ทำไมช่วงนี้ถึงปวดฉี่บ่อยจัง? ไขข้อข้องใจเรื่องอาการปัสสาวะบ่อยจากการกดทับกระเพาะปัสสาวะ

หลายคนคงเคยเจอปัญหาที่น่าหงุดหงิดใจ เดินเข้าห้องน้ำบ่อยผิดปกติทั้งวันทั้งคืน จนเริ่มสงสัยว่าตัวเองเป็นโรคอะไรกันแน่ ทั้งที่ดื่มน้ำในปริมาณปกติ แต่เพิ่งลุกจากห้องน้ำได้ไม่นานก็รู้สึกปวดอยากเข้าอีกแล้ว อาการแบบนี้ไม่ได้เกิดขึ้นเพราะดื่มน้ำเยอะเสมอไป แต่อาจมีสาเหตุมาจากเรื่องใกล้ตัวอย่างแรงกดทับจากอวัยวะข้างเคียง

กระเพาะปัสสาวะของเราทำงานอย่างไร และทำไมถึงไวต่อแรงกดทับ?

กระเพาะปัสสาวะของคนเรามีลักษณะเป็นกล้ามเนื้อยืดหยุ่นรูปถุง ทำหน้าที่เหมือนอ่างเก็บน้ำ รอจนกว่าจะมีปริมาณน้ำปัสสาวะสะสมพอเหมาะแล้วค่อยส่งสัญญาณบอกสมองว่าถึงเวลาต้องระบายออก แต่ด้วยความที่น้องถุงเก็บน้ำใบนี้ตั้งอยู่ในอุ้งเชิงกราน อาการปัสสาวะบ่อยจากการกดทับกระเพาะปัสสาวะ จึงเกิดขึ้นได้ง่ายมากเมื่อมีอะไรบางอย่างเบียดหรือกดทับพื้นที่ของเขา ทำให้ความจุที่ควรจะมีลดลงเหลือน้อยนิด ส่งสัญญาณเตือนให้เราต้องวิ่งเข้าห้องน้ำบ่อยกว่าเดิมทั้งที่ยังเก็บน้ำได้ไม่เท่าไหร่

สาเหตุรอบตัวที่ทำให้กระเพาะปัสสาวะโดนเบียดและกดทับ

เวลาที่ตรวจคนไข้ที่มีอาการนี้ หมอมักจะชวนคุยไล่เลาะหาต้นตอ เพราะแรงกดทับที่เกิดขึ้นไม่ได้มาจากสาเหตุเดียว โดยตัวการหลักๆ ที่พบบ่อยในชีวิตประจำวันมีดังนี้ครับ

มดลูกหรือเนื้องอกในอุ้งเชิงกรานที่โตผิดปกติ

สำหรับคุณผู้หญิง มดลูกตั้งอยู่ชิดกับกระเพาะปัสสาวะมากๆ ช่วงที่มีประจำเดือน ตั้งครรภ์ หรือมีภาวะเนื้องอกมดลูก รวมถึงช็อกโกแลตซีสต์ เจ้าก้อนเนื้อเหล่านี้จะไปเบียดพื้นที่ด้านหน้า ทำให้กระเพาะปัสสาวะขยายตัวได้ไม่เต็มที่ เป็นเหตุผลว่าทำไมคุณแม่ตั้งครรภ์ถึงต้องเข้าห้องน้ำบ่อยเป็นพิเศษ

ภาวะท้องผูกเรื้อรังที่หลายคนมองข้าม

ฟังดูอาจจะไม่เกี่ยวกัน แต่ลำไส้ใหญ่ส่วนปลายที่อยู่ติดกันกับกระเพาะปัสสาวะ หากมีอุจจาระตกค้างและอัดแน่นกลายเป็นก้อนอุจจาระแข็งตัว ก้อนนี้ก็จะดันไปข้างหน้าและกดทับกระเพาะปัสสาวะโดยตรง หลายคนรักษาอาการปัสสาวะบ่อยหายได้ด้วยการแก้ปัญหาท้องผูก

น้ำหนักตัวเกินและไขมันสะสมในช่องท้อง

ความอ้วนหรือภาวะลงพุงทำให้แรงโน้มถ่วงและไขมันในช่องท้องกดทับอวัยวะภายในอุ้งเชิงกราน ซึ่งรวมถึงกระเพาะปัสสาวะด้วย ส่งผลให้ความสามารถในการกักเก็บปัสสาวะลดลงอย่างเห็นได้ชัด

สัญญาณเตือนแบบไหนที่ควรมาพบแพทย์เพื่อตรวจให้ละเอียด?

แม้ว่าอาการปัสสาวะบ่อยส่วนใหญ่จะมาจากพฤติกรรมการดื่มน้ำหรือแรงกดทับภายนอกที่ไม่ร้ายแรง แต่ถ้ามีอาการเหล่านี้ร่วมด้วย หมอแนะนำว่าควรมาตรวจเช็กให้แน่ใจ

• ปวดแสบขัดเวลาปัสสาวะ หรือมีเลือดปนมาด้วย
• ปัสสาวะไม่สุด รู้สึกเหมือนยังมีคั่งค้างอยู่ตลอดเวลา
• มีอาการปวดหน่วงท้องน้อยหรือปวดหลังส่วนล่างร่วมด้วยแบบเรื้อรัง
• น้ำหนักลดฮวบโดยไม่ทราบสาเหตุ หรือประจำเดือนมาผิดปกติ

วิธีปรับตัวและดูแลตัวเองเบื้องต้นเพื่อลดอาการเข้าห้องน้ำบ่อย

หากคุณตรวจแล้วพบว่าไม่ได้มีโรคติดเชื้อหรือภาวะอันตราย การปรับเปลี่ยนพฤติกรรมเล็กๆ น้อยๆ ก็ช่วยบรรเทาความรำคาญใจนี้ลงได้ เริ่มจากการฝึกบริหารกล้ามเนื้ออุ้งเชิงกรานหรือการขมิบกล้ามเนื้อบริเวณนี้ให้แข็งแรงขึ้น ซึ่งช่วยพยุงอวัยวะภายในได้ดีขึ้น นอกจากนี้ การปรับเรื่องการขับถ่ายไม่ให้ท้องผูก ควบคุมน้ำหนักให้อยู่ในเกณฑ์ที่เหมาะสม และหลีกเลี่ยงเครื่องดื่มจำพวกคาเฟอีนหรือแอลกอฮอล์ที่กระตุ้นให้ไตขับน้ำออกมามากกว่าเดิม ก็ช่วยให้คุณใช้ชีวิตประจำวันได้สะดวกขึ้นโดยไม่ต้องคอยกังวลเรื่องห้องน้ำครับ