รู้จัก โรคท้องเสียเฉียบพลันจากไวรัสโรตา ภัยเงียบที่ทำลูกน้อยขาดน้ำรุนแรง

ทำไมลูกถึงท้องเสียรุนแรงกว่าปกติ

คุณพ่อคุณแม่หลายคนคงเคยผ่านเหตุการณ์ที่ลูกน้อยจู่ๆ ก็ถ่ายเหลวเป็นน้ำติดต่อกันหลายครั้ง มีไข้สูง และอาเจียนไม่หยุด อาการเหล่านี้มักไม่ใช่แค่อาหารเป็นพิษธรรมดา แต่อาจเป็นสัญญาณเตือนของ โรคท้องเสียเฉียบพลันจากไวรัสโรตา ซึ่งเป็นเชื้อไวรัสที่ดื้อและจัดการยากกว่าไวรัสชนิดอื่น เพราะเชื้อตัวนี้ทนทานต่อสภาพแวดล้อมและแอลกอฮอล์ที่ใช้ล้างมือทั่วไปได้ดี

จุดสังเกตอาการที่บ่งบอกว่าคือไวรัสโรตา

โดยปกติเด็กที่ติดเชื้อไวรัสโรตาจะมีอาการค่อนข้างชัดเจนและรุนแรงในช่วง 3 ถึง 8 วัน โดยจะเริ่มต้นจากอาการไข้และอาเจียนตามด้วยอาการท้องเสียที่รุนแรง หากลูกน้อยมีอาการดังนี้ควรเฝ้าระวังเป็นพิเศษ

• ถ่ายเหลวเป็นน้ำปริมาณมากและบ่อยครั้ง
• อาเจียนจนกินน้ำหรือนมไม่ได้
• มีไข้สูงร่วมด้วย
• เด็กดูอ่อนเพลียผิดปกติ ซึมลง หรือร้องไห้ไม่มีน้ำตา

ภาวะขาดน้ำ ศัตรูตัวฉกาจที่ต้องรีบรับมือ

ปัญหาที่น่ากังวลที่สุดของโรคนี้ไม่ใช่ตัวเชื้อไวรัสเอง แต่คือภาวะร่างกายสูญเสียน้ำและเกลือแร่ หากเด็กถ่ายเหลวและอาเจียนมากจนร่างกายขาดน้ำ จะส่งผลกระทบต่อระบบการทำงานของอวัยวะภายในอย่างรวดเร็ว วิธีสังเกตภาวะขาดน้ำเบื้องต้นคือ ปัสสาวะน้อยลงหรือแพมเพิร์สแห้งสนิทนานหลายชั่วโมง ปากแห้ง ผิวหนังแห้ง หรือตาลึกโหล

วิธีดูแลลูกน้อยเมื่อป่วยและข้อห้ามที่ไม่ควรทำ

การรักษาโรคนี้ส่วนใหญ่เป็นการรักษาตามอาการ เพราะปัจจุบันยังไม่มีกลุ่มยาฆ่าเชื้อไวรัสชนิดนี้โดยตรง สิ่งสำคัญที่สุดคือการชดเชยน้ำและเกลือแร่

• จิบสารละลายเกลือแร่ (ORS) ทีละน้อยแต่บ่อยครั้ง เพื่อให้ร่างกายดูดซึมได้ดีที่สุด
• งดการใช้ยาหยุดถ่ายโดยเด็ดขาด เพราะจะทำให้เชื้อโรคค้างอยู่ในลำไส้และขับออกไม่ได้
• ควรล้างมือให้สะอาดทุกครั้งหลังเปลี่ยนผ้าอ้อมหรือทำความสะอาดอุจจาระ เพราะเชื้อโรตาติดต่อผ่านการสัมผัสสิ่งปนเปื้อนได้ง่ายมาก

อาการแบบไหนที่ต้องรีบพามาพบแพทย์ทันที

หากลูกมีอาการเข้าข่ายภาวะขาดน้ำรุนแรง หรือมีอาการเหล่านี้ร่วมด้วย ควรพามาพบแพทย์เพื่อประเมินความเสี่ยงและรับการรักษาแบบให้น้ำเกลือทางหลอดเลือดดำ

• เด็กซึมมากจนไม่สามารถปลุกให้ตื่นได้ หรือดูไม่สนใจสิ่งรอบข้าง
• อาเจียนตลอดเวลาจนไม่สามารถกินน้ำหรือนมได้เลย
• ถ่ายมีมูกเลือดปน
• มีไข้สูงนานเกิน 2 วัน

ป้องกันไว้ก่อนด้วยวัคซีนป้องกันไวรัสโรตา

วิธีลดความเสี่ยงที่ดีที่สุดคือการได้รับวัคซีน ซึ่งปัจจุบันมีให้เลือกแบบหยอดทางปาก วัคซีนตัวนี้จะช่วยลดความรุนแรงของโรคได้มาก แม้ว่าอาจจะมีการติดเชื้อได้บ้างในอนาคต แต่อาการจะไม่รุนแรงจนถึงขั้นเข้าโรงพยาบาลหรือเกิดภาวะช็อกจากการขาดน้ำ คุณพ่อคุณแม่ควรปรึกษาแพทย์เรื่องช่วงเวลาที่เหมาะสมในการหยอดวัคซีนเพื่อให้ลูกน้อยได้รับเกราะป้องกันที่มีประสิทธิภาพที่สุด