อ่านฉลากโภชนาการให้เป็น ไม่ให้ภัยจากอาหารมาถึงตัว

ทำไมการอ่านฉลากโภชนาการถึงเป็นเกราะป้องกันชีวิตคนแพ้อาหาร

หลายครั้งที่คนไข้เดินเข้ามาปรึกษาหมอด้วยอาการผื่นคัน ปากบวม หรือหายใจไม่ออกหลังจากทานอาหาร ทั้งที่มั่นใจว่าไม่ได้ทานอาหารที่แพ้โดยตรง ปัญหาส่วนใหญ่มักซ่อนอยู่ในส่วนผสมที่แปรรูปหรือเครื่องปรุงต่างๆ ที่เรามองข้ามไป การฝึกนิสัยอ่านฉลากโภชนาการเพื่อป้องกันการแพ้อาหารจึงไม่ใช่เรื่องเล่นๆ แต่เป็นทักษะเอาตัวรอดที่สำคัญที่สุดสำหรับคนที่มีอาการแพ้รุนแรง

เช็กให้ชัวร์ก่อนจ่ายเงิน: ส่วนประกอบอะไรที่ต้องระวังเป็นพิเศษ

เวลาพลิกดูฉลากข้างบรรจุภัณฑ์ อย่าเพิ่งไปโฟกัสที่แคลอรีหรือน้ำตาลเพียงอย่างเดียว ให้กวาดสายตาไปที่หัวข้อข้อมูลสำหรับผู้แพ้อาหาร ซึ่งกฎหมายกำหนดให้ผู้ผลิตต้องระบุอย่างชัดเจน โดยเฉพาะกลุ่มอาหารที่ก่อให้เกิดการแพ้บ่อย ได้แก่

• กลุ่มนมและผลิตภัณฑ์จากนม
• กลุ่มไข่และผลิตภัณฑ์จากไข่
• กลุ่มแป้งสาลีหรือกลูเตน
• กลุ่มถั่วเปลือกแข็ง เช่น ถั่วลิสง อัลมอนด์ หรือเม็ดมะม่วงหิมพานต์
• กลุ่มอาหารทะเล เช่น กุ้ง ปู ปลาหมึก

วิธีอ่านฉลากให้ทันเกมสารก่อภูมิแพ้ที่ซ่อนชื่อ

ผู้ผลิตบางรายอาจใช้ชื่อเรียกทางเคมีหรือชื่อเฉพาะที่ทำให้เราสับสน หมออยากให้ทุกคนสังเกตชื่อเหล่านี้ไว้ให้ดี เพราะมันคือสัญญาณเตือนว่ามีสารก่อภูมิแพ้แฝงอยู่

เมื่อต้องเลี่ยงนมหรือผลิตภัณฑ์จากนม

นอกจากคำว่า นม ให้ระวังคำว่า เวย์ (Whey), เคซีน (Casein), เคซีเนต (Caseinate) หรือแลคโตส (Lactose) เพราะทั้งหมดนี้คือโปรตีนจากนมที่อาจกระตุ้นอาการแพ้ได้

เมื่อต้องเลี่ยงแป้งสาลีหรือกลูเตน

ให้สังเกตคำว่า แป้งมอลต์ (Malt), โปรตีนพืชไฮโดรไลซ์ (Hydrolyzed Vegetable Protein) หรือการระบุว่ามีส่วนประกอบของแป้งสาลี แม้จะเป็นผลิตภัณฑ์ที่ดูเหมือนไม่มีแป้งก็ตาม

ระวังคำเตือนด้านล่างฉลากที่มักถูกมองข้าม

บ่อยครั้งที่เราจะเห็นข้อความที่เขียนว่า อาจมีส่วนประกอบของ... หรือ ผลิตในโรงงานเดียวกับที่ใช้อุปกรณ์ร่วมกับ... ข้อความนี้ไม่ใช่แค่คำแนะนำทั่วไป แต่เป็นสัญญาณเตือนว่ามีความเสี่ยงในการปนเปื้อนข้าม (Cross-contamination) สำหรับผู้ที่มีอาการแพ้รุนแรงมาก หมอแนะนำว่าให้หลีกเลี่ยงผลิตภัณฑ์เหล่านี้ไปเลยจะปลอดภัยที่สุด เพราะต่อให้ไม่มีส่วนผสมหลัก ก็อาจมีเศษเสี้ยวของสารก่อภูมิแพ้หลุดรอดไปได้ในกระบวนการผลิต

สร้างนิสัยใหม่ หยิบของใส่ตะกร้าต้องพลิกดูทุกครั้ง

ไม่ต้องเปลี่ยนพฤติกรรมในวันเดียว เพียงแค่เริ่มจากวันนี้ที่หยิบสินค้าชนิดใหม่ๆ ขึ้นมาดูฉลากให้ละเอียด ไม่ว่าจะเป็นขนมขบเคี้ยว เครื่องปรุงรส หรืออาหารกึ่งสำเร็จรูป การอ่านฉลากโภชนาการเพื่อป้องกันการแพ้อาหารจนเป็นความเคยชิน จะช่วยลดความเสี่ยงจากการเกิดอาการแพ้เฉียบพลัน และทำให้การใช้ชีวิตในแต่ละวันปลอดภัยขึ้นมากครับ