ลูกพูดอยู่ดีๆ เสียงก็กระโดดแหลมสูง แล้วตกลงมาทุ้มต่ำ ทำไมเสียงวัยรุ่นถึงเป็นแบบนี้
เวลาคุณพ่อคุณแม่นั่งคุยกับลูกวัยรุ่น หรือตัวน้องๆ วัยรุ่นเองสังเกตเสียงของตัวเองในช่วงนี้ คงจะเคยรู้สึกแปลกใจไม่น้อย บางประโยคเสียงทุ้มต่ำนุ่มนวลดีอยู่ แต่อีกประโยคกลับพุ่งสูงปรี๊ดจนฟังดูเหมือนเสียงเป็ดหรือเสียงหลง ปรากฏการณ์นี้ไม่ใช่เรื่องแปลกประหลาดและไม่ได้เกิดจากความผิดปกติร้ายแรงแต่อย่างใด แต่มันคือสัญญาณธรรมชาติที่ร่างกายกำลังเติบโตเข้าสู่ช่วงวัยรุ่นอย่างเต็มตัว
กลไกเบื้องหลังการกลายเสียง เมื่อฮอร์โมนและร่างกายกำลังปรับตัวครั้งใหญ่
ความเปลี่ยนแปลงของเสียงในช่วงวัยนี้เกี่ยวข้องโดยตรงกับการเจริญเติบโตของกล่องเสียงและสายเสียง ความแปรปรวนของระดับเสียงระหว่างวันมักเกิดขึ้นในช่วงที่กล่องเสียงกำลังขยายตัวอย่างรวดเร็ว โดยเฉพาะในเด็กผู้ชายที่กล่องเสียงจะขยายใหญ่ขึ้นและสายเสียงมีความหนาและยาวขึ้น ส่งผลให้ระดับเสียงโดยรวมต่ำลงกว่าสมัยเด็ก
ทว่า ในช่วงเปลี่ยนผ่านนี้ กล้ามเนื้อที่ทำหน้าที่ควบคุมความตึงของสายเสียงยังต้องใช้เวลาในการปรับตัวให้เข้ากับขนาดของกล่องเสียงใหม่ที่ใหญ่ขึ้น ทำให้บางครั้งกล้ามเนื้อเกิดการเกร็งตัวชั่วขณะในระหว่างวัน ส่งผลให้ระดับเสียงเกิดความแกว่งขึ้นลง ควบคุมได้ยาก และเกิดอาการเสียงหลงขึ้นมาได้ง่ายๆ โดยเฉพาะเวลาที่ตื่นเต้น พูดเร็ว หรือเหนื่อยล้า
ความแตกต่างระหว่างเด็กผู้ชายและเด็กผู้หญิงในการปรับเปลี่ยนของเสียง
แม้ว่าทั้งสองเพศจะพบความเปลี่ยนแปลงของเสียงในช่วงวัยรุ่นเหมือนกัน แต่จะมีรายละเอียดที่แตกต่างกันดังนี้
- เด็กผู้ชาย: การเปลี่ยนแปลงจะเห็นได้ชัดเจนและรวดเร็วกว่ามาก เสียงจะค่อยๆ ทุ้มต่ำลงอย่างถาวร โดยในช่วงรอยต่อนี้อาการเสียงหลงหรือเสียงแหบพร่าระหว่างวันจะเกิดขึ้นบ่อยที่สุด
- เด็กผู้หญิง: กล่องเสียงจะมีการเติบโตเช่นกันแต่มีขนาดเล็กกว่า ระดับเสียงจึงขยายตัวและสูงขึ้นเล็กน้อย แต่วัยรุ่นหญิงก็อาจพบความไม่สม่ำเสมอของระดับเสียงในช่วงที่ร่างกายเหนื่อยล้าหรือฮอร์โมนมีความผันผวนได้เช่นกัน
ช่วงเวลาไหนของวันที่อาการเสียงหลงมักจะกำเริบมากที่สุด
ความแปรปรวนนี้ไม่ได้เกิดขึ้นตลอดเวลาด้วยความเข้มข้นเท่ากัน โดยทั่วไปจะสังเกตได้ชัดเจนในสถานการณ์เหล่านี้
- ช่วงเช้าหลังตื่นนอน: กล้ามเนื้อและเส้นเสียงยังพักผ่อนเต็มที่ เสียงอาจจะมีความแหบหรือต่ำเป็นพิเศษก่อนจะค่อยๆ ปรับเข้าสู่ภาวะปกติ
- เวลาที่พูดคุยด้วยความตื่นเต้นหรือเร่งรีบ: เมื่อสมองสั่งการให้พูดเร็ว กล้ามเนื้อกล่องเสียงที่ยังปรับตัวไม่เสร็จจะทำงานประสานกันได้ไม่ดีพอ ทำให้เกิดเสียงหลงกลางประโยค
- ช่วงที่ร่างกายอ่อนเพลีย: ความเหนื่อยล้าทำให้การควบคุมกล้ามเนื้อเส้นเสียงลดประสิทธิภาพลง เสียงจึงแกว่งขึ้นลงได้ง่ายกว่าปกติ
วิธีดูแลตัวเองและรับมือกับเสียงที่เปลี่ยนแปลงในช่วงวัยนี้
สำหรับน้องๆ วัยรุ่นและคุณพ่อคุณแม่ สิ่งสำคัญคือความเข้าใจว่านี่คือกระบวนการตามธรรมชาติที่ทุกคนต้องเจอ การไปล้อเลียนหรือทักท้วงเรื่องเสียงอาจสร้างความประหม่าและความมั่นใจลดลงได้ วิธีการดูแลตัวเองที่ดีในช่วงนี้คือการดื่มน้ำสะอาดให้เพียงพอเพื่อรักษาความชุ่มชื้นให้กับเส้นเสียง หลีกเลี่ยงการะแอมหรือตะโกนเสียงดังเกินความจำเป็นเพื่อไม่ให้กล่องเสียงระคายเคือง และให้เวลาDisclaimer กับร่างกายในการปรับสมดุลสักระยะ
สัญญาณเตือนแบบไหนที่ควรพาวัยรุ่นไปพบแพทย์หู คอ จมูก
แม้ความแปรปรวนของระดับเสียงจะเป็นเรื่องธรรมดา แต่หากมีอาการเหล่านี้ร่วมด้วย ควรปรึกษาแพทย์เพื่อความมั่นใจ
- เสียงแหบพร่าอย่างต่อเนื่องยาวนานเกินกว่าสองถึงสามสัปดาห์โดยไม่มีทีท่าว่าจะดีขึ้น
- มีอาการเจ็บคอ แสบคอ หรือกลืนลำบากร่วมกับการเปลี่ยนของเสียง
- เสียงหายไปเฉียบพลันหรือเสียงแหบแห้งมากจนแทบไม่ได้ยินเสียงปกติ
- มีก้อนเนื้อบริเวณลำคอหรือรู้สึกหายใจลำบากร่วมด้วย
