ลูกหายใจมีเสียงหวีดในเด็ก: เสียงแบบนี้อันตรายแค่ไหนและคุณแม่ควรรับมืออย่างไร

ช่วงกลางดึกตอนที่บ้านเงียบสงบ เสียงลมหายใจของลูกรักควรจะสม่ำเสมอและเบาสบาย แต่ถ้าคุณพ่อคุณแม่เริ่มได้ยินเสียงแปลกๆ ดังวี๊ดออกมาจากอกหรือลำคอของลูกเวลาหายใจออก ย่อมสร้างความตกใจและกังวลใจให้อย่างแน่นอน เสียงนี้ไม่ใช่เรื่องปกติที่ปล่อยผ่านได้ เพราะเป็นสัญญาณเตือนว่าทางเดินหายใจส่วนล่างของเจ้าตัวเล็กกำลังตีบแคบลง

เสียงหวีดที่ได้ยิน เกิดขึ้นจากอะไรในตัวเด็ก?

เวลาที่เราพูดถึงเสียงหวีด ทางการแพทย์เราเรียกว่า Wheezing ซึ่งเกิดจากการที่ลมหายใจต้องเดินทางผ่านหลอดลมขนาดเล็กที่บวมอักเสบ หดเกร็ง หรือมีเสมหะเหนียวข้นไปอุดกั้น ทำให้เวลาลมพ่นออกมาจึงเกิดเป็นเสียงหวีดแหลมๆ คล้ายเสียงนกหวีดเบาๆ มักจะได้ยินชัดเจนตอนที่เด็กหายใจออก โดยสาเหตุส่วนใหญ่ในเด็กเล็กมักมาจากโรคหลอดลมฝอยอักเสบจากเชื้อไวรัส โรคหืด หรือบางครั้งอาจเกิดจากการสำลักสิ่งแปลกปลอมเข้าไปในหลอดลมโดยไม่รู้ตัว

สัญญาณเตือนแบบไหนที่บอกว่าลูกกำลังหายใจลำบาก

เด็กเล็กยังบอกความรู้สึกไม่ได้ เราจึงต้องสังเกตภาษากายของเขาให้ดี หากลูกมีอาการเหล่านี้ร่วมกับการหายใจมีเสียงหวีด แปลว่าสถานการณ์เริ่มไม่สู้ดีแล้ว

• ซี่โครงบุ๋มหรือไหปลาร้าบุ๋ม: เวลาหายใจเข้าสังเกตเห็นผิวหนังตรงซี่โครงหรือคอของลูกยุบลงไปมากกว่าปกติ
• หายใจเร็วแรง: อัตราการหายใจเร็วกว่าปกติ ท้องกระเพื่อมแรง
• ปีกจมูกบาน: หายใจเข้าแล้วจมูกขยายเข้าออกเพื่อโกยอากาศ
• ซึมลง ไม่ยอมกินนมหรือน้ำ: เหนื่อยจนไม่มีแรงดูดนม ปากเริ่มเขียวคล้ำบริเวณริมฝีปากหรือปลายนิ้ว

วิธีดูแลเบื้องต้นเมื่อลูกเริ่มมีอาการเสียงหวีดที่บ้าน

ถ้าอาการยังไม่รุนแรงมากและลูกยังร่าเริงดี คุณแม่สามารถช่วยบรรเทาอาการเบื้องต้นได้ดังนี้

• ให้ลูกจิบน้ำอุ่นบ่อยๆ เพื่อช่วยละลายเสมหะที่เหนียวข้นให้อ่อนตัวลง
• ใช้เครื่องเพิ่มความชื้นในห้องนอน หรือพาเข้าไปอยู่ในห้องที่มีไอน้ำอุ่นจากการเปิดฝักบัว เพื่อช่วยให้ทางเดินหายใจชุ่มชื้นขึ้น
• จัดท่านอนให้ศีรษะสูงเล็กน้อย เช่น หนุนหมอนเพิ่มความสูง เพื่อช่วยให้ปอดขยายตัวและหายใจได้โล่งขึ้น
• งดการสูบบุหรี่หรือจุดธูปใกล้ตัวเด็กเด็ดขาด เพราะควันเหล่านี้เป็นตัวกระตุ้นให้หลอดลมยิ่งหดเกร็งหนักกว่าเดิม

อาการแบบไหนที่ต้องพาลูกส่งโรงพยาบาลทันที

หากพบว่าลูกมีอาการเหนื่อยหอบรุนแรง หายใจมีเสียงหวีดตลอดเวลาโดยไม่มีทีท่าจะทุเลา หรือมีอาการตัวเขียวร่วมด้วย ควรรีบพาไปพบแพทย์โดยด่วนที่สุด เพราะเด็กอาจต้องการออกซิเจนเสริม หรือยาขยายหลอดลมพ่นผ่านเครื่องพ่นละอองยาเพื่อเปิดทางเดินหายใจให้กว้างขึ้นอย่างเร่งด่วน