รู้จักโรคท้องเสียเฉียบพลันจากไวรัสโรตา ภัยเงียบที่มากับความสะอาด

ทำไมลูกน้อยถึงท้องเสียรุนแรงจากไวรัสโรตา

เวลาเห็นลูกน้อยมีอาการถ่ายเหลวเป็นน้ำกะทันหัน ไข้ขึ้นสูง หรืออาเจียนไม่หยุด หมอมักจะเจอคำถามบ่อยครั้งว่าเกิดจากอะไรกันแน่ โดยส่วนใหญ่ในเด็กเล็กโดยเฉพาะช่วงอายุต่ำกว่า 5 ปี สาเหตุอันดับหนึ่งที่ทำให้เกิดท้องเสียรุนแรงจนขาดน้ำคือ โรคท้องเสียเฉียบพลันจากไวรัสโรตา เชื้อตัวนี้ถือว่าร้ายกาจกว่าท้องเสียทั่วไป เพราะมันเข้าไปทำลายเยื่อบุลำไส้โดยตรง ทำให้ร่างกายดูดซึมอาหารและน้ำไม่ได้ จนเกิดภาวะขาดน้ำตามมาอย่างรวดเร็ว

เชื้อโรตาติดต่อกันได้อย่างไร

ไวรัสชนิดนี้มีความทนทานสูงมาก ติดต่อกันได้ง่ายผ่านการสัมผัสสิ่งของที่มีเชื้อปนเปื้อน เช่น ของเล่น มือที่ล้างไม่สะอาด หรือการปนเปื้อนในอาหารและน้ำดื่มที่ลูกน้อยหยิบเข้าปาก สิ่งที่น่ากลัวคือเชื้อนี้สามารถอยู่ในสิ่งแวดล้อมได้นาน หากลูกไปเล่นในที่สาธารณะหรือมีเด็กคนอื่นในบ้านป่วย ก็มีโอกาสสูงที่จะติดเชื้อได้ง่ายผ่านการสัมผัสโดยไม่รู้ตัว

อาการแบบไหนที่บอกว่าเป็นเพราะไวรัสโรตา

อาการเริ่มแรกมักจะคล้ายท้องเสียทั่วไป แต่จะมีความรุนแรงกว่า โรคท้องเสียเฉียบพลันจากไวรัสโรตา จะแสดงอาการดังนี้:

• อาเจียนรุนแรงในช่วง 1-2 วันแรก
• ถ่ายเหลวเป็นน้ำจำนวนมากและบ่อยครั้ง
• มีไข้สูงร่วมด้วย
• มีอาการปวดท้องบิดเป็นพักๆ

หากลูกมีอาการเหล่านี้ร่วมกับภาวะขาดน้ำ เช่น ปากแห้ง ผิวหนังแห้ง ไม่ปัสสาวะนานเกิน 6 ชั่วโมง หรือซึมลง ถือเป็นสัญญาณอันตรายที่ต้องรีบพามาพบแพทย์ทันที

วิธีดูแลลูกน้อยเบื้องต้นเมื่อป่วย

หัวใจสำคัญของการดูแลคือการป้องกันภาวะขาดน้ำ ไม่ควรซื้อยาหยุดถ่ายให้ลูกกินเองเด็ดขาด เพราะเชื้อไวรัสต้องถูกขับออกมาจากร่างกาย การใช้ยาหยุดถ่ายอาจทำให้เชื้อค้างอยู่ในลำไส้นานขึ้น สิ่งที่หมอแนะนำมีดังนี้:

• จิบน้ำเกลือแร่ (ORS) สำหรับเด็กบ่อยๆ เพื่อชดเชยน้ำที่เสียไป
• หากยังกินนมแม่ ให้กินต่อไปได้เลย เพราะนมแม่มีภูมิคุ้มกันที่ดีที่สุด
• สังเกตอาการอย่างใกล้ชิด หากลูกกินไม่ได้ อาเจียนทุกอย่างที่กินเข้าไป ต้องรีบมาโรงพยาบาลเพื่อให้น้ำเกลือทางหลอดเลือดดำ

วัคซีนป้องกันไวรัสโรตา จำเป็นแค่ไหน

ในปัจจุบันเรามีวัคซีนชนิดหยอดที่สามารถป้องกันอาการรุนแรงจากเชื้อนี้ได้ดีมาก หมอมักแนะนำให้หยอดตั้งแต่เด็กยังเล็ก เพราะการได้รับวัคซีนจะช่วยลดความเสี่ยงจากการป่วยหนักจนต้องเข้าโรงพยาบาลได้ถึงกว่า 90 เปอร์เซ็นต์ หากมองในมุมความคุ้มค่า การป้องกันย่อมดีกว่าการปล่อยให้ลูกต้องมาเผชิญความทุกข์ทรมานจากอาการถ่ายรุนแรงอย่างแน่นอน