เตรียมตัวอย่างไรให้ปลอดภัย เมื่อผู้ป่วยฮีโมฟิเลียจำเป็นต้องเข้ารับการผ่าตัด

เข้าใจความกังวลใจก่อนผ่าตัดในผู้ป่วยฮีโมฟิเลีย

สำหรับผู้ป่วยฮีโมฟิเลีย ความกังวลเรื่องการผ่าตัดเป็นเรื่องปกติที่หมอเข้าใจได้ดีครับ เพราะภาวะเลือดออกง่ายเป็นโจทย์ใหญ่ที่ต้องระมัดระวัง แต่ในปัจจุบัน ด้วยความก้าวหน้าทางการแพทย์และการทำงานร่วมกันเป็นทีมของสหสาขาวิชาชีพ การผ่าตัดในผู้ป่วยฮีโมฟิเลียไม่ได้น่ากลัวอย่างที่คิด ขอเพียงแค่มีการเตรียมตัวอย่างถูกต้องและรัดกุม การผ่าตัดก็สามารถผ่านไปได้ด้วยดีและปลอดภัยครับ

ทำไมการวางแผนก่อนผ่าตัดถึงสำคัญที่สุด

หัวใจสำคัญคือการป้องกันภาวะแทรกซ้อนจากการเสียเลือด โดยเราต้องมีการวางแผนล่วงหน้าอย่างน้อย 2-4 สัปดาห์ก่อนวันผ่าตัด แพทย์เจ้าของไข้จะทำงานร่วมกับอายุรแพทย์โรคเลือด เพื่อประเมินระดับความรุนแรงของโรคและปริมาณปัจจัยการแข็งตัวของเลือดที่จำเป็นต้องได้รับ

• ประเมินระดับสารตัวช่วยแข็งตัวของเลือดในร่างกาย
• ตรวจสอบว่ามีสารต้านหรือตัวยับยั้งเกิดขึ้นหรือไม่
• วางแผนการให้สารทดแทนก่อนและหลังผ่าตัดให้ครอบคลุมช่วงเวลาที่เสี่ยงที่สุด

ทีมแพทย์ที่ดูแลต้องมีใครบ้าง

การผ่าตัดในผู้ป่วยกลุ่มนี้ไม่ใช่แค่เรื่องของศัลยแพทย์ แต่ต้องอาศัยการทำงานเป็นทีม ประกอบด้วยศัลยแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ วิสัญญีแพทย์ที่มีประสบการณ์ และอายุรแพทย์โรคเลือดที่คอยควบคุมระดับสารแข็งตัวของเลือดให้เหมาะสมตลอดระยะเวลาที่อยู่โรงพยาบาล

ช่วงระหว่างผ่าตัด: การจัดการสารแข็งตัวของเลือด

สิ่งที่ต้องระวังเป็นพิเศษคือการคงระดับของปัจจัยการแข็งตัวของเลือดให้สูงพอที่จะห้ามเลือดได้ตลอดการผ่าตัด แพทย์จะมีการให้สารทดแทนก่อนเริ่มลงมีด และมีการติดตามผลเลือดเป็นระยะในระหว่างการผ่าตัด เพื่อให้มั่นใจว่าภาวะการแข็งตัวของเลือดอยู่ในระดับที่ปลอดภัยที่สุดสำหรับขั้นตอนการทำหัตถการ

หลังผ่าตัดต้องดูแลตัวเองอย่างไรให้แผลหายดี

การดูแลในช่วง 1-2 สัปดาห์หลังผ่าตัดมีความสำคัญไม่แพ้กัน เพราะเป็นช่วงที่เนื้อเยื่อกำลังซ่อมแซมตัวเอง

• เฝ้าระวังอาการเลือดออกซึมบริเวณแผลอย่างใกล้ชิด
• ติดตามการให้สารทดแทนตามแผนที่แพทย์กำหนดอย่างเคร่งครัด
• หลีกเลี่ยงการทำกิจกรรมที่เสี่ยงต่อการกระทบกระเทือนหรือเกิดบาดแผล
• สังเกตอาการผิดปกติ เช่น อาการบวมผิดปกติ ปวดแผลมากเกินควร หรือมีไข้สูง

อาการแบบไหนหลังผ่าตัดที่ต้องรีบแจ้งพยาบาลหรือพบแพทย์ทันที

หากพบความผิดปกติเหล่านี้ อย่ารอช้าให้รีบแจ้งทีมแพทย์ทันที เพราะอาจเป็นสัญญาณของภาวะแทรกซ้อนที่ต้องแก้ไขอย่างเร่งด่วน

• มีเลือดซึมออกมาจากแผลจำนวนมากและไม่หยุดไหล
• มีอาการบวมตึงบริเวณแผลผ่าตัดอย่างรวดเร็ว
• มีอาการชาหรืออ่อนแรงตามแขนขาอย่างเฉียบพลัน
• มีอาการหน้ามืด ใจสั่น หรืออ่อนเพลียผิดปกติ ซึ่งอาจเกิดจากการเสียเลือดในร่างกาย