ปวดจี๊ดที่เข่าบ่อยๆ ใช่การอักเสบของเส้นเอ็นรอบข้อเข่าหรือไม่

ทำความเข้าใจก่อนว่าเส้นเอ็นรอบข้อเข่ามีหน้าที่อะไร

เวลาคนไข้เดินเข้ามาปรึกษาหมอด้วยอาการปวดเข่า ส่วนใหญ่มักกังวลว่าเป็นเรื่องของกระดูกหรือข้อเสื่อม แต่บ่อยครั้งที่ต้นตอของปัญหาจริงๆ มาจากเส้นเอ็นที่อยู่รอบเข่าอักเสบครับ เส้นเอ็นเหล่านี้ทำหน้าที่เหมือนเชือกที่คอยยึดกล้ามเนื้อกับกระดูกให้ทำงานประสานกันได้อย่างราบรื่น เมื่อไหร่ก็ตามที่มีการใช้งานหนักเกินไปหรือมีการเสียดสีซ้ำๆ เส้นเอ็นก็จะเริ่มส่งสัญญาณเตือนผ่านความเจ็บปวดออกมา

สัญญาณเตือนที่บอกว่าเส้นเอ็นรอบเข่าคุณกำลังอักเสบ

คนไข้มักจะมาด้วยอาการคล้ายๆ กัน คือปวดบริเวณรอบๆ หัวเข่า ไม่ใช่จุดเดียวข้างในข้อ บางคนปวดตอนก้าวเดินขึ้นลงบันได หรือบางคนปวดมากตอนลุกจากเก้าอี้ ลองสังเกตอาการเหล่านี้ดูครับ

• มีอาการบวมหรือกดเจ็บบริเวณจุดใดจุดหนึ่งรอบเข่า
• รู้สึกตึงหรือขัดๆ เวลาเหยียดหรือพับเข่าสุด
• อาการปวดจะชัดเจนขึ้นหลังจากผ่านกิจกรรมที่ต้องใช้เข่าหนักๆ
• อาจมีเสียงกึกๆ หรือรู้สึกเหมือนมีอะไรติดขัดในเข่าเวลาเคลื่อนไหว

สาเหตุที่ทำให้เส้นเอ็นรอบเข่าพังโดยไม่รู้ตัว

สาเหตุที่พบบ่อยที่สุดคือการใช้งานที่มากเกินไปหรือซ้ำซาก เช่น การวิ่งบนพื้นแข็งติดต่อกันนานเกินความพร้อมของร่างกาย การใส่รองเท้าที่ไม่ช่วยซัพพอร์ตอุ้งเท้า หรือแม้แต่การมีน้ำหนักตัวมากเกินไป ซึ่งส่งผลให้เส้นเอ็นต้องรับภาระหนักกว่าปกติในทุกย่างก้าว นอกจากนี้ การเล่นกีฬาที่ต้องหยุดกะทันหันหรือเปลี่ยนทิศทางบ่อยๆ ก็เป็นตัวการสำคัญที่ทำให้เส้นเอ็นเกิดการอักเสบฉับพลันได้เช่นกัน

รับมืออย่างไรในช่วงวันแรกที่เริ่มเจ็บ

เมื่อรู้ตัวว่าเจ็บ สิ่งสำคัญที่สุดคือการพักครับ พักการใช้งานเข่าข้างที่ปวดทันที อย่าฝืนเดินหรือออกกำลังกายต่อ การประคบเย็นในช่วง 48 ชั่วโมงแรกจะช่วยลดอาการบวมและลดการอักเสบได้ดีกว่า โดยให้ประคบครั้งละ 15-20 นาที วันละ 3-4 ครั้ง หากมีอาการบวมมาก การใช้ผ้ายืดพันเข่าเบาๆ จะช่วยประคองเส้นเอ็นและลดการขยับเขยื้อนที่ทำให้เจ็บมากขึ้นได้

ปรับเปลี่ยนท่าทางการใช้ชีวิตเพื่อถนอมเข่าในระยะยาว

การรักษาที่ยั่งยืนไม่ใช่แค่การกินยา แต่คือการปรับพฤติกรรม หมอแนะนำให้เริ่มจากการยืดเหยียดกล้ามเนื้อต้นขาและน่องให้มีความยืดหยุ่นอยู่เสมอ เพราะเมื่อกล้ามเนื้อรอบเข่าแข็งแรงและยืดหยุ่น เส้นเอ็นก็จะไม่ต้องแบกรับแรงกระแทกเพียงลำพัง หากน้ำหนักตัวเยอะ การลดน้ำหนักเพียงเล็กน้อยก็ช่วยลดภาระของเข่าได้อย่างมหาศาล และที่สำคัญคือการเลือกใช้รองเท้าที่เหมาะสมกับกิจกรรมที่ทำในแต่ละวัน

เมื่อไหร่ที่การรักษาด้วยตัวเองไม่พอและต้องมาพบหมอ

ถ้าทำตามวิธีข้างต้นแล้วอาการปวดไม่ดีขึ้นภายใน 1-2 สัปดาห์ หรือเริ่มมีอาการปวดรุนแรงจนเดินกะเผลก เข่าบวมร้อนอย่างเห็นได้ชัด หรือมีอาการเข่าทรุดเหมือนจะรับน้ำหนักไม่ได้ นั่นคือสัญญาณว่าเส้นเอ็นอาจเกิดการฉีกขาดหรือมีการอักเสบที่รุนแรงกว่าปกติ ซึ่งจำเป็นต้องได้รับการตรวจวินิจฉัยด้วยการอัลตราซาวด์หรือการตรวจร่างกายอย่างละเอียดเพื่อวางแผนรักษาด้วยยาหรือกายภาพบำบัดต่อไปครับ