักการใช้งานและดูแลตัวเองเบื้องต้นแล้ว 1-2 สัปดาห์อาการยังไม่ดีขึ้น หรือเข้าสู่ระยะที่นิ้วล็อกค้างจนเหยียดไม่ออกเอง หรือมีอาการปวดรุนแรงจนกระทบต่อการใช้ชีวิตประจำวัน หมอแนะนำว่าอย่าปล่อยทิ้งไว้จนเรื้อรัง เพราะการรักษาในระยะหลังอาจต้องพิจารณาถึงการฉีดยาสเตียรอยด์เฉพาะจุด หรือในรายที่เป็นหนักมากอาจต้องพิจารณาผ่าตัดเล็กเพื่อปลดล็อกเส้นเอ็น ซึ่งเป็นวิธีที่มีประสิทธิภาพและช่วยให้กลับมาใช้งานนิ้วได้ปกติเร็วขึ้น

จัดท่านั่งและวิธีจับมือถือใหม่เพื่อป้องกันนิ้วล็อก

ป้องกันไว้ก่อนย่อมดีกว่าแน่นอน ลองปรับวิธีการใช้ชีวิตเล็กน้อยเพื่อลดความเสี่ยง ดังนี้:

• ใช้อุปกรณ์เสริมอย่างขาตั้งโทรศัพท์เพื่อลดการเกร็งนิ้วขณะจับถือเครื่อง
• ใช้ระบบสั่งการด้วยเสียงแทนการพิมพ์ข้อความยาวๆ
• สลับมือถือหรือใช้สองมือช่วยกันพิมพ์แทนการใช้นิ้วโป้งข้างเดียว
• หมั่นยืดเหยียดมือระหว่างวัน โดยเฉพาะเมื่อต้องพิมพ์งานหรือใช้มือถือต่อเนื่องเกิน 30 นาที